Η κυβέρνηση Στάρμερ κατηγορείται ότι καθυστερεί στην αναδόμηση των σχέσεων με την ΕΕ. Τέσσερις στοχευμένες κινήσεις προτείνονται ως άμεσος οδικός χάρτης.
Η προσπάθεια της βρετανικής κυβέρνησης υπό τον Κιρ Στάρμερ να «επαναφέρει» τις σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση κινδυνεύει να κολλήσει, προειδοποιεί η επικεφαλής της οργάνωσης Best for Britain, Ναόμι Σμιθ. Παρά τη βελτίωση του κλίματος μετά την κορύφωση της αντιπαράθεσης του Brexit, κοινοβουλευτική έκθεση της επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων καταγγέλλει ότι η λεγόμενη «επανεκκίνηση» στερείται «κατεύθυνσης, σαφήνειας και ορμής».
Σε αυτό το πλαίσιο, η Σμιθ προτείνει τέσσερις συγκεκριμένες πρωτοβουλίες που, αν υλοποιηθούν, μπορούν να μετατρέψουν τις γενικές διακηρύξεις σε απτά οφέλη για την οικονομία, το κόστος ζωής και την ασφάλεια της χώρας.
Συμφωνία για τρόφιμα και ενέργεια ως ασπίδα στο κόστος ζωής
Πρώτη προτεραιότητα, σύμφωνα με την ανάλυση, είναι μια στοχευμένη συμφωνία με την ΕΕ για τα τρόφιμα και τα ποτά, μέσω σύμβασης υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών προτύπων (SPS). Μια τέτοια συμφωνία θα μείωνε τη γραφειοκρατία και τα κόστη στις εξαγωγές και εισαγωγές προς τη μεγαλύτερη αγορά της Βρετανίας, με εκτιμώμενη προστιθέμενη αξία έως 5,1 δισ. λίρες ετησίως για την οικονομία. Το βασικό πολιτικό επιχείρημα: η μείωση των τιμών στο ράφι και η αίσθηση ότι η κυβέρνηση διαθέτει εργαλεία για να «κάνει τη ζωή προσιτή».
Δεύτερη κίνηση είναι μια συμφωνία στον τομέα της ενέργειας ή της διασύνδεσης των συστημάτων εμπορίας ρύπων (ETS). Σε ένα περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας, με τη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία να επηρεάζουν τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, η στενότερη ενεργειακή συνεργασία με την Ευρώπη θεωρείται κρίσιμη για τη συγκράτηση των λογαριασμών θέρμανσης των νοικοκυριών.
Νεολαία, κινητικότητα και κοινή άμυνα με την Ευρώπη
Η τρίτη πρόταση αφορά την άρση του αδιεξόδου στις διαπραγματεύσεις μέσω ενός «εύκολου κέρδους»: ενός νέου, χρονικά περιορισμένου προγράμματος κινητικότητας νέων μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και ΕΕ. Το προτεινόμενο Youth Experience Scheme (YES), με ανώτατο όριο 44.000 θεωρήσεων τον πρώτο χρόνο, θα άνοιγε ξανά δυνατότητες εργασίας και διαβίωσης για νέους Βρετανούς και Ευρωπαίους, χωρίς να αναιρείται η δέσμευση της κυβέρνησης για μείωση της καθαρής μετανάστευσης. Δημοσκοπικά, ένα τέτοιο σχήμα φέρεται να απολαμβάνει ισχυρή κοινωνική στήριξη.
Τέλος, η Σμιθ αναδεικνύει ως ζήτημα ζωτικής σημασίας την επαναπροσέγγιση στον τομέα της άμυνας και της ασφάλειας. Η κατάρρευση της εμπιστοσύνης της βρετανικής κοινής γνώμης προς τις ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ, σε συνδυασμό με τη διαρκή απειλή από τη Ρωσία στην Ουκρανία, ενισχύει το επιχείρημα για στενότερη συνεργασία με τις ευρωπαϊκές δημοκρατίες. Η συμμετοχή της Βρετανίας στον ευρωπαϊκό αμυντικό μηχανισμό και ειδικά στο ταμείο Security Action for Europe παρουσιάζεται ως στρατηγική αναγκαιότητα.
Η συγγραφέας υπογραμμίζει ότι η κυβέρνηση στο Λονδίνο οφείλει να αποφύγει τη λογική του «διαλέγω μόνο ό,τι με συμφέρει» στις διαπραγματεύσεις, αλλά και τις μακρές μεταβατικές περιόδους που αδειάζουν από περιεχόμενο τις συμφωνίες. Μετά την επίτευξη συμφωνιών σε τρόφιμα και ενέργεια, η επόμενη φάση, κατά την ίδια, πρέπει να είναι η σταδιακή ευθυγράμμιση προτύπων σε όλους τους κλάδους, συμπεριλαμβανομένων των υπηρεσιών, προς αμοιβαίο όφελος ΕΕ και ΗΒ.
Σχόλιο
: Η βρετανική συζήτηση δείχνει τι σημαίνει να πληρώνεις πολιτικά και οικονομικά το κόστος μιας ρήξης με την ενιαία αγορά και ταυτόχρονα να αναζητάς τρόπους επανένταξης χωρίς να το ομολογείς. Για την Ελλάδα και την ΕΕ, η σταδιακή επαναπροσέγγιση της Βρετανίας δημιουργεί ευκαιρίες σε εμπόριο, ενέργεια και άμυνα, αλλά και έναν ακόμη παίκτη στο εσωτερικό των ευρωπαϊκών ισορροπιών, σε μια περίοδο που η αστάθεια στις διατλαντικές σχέσεις αυξάνεται.






