Ένοχες για αμέλεια έκρινε Meta και Google ενόρκων σώμα στο Λος Άντζελες, σε υπόθεση εθισμού στα social media. Η απόφαση ανοίγει τον δρόμο για νέο κύμα αγωγών κατά των ψηφιακών πλατφορμών.
Ένοχο για αμέλεια έκρινε ενόρκων σώμα στο Λος Άντζελες τη Meta και τη Google, σε μια υπόθεση–ορόσημο που συνδέει άμεσα τον εθισμό στα κοινωνικά δίκτυα με σοβαρή βλάβη ψυχικής υγείας ανήλικης χρήστριας. Η υπόθεση αφορά τη χρήση του Instagram και του YouTube από την Kaley (γνωστή με τα αρχικά K.G.M.), η οποία υποστήριξε ότι η υπερβολική έκθεση στις πλατφόρμες συνέβαλε καθοριστικά στην ανάπτυξη άγχους, κατάθλιψης, δυσμορφικής διαταραχής σώματος και άλλων ψυχικών διαταραχών στην εφηβεία της.
Το δικαστήριο επιδίκασε αποζημιώσεις ύψους 3 εκατ. δολαρίων, εκ των οποίων το 70% βαρύνει τη Meta. Το ενόρκων σώμα εξετάζει ακόμη το ενδεχόμενο επιπλέον, πιθανώς τιμωρητικών, αποζημιώσεων.
Το σκεπτικό της απόφασης και τα στοιχεία για τον εθισμό
Κατά τη διάρκεια της δίκης, παρουσιάστηκαν στοιχεία που, σύμφωνα με τους ενόρκους, έδειξαν ότι η Meta γνώριζε σε βάθος τον εθιστικό χαρακτήρα των προϊόντων της, ιδίως σε εφήβους, και διεξήγαγε εσωτερική έρευνα για το θέμα. Αντί όμως να περιορίσει τους κινδύνους, φέρεται να αξιοποίησε τα ευρήματα για να ενισχύσει την εμπλοκή των νεαρών χρηστών, βελτιστοποιώντας αλγορίθμους και σχεδιαστικές επιλογές που ενθαρρύνουν την παρατεταμένη χρήση.
Οι δικηγόροι της Meta προσπάθησαν να αποδώσουν την ψυχική επιβάρυνση της Kaley σε άλλους παράγοντες, όπως το ταραγμένο οικογενειακό περιβάλλον και το διαζύγιο των γονέων της. Ωστόσο, οι ένορκοι έκριναν ότι η συμβολή των πλατφορμών ήταν ουσιώδης και ότι οι εταιρείες επέδειξαν αμέλεια ως προς την ασφάλεια των ανηλίκων χρηστών.
Πριν από την έναρξη της δίκης, οι TikTok και Snap, που επίσης κατηγορούνταν στην ίδια υπόθεση, επέλεξαν να συμβιβαστούν εξωδικαστικά με την ενάγουσα, κίνηση που δείχνει πόσο υψηλό θεωρείται πλέον το νομικό ρίσκο για τις μεγάλες πλατφόρμες.
Νομικό προηγούμενο και κίνδυνος «τσουνάμι» αγωγών
Η απόφαση στο Λος Άντζελες έρχεται μόλις μία ημέρα μετά από άλλη ήττα της Meta σε υπόθεση παιδικής προστασίας στο Νέο Μεξικό, ενισχύοντας την αίσθηση ότι διαμορφώνεται ένα νέο, ιδιαίτερα επιβαρυντικό νομικό περιβάλλον για τα κοινωνικά δίκτυα στις ΗΠΑ. Οι αποφάσεις αυτές μπορεί να αποτελέσουν κρίσιμο προηγούμενο, αναγνωρίζοντας de facto ότι οι πλατφόρμες φέρουν ευθύνη για βλάβες που συνδέονται με την απουσία επαρκών μέτρων ασφαλείας ή με τις αλγοριθμικές προτάσεις τους.
Αν επιβεβαιωθούν σε ανώτερα δικαστήρια, οι ετυμηγορίες ενδέχεται να ανοίξουν τον δρόμο για μαζικές αγωγές από γονείς και νέους που θεωρούν ότι υπέστησαν βλάβη από τον εθιστικό χαρακτήρα των social media. Παρότι τα ποσά των συγκεκριμένων αποζημιώσεων είναι διαχειρίσιμα για κολοσσούς όπως η Meta και η Google, ο συστημικός κίνδυνος για το επιχειρηματικό τους μοντέλο είναι πολύ μεγαλύτερος, καθώς αμφισβητείται η μέχρι σήμερα σχεδόν ανεξέλεγκτη χρήση αλγορίθμων μεγιστοποίησης της εμπλοκής.
Τόσο η Meta όσο και η Google αναμένεται να ασκήσουν έφεση. Η Meta έχει ήδη δηλώσει ότι διαφωνεί με το αποτέλεσμα και εξετάζει τις επόμενες κινήσεις της, επιδιώκοντας να αποτρέψει τη μονιμοποίηση ενός νομικού πλαισίου που θα μπορούσε να οδηγήσει σε αυστηρότερη ρύθμιση και διαφάνεια των αλγορίθμων της.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση δείχνει ότι το «μοντέλο εθισμού» των social media περνά πλέον από την πολιτική κριτική στο σκληρό τεστ των δικαστηρίων. Ακόμη κι αν οι εφέσεις μειώσουν τις επιπτώσεις, το μήνυμα προς τη βιομηχανία είναι σαφές: η εποχή της νομικής ασυλίας για τα αλγοριθμικά κίνητρα εθισμού στους ανηλίκους τελειώνει, με πιθανές συνέπειες και για την ευρωπαϊκή –άρα και ελληνική– ρύθμιση της ψηφιακής οικονομίας.
#Meta #Google #SocialMedia #Εθισμός #Τεχνολογία #ΗΠΑ
