Ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί κατηγορεί το Ισραήλ για παραβίαση διεθνούς δικαίου και «οικοκτονία» μετά τους βομβαρδισμούς δεξαμενών καυσίμων στην Τεχεράνη. Ο ΠΟΥ προειδοποιεί για σοβαρούς κινδύνους υγείας από τη ρύπανση.
Σκλήρη ρητορική κατά του Ισραήλ υιοθετεί η Τεχεράνη, μετά τους ισραηλινούς αεροπορικούς βομβαρδισμούς σε δεξαμενές καυσίμων στην ιρανική πρωτεύουσα. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, κατήγγειλε ότι οι επιθέσεις συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου και προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, χαρακτηρίζοντάς τες «οικοκτονία» με μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία και το περιβάλλον.
Καταγγελίες για παραβίαση διεθνούς δικαίου και «οικοκτονία»
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, ο Αραγτσί υπογράμμισε ότι η στοχευμένη καταστροφή δεξαμενών καυσίμων προκαλεί εκτεταμένη ρύπανση εδάφους και υπόγειων υδάτων, με δυνητικά «γενεαλογικές» επιπτώσεις. «Η μόλυνση του εδάφους και των υπόγειων υδάτων μπορεί να έχει επιπτώσεις για γενιές», σημείωσε, υποστηρίζοντας ότι το Ισραήλ πρέπει να τιμωρηθεί «για τα εγκλήματα πολέμου» που διαπράττει.
Ο όρος «οικοκτονία» –ο οποίος ακόμη δεν έχει κωδικοποιηθεί πλήρως στο διεθνές ποινικό δίκαιο– χρησιμοποιείται ολοένα και συχνότερα για να περιγράψει σκόπιμες ή βαριά αμελείς ενέργειες που προκαλούν καταστροφή οικοσυστημάτων μεγάλης κλίμακας. Η χρήση του από τον Ιρανό ΥΠΕΞ στοχεύει αφενός στην ηθικοπολιτική απονομιμοποίηση του Ισραήλ και αφετέρου στην κινητοποίηση διεθνών οργανισμών γύρω από το περιβαλλοντικό σκέλος της σύγκρουσης.
Προειδοποιήσεις ΠΟΥ για κινδύνους υγείας και «μαύρη βροχή»
Τους φόβους της Τεχεράνης ενίσχυσε και η δημόσια παρέμβαση του γενικού διευθυντή του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους. Ο επικεφαλής του ΠΟΥ επισήμανε ότι οι επιθέσεις σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις δημιουργούν σημαντικούς κινδύνους ρύπανσης, με ιδιαίτερα ευάλωτες ομάδες τα παιδιά και τους ηλικιωμένους. Η εισπνοή τοξικών σωματιδίων, η επιβάρυνση του αναπνευστικού και οι πιθανές καρκινογόνες επιδράσεις συνιστούν, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, κρίσιμους παράγοντες δημόσιας υγείας.
Μετά τους βομβαρδισμούς στην Τεχεράνη την περασμένη εβδομάδα, καταγράφηκε «μαύρη βροχή» πάνω από την πόλη, φαινόμενο που ειδικοί περιέγραψαν ως μίγμα αιθάλης και καπνού από τα διυλιστήρια πετρελαίου, σε συνδυασμό με σύστημα καταιγίδων που κινούνταν πάνω από την περιοχή. Τέτοια φαινόμενα αποτελούν ένδειξη υψηλής συγκέντρωσης ρύπων στην ατμόσφαιρα και δημιουργούν φόβους για εκτεταμένη επιβάρυνση της ατμοσφαιρικής ποιότητας σε μια μητρόπολη ήδη πιεσμένη από τη ρύπανση.
Περιβάλλον ως νέο πεδίο γεωπολιτικής αντιπαράθεσης
Η ανάδειξη της περιβαλλοντικής διάστασης των στρατιωτικών επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη τάση, όπου το περιβάλλον μετατρέπεται σε πεδίο γεωπολιτικής αντιπαράθεσης. Για το Ιράν, η κατηγορία περί «οικοκτονίας» λειτουργεί ως εργαλείο διπλωματικής πίεσης, επιχειρώντας να μεταφέρει τη συζήτηση από το στενό στρατιωτικό σκέλος στη σφαίρα του διεθνούς ανθρωπιστικού και περιβαλλοντικού δικαίου.
Παράλληλα, η εμπλοκή του ΠΟΥ και η έμφαση στους κινδύνους για την υγεία των πολιτών προσδίδουν μια επιπλέον διάσταση, που μπορεί να ενισχύσει τα αιτήματα για διεθνή έρευνα και λογοδοσία. Ωστόσο, σε ένα περιβάλλον κλιμακούμενης έντασης στη Μέση Ανατολή, παραμένει αβέβαιο κατά πόσο τέτοιες καταγγελίες θα μεταφραστούν σε απτά νομικά ή πολιτικά αποτελέσματα.
Σχόλιο
: Η ρητορική περί «οικοκτονίας» δείχνει πως το περιβάλλον καθίσταται κεντρικό εργαλείο στρατηγικής νομιμοποίησης ή απονομιμοποίησης κρατικών ενεργειών. Αν και δύσκολα θα οδηγήσει άμεσα σε διεθνή ποινική δίωξη, ενισχύει το αφήγημα περί δυσανάλογων και αδιακρίτων πληγμάτων, ανοίγοντας δρόμο για ευρύτερη συζήτηση σχετικά με την περιβαλλοντική ευθύνη σε ένοπλες συγκρούσεις.






