Η ΔΕΗ περιορίζει τον κύκλο των ενδιαφερομένων hyperscalers σε τέσσερις αμερικανικούς ομίλους για το AI Giga Factory στην Κοζάνη. Το σχέδιο προβλέπει σταδιακή ανάπτυξη έως 1 GW χωρίς άμεση ανάγκη νέων κεφαλαίων.
Σε προχωρημένη φάση διαπραγματεύσεων με τέσσερις από τους μεγαλύτερους αμερικανούς hyperscalers βρίσκεται η ΔΕΗ για το φιλόδοξο σχέδιο του AI Giga Factory στα πρώην λιγνιτικά πεδία της Κοζάνης. Πρόκειται για επένδυση άνω των 2 δισ. ευρώ, η οποία, εφόσον ολοκληρωθεί, θα συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες πανευρωπαϊκά στον χώρο των data centers και μπορεί να φτάσει συνολική ισχύ έως 1 GW.
Κλιμακωτή ανάπτυξη, περιορισμένη ανάγκη χρηματοδότησης
Ο σχεδιασμός προβλέπει σταδιακή υλοποίηση του έργου, ώστε να περιοριστεί ο χρηματοδοτικός και εκτελεστικός κίνδυνος. Αρχικά προγραμματίζεται η κατασκευή υποδομών 100 MW. Ένα έτος αργότερα, η ισχύς θα αυξηθεί στα 300 MW, τον επόμενο χρόνο στα 500 MW, με τελικό στόχο το 1 GW σε ορίζοντα πενταετίας-εξαετίας και ολοκλήρωση μετά το 2030.
Αυτό το μοντέλο ανάπτυξης σημαίνει ότι η ΔΕΗ, εφόσον καταλήξει σε συμφωνία με έναν από τους hyperscalers, δεν χρειάζεται άμεσα νέα κεφάλαια για την εκκίνηση του project. Πηγές με γνώση των διεργασιών αποσυνδέουν ρητά το έργο από τα σενάρια αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, επισημαίνοντας ότι η επιχείρηση μπορεί να καλύψει σταδιακά την επένδυση με ίδια κεφάλαια, όσο το έργο προχωρά σε φάσεις.
Μόνο σε ένα θεωρητικό σενάριο όπου θα υπεγράφετο από την αρχή δεσμευτική σύμβαση για το σύνολο του 1 GW θα καθίστατο αναγκαία η άντληση νέων κεφαλαίων. Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, τέτοιο μοντέλο δεν έχει τεθεί επί τάπητος, με όλες τις πλευρές να συγκλίνουν στη βαθμιαία ανάπτυξη.
Οι τέσσερις υποψήφιοι και το due diligence στην Κοζάνη
Από τους 5-6 αρχικούς ενδιαφερόμενους hyperscalers από τις ΗΠΑ, ο κύκλος έχει πλέον περιοριστεί σε τέσσερις. Κάποιοι εξ αυτών, όμιλοι που επενδύουν ετησίως 100-200 δισ. δολάρια διεθνώς, έχουν ήδη ξεκινήσει ή προτίθενται να ξεκινήσουν due diligence για το έργο στην Κοζάνη, το οποίο χωροθετείται αρχικά στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου.
Σύμφωνα με την περσινή παρουσίαση της ΔΕΗ για τον μετασχηματισμό της Δυτικής Μακεδονίας, το εκτιμώμενο κόστος για τα πρώτα 300 MW του data center, επιφάνειας περίπου 50.000 τ.μ., ανέρχεται σε 2,3 δισ. ευρώ. Καθοριστικό στοιχείο του σχεδιασμού είναι η λογική «πίσω από τον μετρητή», όπου γειτονικές μονάδες ΑΠΕ τροφοδοτούν απευθείας το data center, χωρίς διέλευση από το σύστημα μεταφοράς, αποφορτίζοντας έτσι τα τοπικά δίκτυα.
Η Ελλάδα στον νέο χάρτη των data centers
Η στροφή μεγάλων αμερικανικών ομίλων –Meta, Amazon, OpenAI, Microsoft, Google, Oracle– προς τη ΝΑ Ευρώπη συνδέεται με τον κορεσμό παραδοσιακών ευρωπαϊκών κόμβων όπως Λονδίνο, Δουβλίνο, Φρανκφούρτη και Παρίσι. Μελέτη της PWC δείχνει ότι η περιοχή μπορεί να αποσπάσει επενδύσεις ισχύος 5 GW από το αναμενόμενο «τριπλασιασμό» των data centers σε Ευρώπη, Μέση Ανατολή και Βόρεια Αφρική, από 18 GW σήμερα σε 58 GW το 2034.
Σε αυτό το πλαίσιο, το AI Giga Factory της ΔΕΗ λειτουργεί ως εμβληματικό έργο που παντρεύει ενέργεια και τεχνητή νοημοσύνη: ΑΠΕ, αποθήκευση, έξυπνα δίκτυα, διασυνδέσεις και energy management. Αν ολοκληρωθεί, εκτιμάται ότι θα μετασχηματίσει περαιτέρω το επιχειρηματικό προφίλ της ΔΕΗ και θα μπορούσε να οδηγήσει σε ουσιαστική ενίσχυση της αποτίμησής της, η οποία σήμερα κινείται γύρω στα 7 δισ. ευρώ.
Το θέμα έχει ήδη βρεθεί στο επίκεντρο διεθνών επαφών σε ανώτατο πολιτικό και τεχνολογικό επίπεδο, επιβεβαιώνοντας ότι η Ελλάδα επιχειρεί να τοποθετηθεί έγκαιρα στον χάρτη των AI data centers, αξιοποιώντας την απολιγνιτοποίηση ως μοχλό για μια νέα βιομηχανία ψηφιακών υποδομών.
Σχόλιο 
: Η ΔΕΗ επιχειρεί ένα στρατηγικό άλμα από τον παραδοσιακό ρόλο του utility σε ρυθμιστή του οικοσυστήματος τεχνητής νοημοσύνης στη ΝΑ Ευρώπη. Η κλιμακωτή δομή της επένδυσης μειώνει τον χρηματοοικονομικό κίνδυνο και ταυτόχρονα επιτρέπει στη διοίκηση να «κλειδώνει» σταδιακά ζήτηση από hyperscalers, σε μια αγορά όπου οι επενδύσεις σε AI data centers υπολογίζεται ότι θα φτάσουν τα 5-7 τρισ. δολάρια έως το 2030. Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα γίνουν τέτοιες υποδομές στην περιοχή, αλλά ποιος θα προλάβει να τις φιλοξενήσει με τους πιο ανταγωνιστικούς όρους· και η ΔΕΗ δείχνει αποφασισμένη να βρεθεί στην πρώτη γραμμή.
#ΔΕΗ #DataCenters #Επενδύσεις #ΤεχνητήΝοημοσύνη #ΑΠΕ
