Η μεταποίηση στην Ελλάδα κατέγραψε τον Μάρτιο επταμηνό υψηλό, όμως η εκτόξευση του κόστους και η διεθνής αβεβαιότητα σκιάζουν τις προοπτικές. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή επηρεάζει εφοδιαστική αλυσίδα, τιμές πρώτων υλών και επιχειρηματική εμπιστοσύνη.
Η ελληνική μεταποίηση συνέχισε την ανοδική της πορεία τον Μάρτιο, με τον εποχικά προσαρμοσμένο Δείκτη Υπευθύνων Προμηθειών (PMI) της S&P Global να διαμορφώνεται στις 54,5 μονάδες, από 54,4 τον Φεβρουάριο. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο από τον Αύγουστο του 2025 και σαφή ένδειξη ότι ο κλάδος παραμένει σε ζώνη επέκτασης, στηριζόμενος κυρίως στην εγχώρια ζήτηση.
Ανάπτυξη με «φρένο» από τις εξαγωγές και την αβεβαιότητα
Η παραγωγή και οι νέες παραγγελίες αυξήθηκαν για ακόμη έναν μήνα, συνεχίζοντας μια θετική τάση που ξεκινά από τον Νοέμβριο του 2024. Ωστόσο, οι ρυθμοί ανόδου ήταν ηπιότεροι σε σχέση με τα πρόσφατα υψηλά του Φεβρουαρίου. Η ασθενής διεθνής ζήτηση και οι επαναλαμβανόμενες συρρικνώσεις στις νέες παραγγελίες εξαγωγών, με τη δεύτερη εντονότερη πτώση από τον Δεκέμβριο του 2022, περιορίζουν την εξωστρεφή δυναμική της βιομηχανίας.
Παράλληλα, η αυξημένη αβεβαιότητα των πελατών, σε συνδυασμό με το γεωπολιτικό ρίσκο, οδηγεί σε πιο προσεκτικές αποφάσεις επενδύσεων και παραγγελιών. Έτσι, ενώ η εσωτερική ζήτηση λειτουργεί ως «μαξιλάρι» για τη δραστηριότητα, η εξωτερική αγορά αποτελεί σαφές σημείο τρωτότητας για τον κλάδο.
Πόλεμος στη Μέση Ανατολή, κόστος και εφοδιαστική αλυσίδα
Καθοριστικός παράγοντας της εικόνας είναι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, ο οποίος έχει αρχίσει να αποτυπώνεται έντονα στα υποκείμενα δεδομένα. Οι χρόνοι παράδοσης των προμηθευτών επιμηκύνθηκαν στον μεγαλύτερο βαθμό από τον Αύγουστο του 2024, αποκαλύπτοντας σημαντικές διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα. Οι επιχειρήσεις απαντούν με επιθετική συσσώρευση αποθεμάτων, αυξάνοντας τις αγορές εισροών με ιστορικά υψηλούς ρυθμούς, προκειμένου να προλάβουν περαιτέρω αυξήσεις τιμών και ελλείψεις υλικών.
Οι πιέσεις στο κόστος είναι έντονες. Οι τιμές πετρελαίου, ενέργειας και πρώτων υλών ωθούν τις λειτουργικές δαπάνες στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2022. Παρότι οι συνθήκες ζήτησης επιτρέπουν στους παραγωγούς να μετακυλίσουν μέρος του κόστους, με τις τιμές εκροών να αυξάνονται με τον ταχύτερο ρυθμό των τελευταίων τρεισήμισι ετών, το περιθώριο κέρδους παραμένει υπό πίεση.
Απασχόληση, παραγωγική ικανότητα και επιχειρηματικές προσδοκίες
Οι βιομηχανίες συνέχισαν να προσλαμβάνουν προσωπικό, κυρίως εξειδικευμένο, ώστε να ανταποκριθούν στις αυξημένες παραγωγικές απαιτήσεις. Ωστόσο, ο ρυθμός δημιουργίας θέσεων εργασίας επιβραδύνθηκε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων οκτώ μηνών, καθώς το υψηλότερο κόστος και η αβεβαιότητα λειτουργούν αποτρεπτικά για πιο επιθετικά πλάνα στελέχωσης.
Η ενίσχυση της απασχόλησης βοήθησε στη μείωση των αδιεκπεραίωτων εργασιών, οι οποίες υποχώρησαν για δέκατη φορά στους τελευταίους έντεκα μήνες, με τον ταχύτερο ρυθμό από τον Νοέμβριο. Ωστόσο, η συσσώρευση αποθεμάτων –τόσο εισροών όσο και ετοίμων προϊόντων– καταδεικνύει ότι η παραγωγική ικανότητα δεν αξιοποιείται πλήρως, καθώς η ζήτηση, ιδίως από το εξωτερικό, δεν συμβαδίζει με τον ρυθμό παραγωγής.
Ανησυχητικό στοιχείο είναι η κάμψη της επιχειρηματικής εμπιστοσύνης. Οι προσδοκίες για την παραγωγή στο επόμενο δωδεκάμηνο υποχώρησαν στο χαμηλότερο επίπεδο εδώ και περίπου ενάμιση χρόνο. Η αβεβαιότητα γύρω από τη διάρκεια και την ένταση του πολέμου στη Μέση Ανατολή, καθώς και οι πιθανές επιπτώσεις του στις τιμές των πρώτων υλών και στη λειτουργία των εφοδιαστικών αλυσίδων, θολώνουν τον ορίζοντα των επιχειρήσεων.
Σχόλιο
: Η εικόνα της μεταποίησης είναι διττή: η εγχώρια ζήτηση και ο PMI πάνω από τις 50 μονάδες δείχνουν έναν κλάδο σε τροχιά ανάπτυξης, αλλά η εκτόξευση του κόστους, οι καθυστερήσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα και η πτώση των εξαγωγών περιορίζουν τη βιωσιμότητα αυτής της πορείας. Αν δεν υπάρξει σταθεροποίηση στο γεωπολιτικό μέτωπο και στο ενεργειακό κόστος, ο σημερινός δυναμισμός κινδυνεύει να μετατραπεί σε μια εύθραυστη ανάκαμψη, με μικρή αντοχή σε νέες εξωτερικές αναταράξεις.






