Η Τεχεράνη παγώνει τον νέο γύρο διαπραγματεύσεων στο Ισλαμαμπάντ, απαιτώντας την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού στο Στενό του Ορμούζ. Ο Ντόναλντ Τραμπ επιμένει ότι δεν θα υπάρξει χαλάρωση χωρίς συνολική συμφωνία.
Σε κρίσιμο αδιέξοδο οδηγούνται οι προσπάθειες αποκλιμάκωσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, καθώς η Τεχεράνη αρνείται να στείλει την διαπραγματευτική της ομάδα στο Ισλαμαμπάντ όσο παραμένει σε ισχύ ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός στο Στενό του Ορμούζ. Σύμφωνα με δύο αξιωματούχους της Μέσης Ανατολής, το Ιράν έχει καταστήσει σαφές ότι χωρίς άρση του αποκλεισμού, οι συνομιλίες δεν μπορούν να συνεχιστούν.
Ο αποκλεισμός στο Στενό του Ορμούζ ως μοχλός πίεσης
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επιλέξει να χρησιμοποιήσει τον έλεγχο της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ –την κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία από την οποία διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου– ως βασικό διαπραγματευτικό όπλο. Παρά την 10ήμερη εκεχειρία μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου και την ανακοίνωση της Τεχεράνης ότι θα επανανοίξει το πέρασμα, η Ουάσινγκτον διατήρησε τον αποκλεισμό για ιρανικά πλοία, κίνηση που η ιρανική πλευρά θεωρεί παραβίαση των όρων της κατάπαυσης του πυρός.
Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι δεν προτίθεται να άρει τον αποκλεισμό μέχρι να υπάρξει συνολική συμφωνία με το Ιράν, επιμένοντας πως διαθέτει το «πάνω χέρι» στην αντιπαράθεση και ότι η ιρανική ηγεσία δεν έχει άλλη επιλογή από το να αποδεχθεί μια συμφωνία για να αποφύγει νέα αμερικανική αεροπορική εκστρατεία. Η στάση αυτή, ωστόσο, έχει οδηγήσει σε πλήρη στασιμότητα την προγραμματισμένη διαπραγμάτευση στο Πακιστάν.
Η διπλωματική αποστολή που δεν απογειώνεται
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ JD Vance επρόκειτο να ηγηθεί της αμερικανικής αντιπροσωπείας στο Ισλαμαμπάντ, μαζί με τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ. Ωστόσο, κανένα από τα μέλη της αποστολής δεν έχει αναχωρήσει, με τον Λευκό Οίκο να αποφεύγει να διευκρινίσει αν και πότε θα πραγματοποιηθεί τελικά το ταξίδι. Δεδομένου ότι η μετάβαση στο Πακιστάν διαρκεί περίπου 16 ώρες, το χρονικό περιθώριο για ουσιαστική διαπραγμάτευση πριν από τη λήξη της διορίας που έχει θέσει ο Τραμπ στενεύει επικίνδυνα.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δώσει στην Τεχεράνη προθεσμία έως την Τετάρτη για να αποδεχθεί συμφωνία, απειλώντας με επανέναρξη των βομβαρδισμών εάν δεν υπάρξει πρόοδος. Παρότι στο παρελθόν έχει επιδείξει ευελιξία με την παράταση προθεσμιών, αυτή τη φορά δηλώνει απρόθυμος να επεκτείνει την εκεχειρία ξανά, αυξάνοντας την αβεβαιότητα για τις επόμενες κινήσεις.
Κίνδυνοι για την περιφερειακή σταθερότητα και τις αγορές
Η εμμονή και των δύο πλευρών στις «κόκκινες γραμμές» τους δημιουργεί ένα επικίνδυνο μείγμα στρατιωτικής έντασης και ενεργειακής ανασφάλειας. Ο έλεγχος της ροής πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τις διεθνείς αγορές, καθώς οποιαδήποτε διαταραχή μπορεί να οδηγήσει σε απότομες αυξήσεις τιμών και αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία. Για χώρες εισαγωγείς ενέργειας, όπως η Ελλάδα, η παράταση της κρίσης μεταφράζεται σε αυξημένο ρίσκο κόστους και πληθωριστικών πιέσεων.
Την ίδια στιγμή, η διασύνδεση της ιρανικής κρίσης με την εύθραυστη εκεχειρία σε Ισραήλ και Λίβανο υπογραμμίζει πόσο εύκολα μια τοπική ανάφλεξη μπορεί να εξελιχθεί σε ευρύτερη περιφερειακή σύγκρουση. Η διπλωματική ασάφεια της Ουάσινγκτον –με συνεχείς, συχνά αντιφατικές δηλώσεις από τον Τραμπ– εντείνει την αίσθηση αβεβαιότητας τόσο στους συμμάχους των ΗΠΑ όσο και στους αντιπάλους τους.
Σχόλιο 
: Η Ουάσινγκτον επιχειρεί να μετατρέψει το Στενό του Ορμούζ σε εργαλείο εξαναγκασμού, όμως η Τεχεράνη απαντά μπλοκάροντας την ίδια τη διαδικασία διαπραγμάτευσης. Το διακύβευμα ξεπερνά το διμερές πλαίσιο: η παράταση του αδιεξόδου απειλεί να μετατραπεί σε ενεργειακό σοκ και νέα περιφερειακή κλιμάκωση, με την παγκόσμια οικονομία όμηρο των πολιτικών υπολογισμών και των προεκλογικών αναγκών στην Ουάσινγκτον.
#ΗΠΑ #Ιράν #Ορμούζ #Τραμπ #Διπλωματία #ΜέσηΑνατολή
