Ισπανία, Βραζιλία και Μεξικό αναλαμβάνουν πρωτοβουλία ενίσχυσης της Κούβας απέναντι στο αμερικανικό εμπάργκο πετρελαίου και τις απειλές εισβολής. Παράλληλα, η σύνοδος της Βαρκελώνης επιχειρεί να συγκροτήσει ένα διεθνές προοδευτικό αντίβαρο στην άνοδο της ακροδεξιάς.
Μια νέα γραμμή ρήξης στις διατλαντικές σχέσεις αναδεικνύεται από τη Βαρκελώνη, όπου Ισπανία, Βραζιλία και Μεξικό δεσμεύθηκαν να ενισχύσουν την ανθρωπιστική βοήθεια προς την Κούβα, την ώρα που η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ κλιμακώνει την πίεση με εμπάργκο πετρελαίου και ανοιχτές απειλές στρατιωτικής επέμβασης. Η κοινή δήλωση των τριών χωρών συνδέει ευθέως την οικονομική και ενεργειακή κατάρρευση της Κούβας με τον αμερικανικό αποκλεισμό και ζητά πολιτικό διάλογο, χωρίς ξένη στρατιωτική ανάμειξη.
Ανθρωπιστική στήριξη ως πολιτικό μήνυμα
Η Ισπανία του Πέδρο Σάντσεθ, η Βραζιλία του Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα και το Μεξικό της Κλαούντια Σέινμπαουμ επιχειρούν να μετατρέψουν την ανθρωπιστική βοήθεια προς την Αβάνα σε εργαλείο πολιτικής πίεσης προς την Ουάσιγκτον. Μέσα από την κοινή τους τοποθέτηση, υπογραμμίζουν ότι «ο κουβανικός λαός πρέπει να καθορίσει μόνος του το μέλλον του», απορρίπτοντας κάθε σενάριο στρατιωτικής επέμβασης.
Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια στιγμή που η Κούβα αντιμετωπίζει γενικευμένες διακοπές ρεύματος και βαθιά οικονομική κρίση, λόγω του αποκλεισμού στις εισαγωγές καυσίμων. Η ενίσχυση της βοήθειας από τρεις μεσαίες δυνάμεις του παγκόσμιου Νότου, με στενούς ιστορικούς και πολιτικούς δεσμούς με την Κούβα, δημιουργεί ένα εναλλακτικό δίκτυο στήριξης σε αντιδιαστολή με τη γραμμή Τραμπ.
Ιδιαίτερο βάρος είχε η συμβολή της Σέινμπαουμ, η οποία πρότεινε τη ρητή προειδοποίηση κατά οποιασδήποτε αμερικανικής στρατιωτικής δράσης. Η επίσκεψή της στην Ισπανία, η πρώτη μετά την ανάληψη της προεδρίας το 2024, χρησιμοποιήθηκε επίσης για να επαναθερμάνει τις διμερείς σχέσεις Μαδρίτης–Πόλης του Μεξικού, που είχαν επιβαρυνθεί από τη συζήτηση για τα εγκλήματα της αποικιοκρατίας.
Η Βαρκελώνη ως κέντρο προοδευτικής αντεπίθεσης
Το μήνυμα προς την Ουάσιγκτον εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πολιτικό σκηνικό: τη συνάντηση προοδευτικών ηγετών στη Βαρκελώνη, με στόχο την «υπεράσπιση της δημοκρατίας και του πολυμερισμού» απέναντι στην άνοδο της ακροδεξιάς. Πέρα από τους Σάντσεθ, Λούλα και Σέινμπαουμ, συμμετείχαν ο πρόεδρος της Νότιας Αφρικής Σίριλ Ραμαφόσα, ο πρόεδρος της Κολομβίας Γκουστάβο Πέτρο, ο πρόεδρος του Πράσινου Ακρωτηρίου Ζοζέ Μαρία Νέβες, ο νέος πρόεδρος της Ουρουγουάης Γιαμαντού Όρσι και ο Γερμανός αντικαγκελάριος και υπουργός Οικονομικών Λαρς Κλινγκμπάιλ.
Ο Σάντσεθ, που έχει αναδειχθεί σε έναν από τους πιο έντονους επικριτές του Τραμπ και του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν, επανέλαβε ότι «η δημοκρατία δεν είναι δεδομένη». Υπενθύμισε τις αμερικανικές πιέσεις, όταν αρνήθηκε τη χρήση ισπανικών βάσεων για επιχειρήσεις κατά του Ιράν και δεν αποδέχθηκε την εκτόξευση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ. Η σύγκρουση με τον Λευκό Οίκο συνεχίστηκε, με τον Τραμπ να επιτίθεται μέσω Truth Social, ισχυριζόμενος ότι η ισπανική οικονομία «πάει άσχημα», παρά το γεγονός ότι η Ισπανία καταγράφει από τις υψηλότερες αναπτυξιακές επιδόσεις στην Ευρώπη.
Η Βαρκελώνη λειτούργησε ταυτόχρονα ως σκηνικό αντιπαράθεσης δύο κόσμων: ενώ οι προοδευτικοί ηγέτες μιλούσαν για ενίσχυση του διεθνούς δικαίου και κλιματικής δράσης, στην Ευρώπη η ακροδεξιά επιχειρούσε επίδειξη δύναμης με συγκέντρωση στο Μιλάνο, μετά την εκλογική ήττα του Βίκτορ Όρμπαν στην Ουγγαρία. Το μήνυμα των Σάντσεθ, Λούλα και Κλινγκμπάιλ ήταν σαφές: «η ακροδεξιά είναι διεθνής, άρα και η απάντηση πρέπει να είναι διεθνής».
Σε αυτό το πλαίσιο, η στήριξη προς την Κούβα ξεπερνά τη στενή ανθρωπιστική διάσταση και μετατρέπεται σε δοκιμασία ισχύος ανάμεσα σε δύο ανταγωνιστικά οράματα για τη διεθνή τάξη: την μονομερή, στρατιωτικοποιημένη προσέγγιση του Τραμπ και ένα πολυμερές, προοδευτικό μπλοκ που επιχειρεί να αρθρώσει εναλλακτική φωνή από την Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική.
Σχόλιο 
: Η τριμερής πρωτοβουλία προς την Κούβα δεν είναι απλώς πράξη αλληλεγγύης, αλλά κίνηση γεωπολιτικής αυτονομίας από μεσαίες δυνάμεις που αμφισβητούν την αμερικανική μονοκρατορία. Η Ισπανία αξιοποιεί την οικονομική της ανάκαμψη για να διεκδικήσει ρόλο γέφυρας Ευρώπης–Λατινικής Αμερικής, ενώ Βραζιλία και Μεξικό επιχειρούν να επανατοποθετήσουν τον παγκόσμιο Νότο ως συλλογικό παίκτη και όχι ως πεδίο επιρροής. Η σύγκρουση με την Ουάσιγκτον για την Κούβα λειτουργεί ως προοίμιο μιας βαθύτερης αναμέτρησης γύρω από τις κυρώσεις, την ενεργειακή ασφάλεια και τα όρια της αμερικανικής ισχύος.
#Ισπανία #Βραζιλία #Μεξικό #Κούβα #Trump #Σάντσεθ #ΔιεθνήςΠολιτική #Ακροδεξιά
