Η Palantir δημοσίευσε ένα 22σημείο ιδεολογικό μανιφέστο, αμφισβητώντας την έννοια της συμπερίληψης και υπερασπιζόμενη έναν σκληρό τεχνο-γεωπολιτικό ρεαλισμό. Η κίνηση αναζωπυρώνει τη συζήτηση για τον ρόλο ιδιωτικών εταιρειών λογισμικού στην εθνική ασφάλεια και τη δημοκρατία.
Η αμερικανική Palantir, εταιρεία επιτήρησης και αναλυτικών συστημάτων με στενές σχέσεις με υπηρεσίες ασφαλείας, έδωσε στη δημοσιότητα μια «σύντομη» 22σημεια σύνοψη του βιβλίου «The Technological Republic» του διευθύνοντος συμβούλου της, Alexander Karp. Το κείμενο λειτουργεί ουσιαστικά ως ιδεολογικό μανιφέστο για τον ρόλο της τεχνολογίας, της Δύσης και της τεχνητής νοημοσύνης στη σύγχρονη γεωπολιτική αρχιτεκτονική.
Επιθετική κριτική σε συμπερίληψη, πολυπολιτισμό και «παρακμιακές» κουλτούρες
Στο κείμενο, η Palantir υποστηρίζει ότι η Σίλικον Βάλεϊ «οφείλει ηθικό χρέος» στη χώρα που έκανε δυνατή την άνοδό της, ξεκαθαρίζοντας ότι «το δωρεάν email δεν αρκεί». Η εταιρεία συνδέει τη νομιμοποίηση των ελίτ με την ικανότητά τους να παράγουν ανάπτυξη και ασφάλεια για το ευρύ κοινό, υιοθετώντας μια ωμά εργαλειακή αντίληψη για την πολιτική και την οικονομία.
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η καταγγελία της «κενής και ρηχής πολυμορφίας», με την Palantir να υποστηρίζει ότι η τυφλή προσήλωση στην συμπερίληψη «κρύβει το γεγονός ότι ορισμένες κουλτούρες έχουν παράγει θαύματα, άλλες όμως είναι μέτριες ή και οπισθοδρομικές και επιζήμιες». Η ρητορική αυτή κινείται στα όρια μιας ιεράρχησης πολιτισμών, ανοίγοντας επικίνδυνες ιδεολογικές γέφυρες με σκληρές ταυτοτικές προσεγγίσεις.
AI, αποτροπή και κριτική στον μεταπολεμικό περιορισμό Γερμανίας και Ιαπωνίας
Κεντρική θέση στο μανιφέστο κατέχει η τεχνητή νοημοσύνη ως νέο θεμέλιο της στρατηγικής αποτροπής. «Το ερώτημα δεν είναι αν θα κατασκευαστούν όπλα A.I., αλλά ποιος θα τα κατασκευάσει και για ποιο σκοπό», αναφέρει η Palantir, υποστηρίζοντας ότι οι αντίπαλοι της Δύσης «δεν θα σταματήσουν για να επιδοθούν σε θεατρικές συζητήσεις» περί ηθικής. Η εταιρεία χαρακτηρίζει τη «πυρηνική εποχή» ως τελειωμένη και μιλά για «νέα εποχή αποτροπής βασισμένη στην A.I.».
Εξίσου προκλητικές είναι οι αναφορές της στον «μεταπολεμικό ευνουχισμό» της Γερμανίας και της Ιαπωνίας. Η Palantir κάνει λόγο για «υπερδιόρθωση» στην περίπτωση της Γερμανίας, για την οποία «η Ευρώπη πληρώνει τώρα βαρύ τίμημα», ενώ η «θεατρική δέσμευση στον ιαπωνικό πασιφισμό» παρουσιάζεται ως παράγοντας που μπορεί να μεταβάλει την ισορροπία δυνάμεων στην Ασία.
Σύγκρουση συμφερόντων και ανησυχίες για τη δημοκρατία
Η δημοσιοποίηση του κειμένου έφερε άμεσες αντιδράσεις. Ο Eliot Higgins, επικεφαλής του ερευνητικού ιστότοπου Bellingcat, σχολίασε ειρωνικά ότι είναι «απολύτως φυσιολογικό» μια εταιρεία να εκδίδει τέτοιες δημόσιες θέσεις, για να προσθέσει όμως ότι το κείμενο δεν είναι απλώς μια «υπεράσπιση της Δύσης». Κατά τον ίδιο, συνιστά επίθεση σε θεμελιώδεις δημοκρατικούς πυλώνες όπως η επαλήθευση, η διαβούλευση και η λογοδοσία, που ήδη βρίσκονται υπό πίεση.
Ο Higgins υπενθυμίζει ότι «δεν μιλά μια αφηρημένη φιλοσοφία»: η Palantir πουλά επιχειρησιακό λογισμικό σε αμυντικές, μυστικές, μεταναστευτικές και αστυνομικές αρχές, με τα έσοδά της να εξαρτώνται από τις ίδιες τις πολιτικές που προωθεί ιδεολογικά. Το γεγονός αυτό οξύνει τις ανησυχίες για το πώς ιδιωτικές τεχνολογικές εταιρείες διαμορφώνουν, πέρα από την αγορά, και το αξιακό πλαίσιο μέσα στο οποίο λαμβάνονται κρίσιμες αποφάσεις για ασφάλεια, δικαιώματα και δημοκρατικό έλεγχο.
Σχόλιο 
: Το μανιφέστο της Palantir είναι λιγότερο θεωρία και περισσότερο πολιτική δήλωση ισχύος: μια εταιρεία που κερδίζει από κρατικές συμβάσεις ασφάλειας επιχειρεί να καθορίσει τους ιδεολογικούς όρους της νέας, A.I.-κεντρικής γεωπολιτικής. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, το διακύβευμα δεν είναι μόνο τεχνολογικό, αλλά βαθιά θεσμικό: ποιος ελέγχει τα εργαλεία επιτήρησης και με ποια δημοκρατική λογοδοσία.
#Palantir #τεχνητήνοημοσύνη #ασφάλεια #δημοκρατία #τεχνολογία
