Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο μειώνει εκ νέου τις προβλέψεις για την παγκόσμια ανάπτυξη το 2026, προειδοποιώντας για επίμονα υψηλό πληθωρισμό. Οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι και οι τιμές ενέργειας διαμορφώνουν τρία εναλλακτικά σενάρια.
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) αναθεώρησε προς τα κάτω τις εκτιμήσεις του για την παγκόσμια οικονομία, προβλέποντας ανάπτυξη 3,1% το 2026, έναντι 3,3% στην προηγούμενη πρόβλεψη. Για το 2027, η πρόβλεψη παραμένει αμετάβλητη στο 3,2%, υποδηλώνοντας ένα περιβάλλον μετριοπαθούς αλλά εύθραυστης μεγέθυνσης.
Ασθενής Ευρώπη, ανθεκτικές ΗΠΑ
Στο βασικό σενάριο, οι Ηνωμένες Πολιτείες αναμένεται να αναπτυχθούν με ρυθμό 2,3%, επιβεβαιώνοντας τη σχετική ανθεκτικότητα της αμερικανικής οικονομίας. Αντίθετα, η ευρωζώνη προβλέπεται να κινηθεί μόλις στο 1,1%, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο περιορίζεται στο 0,8%, ποσοστά που αντανακλούν το βάρος του υψηλού κόστους χρήματος, της ενεργειακής αβεβαιότητας και των διαρθρωτικών αδυναμιών παραγωγικότητας.
Το ΔΝΤ διευκρινίζει ότι οι εκτιμήσεις βασίζονται σε ένα «σενάριο αναφοράς» το οποίο προϋποθέτει ότι ο πόλεμος στο Ιράν θα έχει «περιορισμένη διάρκεια, ένταση και έκταση» και ότι οι επιπτώσεις του θα ατονήσουν έως τα μέσα του έτους. Η παραδοχή αυτή είναι κρίσιμη για τις τιμές ενέργειας, την εμπιστοσύνη και τις χρηματοπιστωτικές αγορές.
Πληθωρισμός και ενεργειακό σοκ στα δυσμενή σενάρια
Ο πληθωρισμός, σύμφωνα με το βασικό σενάριο, αναμένεται να αυξηθεί στο 4,4% το 2026 και να αποκλιμακωθεί στο 3,7% το 2027, επίπεδα υψηλότερα από τους στόχους πολλών κεντρικών τραπεζών. Αυτό σημαίνει ότι τα επιτόκια ενδέχεται να παραμείνουν σε σχετικά αυξημένα επίπεδα για μεγαλύτερο διάστημα, με άμεσες συνέπειες στο κόστος δανεισμού κρατών, επιχειρήσεων και νοικοκυριών.
Το Ταμείο παρουσιάζει επίσης ένα δυσμενές σενάριο, με «μεγαλύτερες και πιο επίμονες αυξήσεις στις τιμές ενέργειας». Σε αυτή την περίπτωση, η παγκόσμια ανάπτυξη θα υποχωρούσε στο 2,5% εντός του έτους, ενώ ο πληθωρισμός θα εκτοξευόταν στο 5,4%. Το ακραίο σενάριο που εξετάζει το ΔΝΤ είναι ακόμη πιο ανησυχητικό: η παγκόσμια οικονομία θα αναπτυσσόταν με ρυθμό μόλις γύρω στο 2% το 2026, με τον πληθωρισμό να κινείται «λίγο πάνω» από το 6% έως το 2027.
Οι εκτιμήσεις αυτές αναδεικνύουν ότι η παγκόσμια οικονομία εισέρχεται σε μια παρατεταμένη φάση γεωπολιτικής και ενεργειακής αβεβαιότητας, όπου η ισορροπία ανάμεσα στη σταθερότητα των τιμών και τη στήριξη της ανάπτυξης γίνεται ολοένα και πιο λεπτή.
Σχόλιο 
: Η νέα υποβάθμιση του ΔΝΤ επιβεβαιώνει ότι το σενάριο «χαμηλής ανάπτυξης – υψηλού πληθωρισμού» παύει να είναι εξαίρεση και τείνει να γίνει η νέα κανονικότητα. Για την Ευρώπη, η προβλεπόμενη υστέρηση έναντι των ΗΠΑ σημαίνει πιέσεις στην ανταγωνιστικότητα και στα δημόσια οικονομικά, ενώ για μικρές ανοικτές οικονομίες, όπως η ελληνική, η εξάρτηση από τις εξωτερικές συνθήκες γίνεται ακόμη πιο κρίσιμη. Η έμφαση του ΔΝΤ στα ενεργειακά σοκ δείχνει ότι η ενεργειακή ασφάλεια και η επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης δεν είναι πλέον μόνο περιβαλλοντική επιλογή, αλλά σκληρός μακροοικονομικός αναγκασμός.
#ΔΝΤ #ΠαγκόσμιαΟικονομία #Πληθωρισμός #Ενέργεια #Ανάπτυξη
