Οι νέες αμερικανικές επιθέσεις στο Ιράν επαναφέρουν το γεωπολιτικό ρίσκο στο επίκεντρο, οδηγώντας σε χαμηλότερο άνοιγμα τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια. Οι επενδυτές αναμετρούν τώρα την πιθανότητα νέου κύκλου αποσταθεροποίησης σε ενέργεια και συνάλλαγμα.
Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια οδεύουν σε χαμηλότερο άνοιγμα την Τρίτη, καθώς η αναζωπύρωση της έντασης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν επαναφέρει το γεωπολιτικό ρίσκο στο επίκεντρο της αγοράς. Οι νέες αμερικανικές «αμυντικές» επιχειρήσεις σε ιρανικό έδαφος, σε συνδυασμό με τις εκρήξεις στο λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς, ακυρώνουν τις προσδοκίες για σταδιακή αποκλιμάκωση μετά τις επαφές του Σαββατοκύριακου.
Αδύναμο ξεκίνημα για τους βασικούς ευρωπαϊκούς δείκτες
Λίγο πριν το άνοιγμα των αγορών, τα συμβόλαια στους βασικούς δείκτες προεξοφλούν απώλειες για τον Euro Stoxx 50, τον DAX, τον CAC 40 και τον FTSE 100, με τους επενδυτές να μειώνουν το ρίσκο σε μετοχές κυκλικών κλάδων. Η εικόνα θυμίζει την αντίδραση της αγοράς στα τέλη Φεβρουαρίου, όταν η πρώτη φάση των ισραηλινοαμερικανικών πληγμάτων είχε πυροδοτήσει ανησυχίες για γενικευμένη σύγκρουση στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Στο μέτωπο των νομισμάτων, το ευρώ υποχωρεί έναντι του δολαρίου, ενώ και η στερλίνα καταγράφει απώλειες. Η ενίσχυση του δολαρίου αντανακλά την αναζήτηση ασφαλών καταφυγίων, αλλά και την εκτίμηση ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις μπορεί να καθυστερήσουν ή να αναπροσαρμόσουν τα σχέδια νομισματικής χαλάρωσης από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες.
Γεωπολιτική αστάθεια και ενεργειακός παράγοντας
Η περιοχή του Περσικού Κόλπου παραμένει κρίσιμη για τη ροή πετρελαίου και προϊόντων διύλισης, με το Ιράν να αποτελεί κομβικό παράγοντα τόσο σε επίπεδο παραγωγής όσο και σε επίπεδο ελέγχου θαλάσσιων οδών. Κάθε ένδειξη κλιμάκωσης αυξάνει τα ασφάλιστρα κινδύνου στις θαλάσσιες μεταφορές και δημιουργεί ερωτήματα για την ομαλή λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας ενέργειας.
Παρότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν σαφείς ενδείξεις για διακοπές στις ροές, η αγορά προεξοφλεί μεγαλύτερη μεταβλητότητα στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αυτό μεταφράζεται σε άνοδο του κόστους κεφαλαίου για ενεργοβόρες βιομηχανίες στην Ευρώπη και σε αυξημένη αβεβαιότητα για τον πληθωρισμό τους επόμενους μήνες, σε μια περίοδο που η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επιχειρεί να σηματοδοτήσει σταθερή πορεία προς χαμηλότερα επιτόκια.
Πώς διαβάζουν οι αγορές την επαναφορά του ρίσκου
Οι επενδυτές έχουν στραμμένη την προσοχή τους στο αν οι τελευταίες επιχειρήσεις θα εξελιχθούν σε μεμονωμένο επεισόδιο ή σε νέο κύκλο αντιποίνων, όπως είχε συμβεί σε προηγούμενες φάσεις της κρίσης. Η εμπειρία δείχνει ότι κάθε κίνηση κλιμάκωσης συνοδεύεται από στροφή προς πιο αμυντικούς κλάδους, περιορισμό της μόχλευσης και αυξημένη ζήτηση για κρατικά ομόλογα υψηλής πιστοληπτικής διαβάθμισης.
Για τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, το βασικό ερώτημα είναι αν η γεωπολιτική αναταραχή θα παραμείνει βραχύβια ή θα εξελιχθεί σε σταθερό παράγοντα πίεσης, σε μια συγκυρία που η ανάπτυξη παραμένει υποτονική και η κερδοφορία πολλών εισηγμένων εξαρτάται από σταθερές τιμές ενέργειας. Η σημερινή συνεδρίαση αναμένεται να λειτουργήσει ως τεστ αντοχής για τον τραπεζικό κλάδο, τις βιομηχανίες και τις εταιρείες μεταφορών.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα και τους Έλληνες επενδυτές
Η ελληνική αγορά, αν και μικρότερη σε μέγεθος, είναι άμεσα εκτεθειμένη στις διακυμάνσεις της ευρωπαϊκής επενδυτικής ψυχολογίας και στις κινήσεις στις τιμές ενέργειας. Ενδεχόμενη άνοδος του κόστους πετρελαίου και ναύλων επηρεάζει το σύνολο της οικονομίας, από τα δημοσιονομικά περιθώρια για επιδοτήσεις ενέργειας έως την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας και του τουρισμού.
Παράλληλα, ο ναυτιλιακός κλάδος και οι εισηγμένες με έκθεση σε μεταφορές και logistics μπορεί να βρεθούν αντιμέτωπες με αυξημένο λειτουργικό κόστος αλλά και με ευκαιρίες σε επίπεδο ναύλων, αν οι διαδρομές ανακατανεμηθούν. Η πορεία των ευρωπαϊκών δεικτών σήμερα θα αποτελέσει οδηγό για το κλίμα στο Χρηματιστήριο Αθηνών, με πιθανή ενίσχυση της επιλεκτικότητας και μεγαλύτερη έμφαση σε ισολογισμούς με χαμηλή μόχλευση και σταθερές ταμειακές ροές.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική αγορά, η επαναφορά του γεωπολιτικού ρίσκου σημαίνει ότι οι προσδοκίες για ομαλή αποκλιμάκωση του ενεργειακού κόστους πρέπει να αναθεωρηθούν πιο συντηρητικά. Αυτό επηρεάζει άμεσα τις αποτιμήσεις σε ενέργεια, βιομηχανία και μεταφορές, αλλά και έμμεσα το κόστος δανεισμού του Δημοσίου, εφόσον οι διεθνείς επενδυτές στραφούν σε πιο ασφαλή περιουσιακά στοιχεία. Σε αυτό το περιβάλλον, η ανθεκτικότητα των ελληνικών δημοσιονομικών και η σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης των ξένων κεφαλαίων.
#ΕυρωπαϊκάΧρηματιστήρια #Ιράν #ΓεωπολιτικόςΚίνδυνος #Ενέργεια
