Η αγορά κατοικίας στο Σαν Φρανσίσκο καταγράφει ακραίες υπερτιμήσεις, τροφοδοτούμενες από ρευστότητα εργαζομένων σε κολοσσούς τεχνητής νοημοσύνης. Οι τιμές στα πολυτελή ακίνητα κινούνται πλέον σε παράλληλο σύμπαν σε σχέση με την υπόλοιπη αγορά.
Η αγορά ακινήτων του Σαν Φρανσίσκο, ήδη από τις ακριβότερες στις ΗΠΑ, εισέρχεται σε νέα, σχεδόν παραλογική φάση. Σε μια πόλη όπου η στέγη ήταν πάντα δυσπρόσιτη, οι πρόσφατες συναλλαγές στην ανώτερη κατηγορία τιμών επανακαθορίζουν τα όρια του τι θεωρείται εφικτό ακόμη και για τα αμερικανικά δεδομένα.
Ρεκόρ πωλήσεων και «πόλεμοι προσφορών» στα πολυτελή ακίνητα
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση κατοικίας έξι υπνοδωματίων, περίπου 530 τ.μ., σε μια από τις πιο περιζήτητες γειτονιές της πόλης, η οποία βγήκε στην αγορά προς 7,95 εκατ. δολάρια και τελικά πουλήθηκε έναντι 15 εκατ. δολαρίων. Οι ιδιοκτήτες, που είχαν αγοράσει το ακίνητο το καλοκαίρι του 2020 προς 7,8 εκατ. δολάρια, σχεδόν διπλασίασαν την επένδυσή τους σε λιγότερο από μία πενταετία.
Παρόμοια εικόνα και σε άλλη αποκλειστική συνοικία, όπου κατοικία περίπου 380 τ.μ. που διατέθηκε προς 4,4 εκατ. δολάρια έκλεισε σε μία εβδομάδα στα 8,2 εκατ. δολάρια, παρά τις μέτριες, όπως σχολιάστηκε, ποιοτικές της προδιαγραφές. Ακόμη και σε λιγότερο ακριβές περιοχές, όπως το Bernal Heights, ακίνητα πωλούνται 1 εκατ. δολάρια πάνω από την τιμή προσφοράς, με διαφορές 500.000 έως 1 εκατ. δολαρίων πάνω από το ζητούμενο να γίνονται πλέον συνήθεια.
Τα στοιχεία της Redfin επιβεβαιώνουν την εικόνα: οι πωλήσεις πολυτελών κατοικιών αυξήθηκαν κατά 22% σε ετήσια βάση τον Μάρτιο, με διάμεσο χρόνο σύναψης συμβολαίου μόλις 12 ημέρες, έναντι 28 πέρυσι. Σχεδόν τα δύο τρίτα των ακινήτων υψηλής κατηγορίας έκλεισαν εντός δύο εβδομάδων, ενώ η υπόλοιπη αγορά εμφανίζει οριακή άνοδο πωλήσεων (κάτω από 4%) και στάσιμες τιμές.
Ρευστότητα από OpenAI, Anthropic και τεχνολογικούς «μονόκερους»
Ο καταλύτης πίσω από αυτή την εκτόξευση είναι η συσσωρευμένη –και πλέον ρευστοποιούμενη– περιουσία εργαζομένων στον τεχνολογικό κλάδο της πόλης. Εταιρείες όπως οι OpenAI και Anthropic έχουν επιτρέψει τα τελευταία χρόνια σε εργαζόμενους να πουλήσουν μέρος των μετοχών τους σε δευτερογενείς συναλλαγές, διοχετεύοντας σημαντικά κεφάλαια σε άτομα που κατά κανόνα ήδη κατοικούν στην περιοχή και επιδιώκουν αναβάθμιση κατοικίας.
Το ακόμη πιο ανησυχητικό για τη δυναμική των τιμών είναι ότι μεγάλοι παίκτες, όπως η SpaceX, η ίδια η OpenAI, η Anthropic και άλλοι τεχνολογικοί κολοσσοί, δεν έχουν ακόμη εισαχθεί στο χρηματιστήριο. Όταν και εφόσον πραγματοποιηθούν δημόσιες εγγραφές, χιλιάδες εργαζόμενοι με μετοχικά πακέτα σε εταιρείες που αποτιμώνται σε εκατοντάδες δισ. δολάρια θα αποκτήσουν άμεσα ακόμη μεγαλύτερη ρευστότητα.
Σε μια πόλη που εδώ και δεκαετίες αποτελεί παγκόσμιο παράδειγμα προς αποφυγή για την προσιτότητα στέγης, η προοπτική αυτή δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για τις κοινωνικές ανισότητες και την εκτόπιση μεσαίων και χαμηλών εισοδημάτων. Εάν σήμερα οι πωλήσεις των 15 εκατ. δολαρίων σοκάρουν, δεν αποκλείεται σε λίγα χρόνια να αποτελούν απλώς την «αφετηρία» σε μια αγορά όπου η τεχνολογική υπεραξία υπαγορεύει τους κανόνες.
Σχόλιο 
: Το Σαν Φρανσίσκο λειτουργεί ως εργαστήριο για το πώς ο πλούτος από την τεχνητή νοημοσύνη και τις ιδιωτικές τεχνολογικές εταιρείες μπορεί να αποσυνδέσει πλήρως την αγορά ακινήτων από τα θεμελιώδη εισοδήματος. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, το παράδειγμα υπογραμμίζει την ανάγκη έγκαιρων πολιτικών στέγης και ρύθμισης βραχυχρόνιων μισθώσεων, πριν η συγκέντρωση πλούτου σε λίγους κλάδους οδηγήσει σε αντίστοιχες στρεβλώσεις.
#SanFrancisco #Ακίνητα #OpenAI #Anthropic #ΤεχνητήΝοημοσύνη
