Η Γερμανία και οι βασικές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες καταδικάζουν τις ιρανικές επιθέσεις με πυραύλους και drones στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ κλιμακώνει τον γεωπολιτικό και ενεργειακό κίνδυνο στον Κόλπο.
Η νέα κλιμάκωση στη σύγκρουση με το Ιράν, με στοχευμένες επιθέσεις εναντίον των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ), φέρνει την Ευρώπη σε θέση διπλωματικής κινητοποίησης. Η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο καταδίκασαν απερίφραστα τις επιθέσεις με βαλλιστικούς και cruise πυραύλους καθώς και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, την ώρα που τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν κλειστά και η εύθραυστη εκεχειρία από τις αρχές Απριλίου δείχνει να καταρρέει.
Σκληρή ευρωπαϊκή καταδίκη και μήνυμα προς την Τεχεράνη
Ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς κάλεσε την ιρανική ηγεσία να επιστρέψει άμεσα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, τονίζοντας ότι η Τεχεράνη «δεν μπορεί να κρατά όμηρο την περιοχή και τον κόσμο». Όπως έκανε γνωστό το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ, η αντιαεροπορική άμυνα της χώρας αναχαίτισε 12 βαλλιστικούς πυραύλους, 3 πυραύλους cruise και 4 drones, στην πρώτη επίθεση αυτού του μεγέθους από την έναρξη της κατάπαυσης του πυρός στις 8 Απριλίου.
Ο Μερτς συνέδεσε ευθέως τις επιθέσεις με τον αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, ζητώντας τον τερματισμό του ναυτικού αποκλεισμού και επαναλαμβάνοντας ότι «η Τεχεράνη δεν πρέπει να αποκτήσει πυρηνικό όπλο». Αντίστοιχα, ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ κάλεσε σε «άμεση αποκλιμάκωση» και «ουσιαστική εμπλοκή» του Ιράν στις συνομιλίες, ώστε να διασωθεί η εκεχειρία και να αναζητηθεί μακροπρόθεσμη διπλωματική λύση.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν χαρακτήρισε τις ιρανικές επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές των ΗΑΕ «αδικαιολόγητες και απαράδεκτες», υπογραμμίζοντας ότι στοχοποιούν πολιτικούς και ενεργειακούς κόμβους ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια αγορά.
Αμφισημία από Τεχεράνη, διαφοροποίηση από Ουάσιγκτον
Η Τεχεράνη τηρεί γραμμή ελεγχόμενης αμφισημίας: δεν επιβεβαιώνει ούτε διαψεύδει τις επιθέσεις, ενώ ανώνυμος στρατιωτικός αξιωματούχος που επικαλέστηκε η ιρανική κρατική τηλεόραση απέδωσε το περιστατικό σε «αμερικανική στρατιωτική τυχοδιωκτική ενέργεια» με στόχο τη δημιουργία «παράνομης θαλάσσιας διόδου». Παράλληλα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί τόνισε ότι «δεν υπάρχει στρατιωτική λύση» στην κρίση των Στενών του Ορμούζ και ότι οι ειρηνευτικές συνομιλίες, με διαμεσολάβηση του Πακιστάν, «σημειώνουν πρόοδο».
Αντίθετα με τον ευρωπαϊκό τόνο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε να υποβαθμίσει τη σημασία των επιθέσεων, ενώ η Ουάσιγκτον έχει ήδη ενεργοποιήσει επιχείρηση «καθοδήγησης» εμπορικών πλοίων μέσω του Κόλπου. Δύο εμπορικά πλοία με αμερικανική σημαία πέρασαν με επιτυχία τα Στενά, στο πλαίσιο της νέας ναυτικής πρωτοβουλίας. Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ και ο αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων Νταν Κέιν ετοιμάζονται να δώσουν συνέντευξη Τύπου για την κατάσταση, κίνηση που δείχνει ότι η Ουάσιγκτον επιδιώκει να εμφανιστεί ως εγγυητής της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας χωρίς να εμπλακεί σε ευρείας κλίμακας χερσαία ή αεροπορική επιχείρηση.
Εύθραυστη εκεχειρία, υψηλό ενεργειακό και γεωπολιτικό ρίσκο
Οι συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν, με πακιστανική διαμεσολάβηση, δεν έχουν αποδώσει ουσιαστικά αποτελέσματα, αφήνοντας την εκεχειρία της 8ης Απριλίου σε οριακή κατάσταση. Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ –από όπου διέρχεται σημαντικό ποσοστό των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου– επιβαρύνει το κλίμα στις αγορές ενέργειας και αυξάνει τον κίνδυνο για νέα άνοδο των διεθνών τιμών. Για την Ευρώπη, που προσπαθεί να θωρακίσει την ενεργειακή της ασφάλεια, η σταθερότητα στον Περσικό Κόλπο αποτελεί κρίσιμο παράγοντα.
Η συντονισμένη, αν και με διαφορετικές αποχρώσεις, στάση Ευρώπης και ΗΠΑ αναδεικνύει το δίλημμα της Δύσης: άσκηση πίεσης στην Τεχεράνη χωρίς πλήρη ρήξη, διατήρηση της ναυτιλιακής ασφάλειας χωρίς διολίσθηση σε γενικευμένο πόλεμο και παράλληλα συγκράτηση των ενεργειακών κραδασμών στις ήδη ευάλωτες οικονομίες.
Σχόλιο 
: Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ μετατρέπεται σε τεστ αξιοπιστίας για την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία: η Γερμανία και οι εταίροι της καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα σε σκληρή γραμμή κατά των ιρανικών επιθέσεων και στην ανάγκη διατήρησης διαύλων με την Τεχεράνη, υπό την πίεση ενεργειακού κόστους και γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
#Ιράν #ΗΑΕ #Γερμανία #Ορμούζ #ΜέσηΑνατολή
