Οι Ηνωμένες Πολιτείες ζητούν ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας για να αντιμετωπιστεί η κλιμάκωση στα Στενά του Ορμούζ. Στο επίκεντρο οι κατηγορίες κατά του Ιράν για νάρκες και «διόδια» στη ναυσιπλοΐα.
Η Ουάσινγκτον κλιμακώνει τη διπλωματική της εκστρατεία γύρω από την ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ, ζητώντας από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ να υιοθετήσει ψήφισμα που θα στοχεύει ευθέως τις πρακτικές του Ιράν στην περιοχή. Το αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών κατηγορεί την Τεχεράνη ότι απειλεί τη διεθνή ναυσιπλοΐα με πόντιση θαλάσσιων ναρκών και με προσπάθειες επιβολής «διοδίων» σε πλοία που διέρχονται από έναν από τους σημαντικότερους εμπορικούς διαδρόμους του πλανήτη.
Ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, σε γραπτή δήλωσή του, υποστήριξε ότι το Ιράν «συνεχίζει να κρατά όμηρο την παγκόσμια οικονομία» μέσω απειλών κατά εμπορικών πλοίων και ενεργειών που υπονομεύουν την ελευθερία της ναυσιπλοΐας. Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη μακρόχρονη αντιπαράθεση Ουάσινγκτον – Τεχεράνης, η οποία πλέον λαμβάνει πιο θεσμικό χαρακτήρα εντός του πλαισίου του ΟΗΕ.
Το περιεχόμενο του σχεδίου ψηφίσματος
Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, το σχέδιο ψηφίσματος που έχει ήδη διαμοιραστεί σε μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας απαιτεί από το Ιράν να σταματήσει τις επιθέσεις, την πόντιση ναρκών και την επιβολή χρεώσεων διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ. Παράλληλα, ζητείται από την Τεχεράνη να αποκαλύψει τον ακριβή αριθμό και τις τοποθεσίες των ναρκών που έχει ήδη τοποθετήσει και να συνεργαστεί με τις διεθνείς προσπάθειες αποναρκοθέτησης.
Το κείμενο, όπως παρουσιάζεται από τις ΗΠΑ, προβλέπει επίσης τη δημιουργία ανθρωπιστικού διαδρόμου, ώστε να διασφαλίζεται η ασφαλής διέλευση πλοίων που μεταφέρουν κρίσιμα αγαθά, όπως τρόφιμα, καύσιμα και ιατρικό υλικό. Η πρόβλεψη αυτή στοχεύει να συνδέσει ευθέως τη ναυτική ασφάλεια με την παγκόσμια επισιτιστική και ενεργειακή ασφάλεια, ενισχύοντας το επιχείρημα ότι το ζήτημα αφορά το σύνολο της διεθνούς κοινότητας και όχι μόνο τις άμεσα εμπλεκόμενες χώρες του Περσικού Κόλπου.
Συμμαχίες στον Κόλπο και γεωοικονομικές συνέπειες
Η Ουάσινγκτον δηλώνει ότι εργάστηκε από κοινού με βασικούς εταίρους της στον Κόλπο – Μπαχρέιν, Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κουβέιτ και Κατάρ – για τη διαμόρφωση του σχεδίου. Η σύμπλευση αυτών των κρατών, τα οποία εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εξαγωγές υδρογονανθράκων μέσω των Στενών του Ορμούζ, υπογραμμίζει το διακύβευμα για τη διεθνή αγορά ενέργειας.
Περίπου ένα σημαντικό ποσοστό των παγκόσμιων θαλάσσιων εξαγωγών πετρελαίου διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ. Κάθε αίσθηση αυξημένου κινδύνου – είτε μέσω πραγματικών επιθέσεων είτε μέσω της απλής απειλής ναρκοθέτησης ή «διοδίων» – μπορεί να οδηγήσει σε άνοδο των τιμών πετρελαίου και να επιβαρύνει τις οικονομίες εισαγωγέων, συμπεριλαμβανομένης της Ευρώπης και, κατ’ επέκταση, της Ελλάδας.
Το κατά πόσο το Συμβούλιο Ασφαλείας θα καταλήξει σε συναίνεση μένει να φανεί, καθώς παραδοσιακά ζητήματα που αφορούν το Ιράν προκαλούν διαφωνίες μεταξύ των μονίμων μελών. Ωστόσο, η κίνηση των ΗΠΑ αναδεικνύει την πρόθεσή τους να μεταφέρουν τη σύγκρουση από το πεδίο των μονομερών κυρώσεων στο πεδίο των πολυμερών θεσμών, επιδιώκοντας ευρύτερη νομιμοποίηση για ενδεχόμενα επόμενα βήματα στην περιοχή.
Σχόλιο 
: Η πρωτοβουλία των ΗΠΑ στον ΟΗΕ δεν είναι μόνο ζήτημα ασφάλειας ναυσιπλοΐας, αλλά εργαλείο πίεσης προς την Τεχεράνη με στόχο να περιοριστεί η ικανότητά της να χρησιμοποιεί τα Στενά του Ορμούζ ως μοχλό γεωοικονομικού εκβιασμού. Για τις αγορές ενέργειας, κάθε ένταση στην περιοχή μεταφράζεται σε αστάθεια τιμών, κάτι που καθιστά κρίσιμη για εισαγωγικές οικονομίες όπως η ελληνική την ταχεία αποκλιμάκωση και την εξασφάλιση ελεύθερης, ασφαλούς διέλευσης των ενεργειακών ροών.
#ΗΠΑ #Ιράν #ΟΗΕ #Ορμούζ #Ενέργεια #Ναυτιλία
