Η επανεκλογή του Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ στην προεδρία της ιρανικής Βουλής σταθεροποιεί τον εσωτερικό συσχετισμό ισχύος στο καθεστώς. Η κίνηση αυτή στέλνει μήνυμα συνέχειας σε μια περίοδο έντασης με τη Δύση και αβεβαιότητας στην περιοχή.
Η επανεκλογή του Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ στην προεδρία του ιρανικού κοινοβουλίου (Majlis) για ακόμη ένα έτος επιβεβαιώνει τη βούληση του συστήματος εξουσίας στην Τεχεράνη να διατηρήσει τη θεσμική συνέχεια. Σε μια συγκυρία κυρώσεων, γεωπολιτικής έντασης και σταδιακής αναδιάταξης της Μέσης Ανατολής, η επιλογή των βουλευτών λειτουργεί ως μήνυμα σταθερότητας προς το εσωτερικό και το εξωτερικό.
Ο Γκαλιμπάφ, ο οποίος κατέχει τη θέση από τις 28 Μαΐου 2020, παραμένει κομβική φιγούρα στον πυρήνα του ιρανικού καθεστώτος. Η θητεία του ανανεώνεται σε ετήσια βάση, κάτι που καθιστά κάθε ψηφοφορία για την προεδρία της Βουλής έναν άτυπο δείκτη των εσωτερικών ισορροπιών μεταξύ σκληροπυρηνικών, συντηρητικών και πιο πραγματιστικών τάσεων.
Ποιος είναι ο Γκαλιμπάφ και γιατί έχει βαρύτητα η επανεκλογή του
Ο Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ δεν είναι ένας τυπικός κοινοβουλευτικός παράγοντας. Προέρχεται από την καρδιά του μηχανισμού ασφαλείας της Ισλαμικής Δημοκρατίας: διετέλεσε διοικητής της Αεροδιαστημικής Δύναμης των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), αρχηγός της αστυνομίας και κατόπιν δήμαρχος Τεχεράνης, πριν εκλεγεί βουλευτής στην περιφέρεια Τεχεράνη – Ρέι – Σεμιράνατ – Εσλαμσάχρ – Πάρντις.
Η διαδρομή του αποτυπώνει το πώς η στρατιωτικο-ασφαλιστική ελίτ του Ιράν διεισδύει σταδιακά στα πολιτικά και θεσμικά κέντρα λήψης αποφάσεων. Ως πρόεδρος της Βουλής, ο Γκαλιμπάφ διαδραματίζει ρόλο-γέφυρα ανάμεσα στο κοινοβούλιο, το Συμβούλιο των Φρουρών και τα κέντρα ισχύος που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης και το Γραφείο του Ανώτατου Ηγέτη.
Θεσμική συνέχεια σε περίοδο εξωτερικής πίεσης
Η διατήρηση του Γκαλιμπάφ στην προεδρία του Majlis σηματοδοτεί ότι η Τεχεράνη επιλέγει τη συνέχεια έναντι των εσωτερικών ανακατατάξεων, την ώρα που αντιμετωπίζει πολλαπλές προκλήσεις: από το πυρηνικό της πρόγραμμα και τις δυτικές κυρώσεις, μέχρι τις περιφερειακές συγκρούσεις και την πίεση στο εσωτερικό λόγω πληθωρισμού και χαμηλής ανάπτυξης.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Βουλή λειτουργεί περισσότερο ως θεσμικός μηχανισμός επικύρωσης της στρατηγικής γραμμής του καθεστώτος, παρά ως χώρος έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης. Η παραμονή ενός προσώπου με σαφές ιστορικό στους μηχανισμούς ασφαλείας ενισχύει την εκτίμηση ότι η εθνική ασφάλεια και η διαχείριση των κυρώσεων θα παραμείνουν στον πυρήνα της νομοθετικής ατζέντας.
Ο ρόλος του Majlis στην οικονομία και τις κυρώσεις
Αν και το εκτελεστικό σκέλος και οι Φρουροί της Επανάστασης έχουν τον κύριο λόγο στην οικονομική στρατηγική, η Βουλή παίζει κρίσιμο ρόλο στη διαμόρφωση του ρυθμιστικού πλαισίου, των προϋπολογισμών και των νομοθετικών εργαλείων για την παράκαμψη ή την άμβλυνση των κυρώσεων. Η σταθερότητα στην ηγεσία της διευκολύνει την εφαρμογή μακροπρόθεσμων σχεδίων, από τις ενεργειακές συμφωνίες με ασιατικές χώρες μέχρι τις προσπάθειες ενίσχυσης συναλλαγών εκτός δολαρίου.
Η παρουσία του Γκαλιμπάφ, με τις διασυνδέσεις του τόσο στον στρατιωτικό όσο και στον οικονομικό μηχανισμό του καθεστώτος, μπορεί να λειτουργεί ως επιταχυντής σε νομοθετικές πρωτοβουλίες που εξυπηρετούν την «οικονομία αντίστασης» που προβάλλει η Τεχεράνη. Αυτό ενισχύει τις προοπτικές συνέχειας σε πολιτικές όπως η ενίσχυση των κρατικά ελεγχόμενων ή παρακρατικών οικονομικών δομών, εις βάρος της ιδιωτικής επιχειρηματικότητας και της διαφάνειας.
Μακροπρόθεσμες συνέπειες για την περιοχή και τις αγορές
Σε περιφερειακό επίπεδο, η επανεκλογή Γκαλιμπάφ δύσκολα μπορεί να ερμηνευθεί ως σήμα στροφής σε πιο ήπια ή μεταρρυθμιστική γραμμή. Αντίθετα, υποδηλώνει ότι το ιρανικό καθεστώς επιλέγει την ελεγχόμενη συνέχεια, με προτεραιότητα στη διατήρηση της αποτρεπτικής ισχύος και των δικτύων επιρροής του σε Λίβανο, Συρία, Ιράκ και Υεμένη.
Για τις διεθνείς αγορές ενέργειας, η θεσμική σταθερότητα στο Ιράν δεν σημαίνει απαραίτητα μείωση του ρίσκου. Όσο η Τεχεράνη παραμένει σε τροχιά αντιπαράθεσης με τις ΗΠΑ και μέρος της Ευρώπης, η πιθανότητα αιφνίδιων εντάσεων στα Στενά του Ορμούζ ή σε άλλες κρίσιμες θαλάσσιες οδούς διατηρείται. Η σταθερή, αλλά όχι αναθεωρητική προς τη Δύση, ηγεσία στο Majlis ενισχύει την εκτίμηση για συνέχιση αυτής της γραμμής.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική οικονομία, η επανεκλογή Γκαλιμπάφ σηματοδοτεί ότι δεν αναμένονται άμεσες θεσμικές αλλαγές στην ιρανική πολιτική που θα άνοιγαν γρήγορα δρόμο για χαλάρωση κυρώσεων ή αναβάθμιση εμπορικών σχέσεων. Ο ενεργειακός κίνδυνος στην περιοχή του Περσικού Κόλπου παραμένει δομικός, κάτι που ενδιαφέρει ιδιαίτερα την ελληνική ναυτιλία, η οποία διαχειρίζεται σημαντικό μέρος της μεταφοράς πετρελαίου και προϊόντων του. Για τις ελληνικές επιχειρήσεις, η εικόνα είναι περισσότερο αυτή της «συνεχιζόμενης αβεβαιότητας» παρά νέων ευκαιριών: η αγορά του Ιράν παραμένει περιορισμένη από το καθεστώς κυρώσεων, ενώ οι τυχόν αναταράξεις στις θαλάσσιες οδούς ενδέχεται να αυξήσουν το κόστος ασφάλισης και μεταφοράς, με έμμεσες επιπτώσεις στα ναύλα και στο κόστος ενέργειας.
#Ιράν #Ghalibaf #ΜέσηΑνατολή #Ενέργεια
