Η Βουλή ενέκρινε κατά πλειοψηφία τροπολογία που επιταχύνει την ποινική διαδικασία σε υποθέσεις βουλευτών, με τετράμηνη προθεσμία ανάκρισης. Η αντιπολίτευση καταψήφισε, εκφράζοντας ενστάσεις για θεσμικές διαφοροποιήσεις.
Κατά πλειοψηφία εγκρίθηκε από την Ολομέλεια της Βουλής η τροπολογία για την επιτάχυνση της ποινικής διαδικασίας σε υποθέσεις που αφορούν βουλευτές, ενταγμένη στο νομοσχέδιο για την Αναμόρφωση του Κληρονομικού Δικαίου. Υπέρ τάχθηκε το κυβερνών κόμμα, ενώ σύσσωμη η αντιπολίτευση καταψήφισε, αναδεικνύοντας πολιτική και θεσμική αντιπαράθεση γύρω από το ειδικό δικονομικό καθεστώς για πολιτικά πρόσωπα.
Η τετράμηνη προθεσμία και ο ρόλος του ειδικού Εφέτη-Ανακριτή
Ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Γιάννης Μπούγας, κλείνοντας τη συζήτηση, υποστήριξε ότι ο νομοθέτης μπορεί, λόγω της φύσης ορισμένων υποθέσεων ή της ιδιότητας των εμπλεκόμενων, να θεσπίζει ειδικές δικονομικές ρυθμίσεις χωρίς να παραβιάζεται η συνταγματική αρχή της ισότητας ή να θίγονται τα δικαιώματα των κατηγορουμένων. Η τροπολογία προβλέπει ότι η κύρια ανάκριση θα διενεργείται από ειδικό Εφέτη-Ανακριτή εντός τετράμηνης προθεσμίας, με στόχο την αποφυγή χρονοτριβών σε υποθέσεις που επηρεάζουν τον δημόσιο πολιτικό βίο.
Ο κ. Μπούγας τόνισε ότι η θέσπιση προθεσμιών δεν συνεπάγεται προχειρότητα, αλλά ανταποκρίνεται στον επείγοντα χαρακτήρα των υποθέσεων. Υπενθύμισε ότι αντίστοιχες ρυθμίσεις υπάρχουν ήδη για εγκλήματα ειδικής δημόσιας απαξίας, όπως στον νόμο 4022/2011 και στο άρθρο 33 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, καθώς και σε άλλες περιπτώσεις όπως το άρθρο 110Δ ΚΠΔ.
Διευκρινίσεις για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και τις αρμοδιότητες ανακριτή
Ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στις υποθέσεις κακουργημάτων αρμοδιότητας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Ο υφυπουργός ξεκαθάρισε ότι η νομοτεχνική βελτίωση «επ’ ουδενί επηρεάζει την αρμοδιότητα του ανακριτή για συγκεκριμένες ανακριτικές πράξεις», όπως προβλέπονται στον κανονισμό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και στον νόμο 4786/2021.
Με ειδική δήλωσή του, «προς άρση κάθε ερμηνευτικού προβληματισμού», διευκρίνισε ότι για τα κακουργήματα αυτά η παραγγελία προς τον ειδικό Εφέτη-Ανακριτή αφορά αποκλειστικά τη λήψη απολογίας του κατηγορουμένου και τυχόν μέτρων δικονομικού καταναγκασμού. Όλες οι λοιπές ανακριτικές πράξεις ενεργούνται από τους εντεταλμένους Ευρωπαίους Εισαγγελείς, σύμφωνα με το άρθρο 16β παρ. 1 του νόμου 4786/2021. Για την περάτωση της ανάκρισης εφαρμόζεται το άρθρο 16γ του ίδιου νόμου, με παραπομπή με απευθείας κλήση και σύμφωνη γνώμη του Προέδρου Εφετών, κατά το άρθρο 309 ΚΠΔ.
Σχόλιο
: Η ρύθμιση επιχειρεί να απαντήσει στο χρόνιο πρόβλημα των καθυστερήσεων σε υποθέσεις πολιτικών προσώπων, αλλά ταυτόχρονα εντείνει τη συζήτηση για την ύπαρξη «ειδικού καθεστώτος» για τη Βουλή. Η κυβέρνηση προβάλλει την ανάγκη ταχείας απονομής δικαιοσύνης για λόγους θεσμικής αξιοπιστίας, ενώ η αντιπολίτευση αναμένεται να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά τους φόβους για προνομιακή μεταχείριση. Το αν οι προθεσμίες θα λειτουργήσουν υπέρ της διαφάνειας ή θα θεωρηθούν ως εργαλείο διαχείρισης ευαίσθητων φακέλων θα κριθεί στην πράξη, από τον όγκο και το είδος των υποθέσεων που θα υπαχθούν στο νέο πλαίσιο.






