Η Τουρκία προωθεί νέα σύνδεση υπόγειων αγωγών καυσίμων στο πλαίσιο επένδυσης 28 δισ. δολαρίων του ΝΑΤΟ. Στόχος είναι η ενίσχυση της ασφάλειας καυσίμων της Συμμαχίας και η αναβάθμιση των τουρκικών ενεργειακών υποδομών.
Η Άγκυρα επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει τον ρόλο της ως ανατολικό άκρο της Συμμαχίας, εντάσσοντας τουρκικούς υπόγειους αγωγούς καυσίμων στην ευρύτερη αναβάθμιση υποδομών του ΝΑΤΟ ύψους 28 δισ. δολαρίων. Η κίνηση στοχεύει στην ενίσχυση της ασφάλειας καυσίμων σε ένα περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών κινδύνων και διακοπών εφοδιασμού.
Πώς διαμορφώνεται ο νέος χάρτης αγωγών
Το υπό σχεδιασμό έργο θα συνδέει ένα σύστημα αγωγών κοντά στην Τσόρλου στη Θράκη με ένα δεύτερο στον νότο, στην περιοχή της Μερσίνης και της βάσης του Ιντσιρλίκ. Η διασύνδεση αυτή θα επεκτείνει το υφιστάμενο δίκτυο αγωγών του ΝΑΤΟ, μήκους περίπου 10.000 χιλιομέτρων, που εξυπηρετεί σήμερα 12 χώρες, στρατιωτικές βάσεις, πολιτικά αεροδρόμια και αποθήκες καυσίμων.
Το δίκτυο έχει σχεδιαστεί για να καλύπτει αιχμές ζήτησης κατά τη διάρκεια στρατιωτικών επιχειρήσεων, με έμφαση στις αερομεταφορές και τον εναέριο ανεφοδιασμό. Η Τουρκία δηλώνει ότι ο νέος αγωγός θα έχει αποκλειστικά στρατιωτική χρήση, ενώ αναλαμβάνει το κόστος των τμημάτων που θα εξυπηρετούν πολιτικές ανάγκες.
Ασφάλεια καυσίμων σε περιβάλλον πολλαπλών κρίσεων
Οι διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό λόγω του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν και της συνεχιζόμενης ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία έχουν αναδείξει την ευπάθεια των θαλάσσιων και χερσαίων διαδρομών καυσίμων. Η γεωγραφική θέση της Τουρκίας, σε άμεση γειτνίαση με το Ιράν και με πρόσβαση μέσω Μαύρης Θάλασσας προς την Ουκρανία, την καθιστά κρίσιμο κόμβο για τον σχεδιασμό του ΝΑΤΟ.
Η χρηματοδότηση των νέων έργων θα προέλθει από τον κοινό προϋπολογισμό της Συμμαχίας, με τα κράτη-υποδοχής να αναλαμβάνουν τη μελλοντική συντήρηση. Στο τραπέζι βρίσκεται και μια άμεση γραμμή καυσίμων Τουρκίας–Ρουμανίας, προϋπολογισμού 1,2 δισ. δολαρίων (1 δισ. ευρώ), καθώς και επέκταση του δικτύου προς τα ανατολικά εδάφη ευρωπαίων συμμάχων.
Κόστος, παρακάμψεις και επιπτώσεις στην περιφερειακή αγορά
Η Άγκυρα υποστηρίζει ότι ο σχεδιαζόμενος αγωγός προς Ρουμανία θα είναι σημαντικά φθηνότερος από εναλλακτικές διαδρομές μέσω Ελλάδας ή των δυτικών γειτόνων της Ρουμανίας. Αυτό, σε επίπεδο περιφερειακής αγοράς, σηματοδοτεί μια προσπάθεια της Τουρκίας να παγιώσει ρόλο κεντρικού διαμετακομιστικού κόμβου καυσίμων για το ΝΑΤΟ, περιορίζοντας τη διέλευση μέσω ελληνικού εδάφους.
Η τελική έγκριση ορισμένων από τα έργα, συμπεριλαμβανομένων όσων αφορούν την Τουρκία, αναμένεται να εξεταστεί στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα στις 7–8 Ιουλίου. Η απόφαση θα καθορίσει τον μεσοπρόθεσμο χάρτη ροών καυσίμων της Συμμαχίας στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα.
Σχόλιο 
: Για την Ελλάδα, η ενίσχυση του τουρκικού ρόλου στους αγωγούς καυσίμων του ΝΑΤΟ σημαίνει αυξημένο ανταγωνισμό για μελλοντικά έργα υποδομής και διαδρομές ανεφοδιασμού. Αν ο άξονας Τουρκίας–Ρουμανίας προχωρήσει ως «φθηνότερη» λύση, περιορίζονται οι προοπτικές για αγωγούς που θα διέρχονταν από ελληνικό έδαφος, με έμμεσο κόστος σε επενδύσεις, τέλη διέλευσης και θέσεις εργασίας. Ωστόσο, η ενίσχυση της συνολικής ασφάλειας καυσίμων της Συμμαχίας λειτουργεί σταθεροποιητικά για την ευρύτερη περιοχή, μειώνοντας τον κίνδυνο απότομων διαταραχών που θα μπορούσαν να μετακυλιστούν σε υψηλότερες τιμές καυσίμων και μεταφορών για τον Έλληνα καταναλωτή.
#ΝΑΤΟ #Τουρκία #αγωγοί #καύσιμα #ενέργεια
