Οι αρνητικές τιμές ρεύματος πολλαπλασιάζονται στις ώρες αιχμής των φωτοβολταϊκών, περιορίζοντας δραστικά τα έσοδα των μικρομεσαίων παραγωγών. Η νέα ρύθμιση του ΥΠΕΝ για τις αποζημιώσεις σε μηδενικές και αρνητικές τιμές αλλάζει τη στρατηγική των ΦοΣΕ, χωρίς όμως να ανακόπτει ουσιαστικά την οικονομική πίεση στον κλάδο.
Οι αρνητικές τιμές ρεύματος πολλαπλασιάζονται στις ώρες αιχμής των φωτοβολταϊκών, περιορίζοντας δραστικά τα έσοδα των μικρομεσαίων παραγωγών. Η νέα ρύθμιση του ΥΠΕΝ, με αναδρομική ισχύ από 1η Ιουνίου 2026, επιχειρεί να περιορίσει την οικονομική «αιμορραγία», αλλά τα πρώτα στοιχεία δείχνουν μικρότερο όφελος από τις προσδοκίες.
Πώς η ρύθμιση επηρεάζει τις αρνητικές τιμές ρεύματος;
Η βασική στρέβλωση προκύπτει από την υπερβάλλουσα προσφορά ηλιακής ενέργειας τις μεσημβρινές ώρες, όταν σημαντικό μέρος της παραγωγής κρίνεται «περιττό» για τις ανάγκες του συστήματος. Με τη νέα ρύθμιση, οι παραγωγοί με ΣΕΔΠ διατηρούν κίνητρο να συμμετέχουν στην αγορά ακόμη και όταν η τιμή είναι μηδενική, καθώς τότε λαμβάνουν την συμφωνημένη ταρίφα.
Οι ΦοΣΕ όμως δεν ελέγχουν πλήρως απομακρυσμένα όλα τα πάρκα, με αποτέλεσμα ορισμένοι παραγωγοί να «αυτονομούνται» στη διαχείριση, δυσκολεύοντας την τήρηση των προγραμμάτων αγοράς και αυξάνοντας τον κίνδυνο κόστους εξισορρόπησης. Προηγουμένως, όταν οι μηδενικές τιμές δεν αποζημιώνονταν, οι aggregators μπορούσαν να δίνουν μαζικά μηδενικές προσφορές, γνωρίζοντας ότι το «μηδέν» ήταν οικονομικά αδιάφορο για όλους.
Γιατί το όφελος από τη ρύθμιση του ΥΠΕΝ φαίνεται περιορισμένο;
Με το νέο πλαίσιο το «μηδέν» στη χονδρεμπορική αγορά παύει να είναι ουδέτερο, καθώς αν μια μηδενική προσφορά δεν γίνει δεκτή, ο παραγωγός χάνει και την ταρίφα. Έτσι, οι ΦοΣΕ υποχρεώνονται να κατεβαίνουν με ελαφρώς αρνητικές προσφορές για να διασφαλίσουν ότι τα έργα θα «περάσουν» στη Day Ahead Market, μετατρέποντας τις παλιές μηδενικές σε αρνητικές τιμές.
Σε αυτό το σενάριο, μια μικρή αρνητική τιμή θεωρείται διαχειρίσιμη για τον aggregator, που μπορεί να περικόψει παραγωγή εφόσον χρειαστεί, ενώ ο παραγωγός παραμένει σχεδόν οικονομικά αδιάφορος, αφού ουσιαστικό κέρδος δεν προκύπτει. Όπως επισημαίνουν στελέχη της αγοράς, τα χρονικά διαστήματα που η παραγωγή δεν αποζημιώνεται παραμένουν περίπου τα ίδια, με την εικόνα να συνοψίζεται στο σχόλιο ότι «δεν χάλασε κάτι αλλά ούτε και βελτιώθηκε κάτι».
Τι σημαίνει για τον καταναλωτή
Τα στοιχεία των πρώτων 22 ημερών του Ιουνίου είναι ενδεικτικά: καταγράφηκαν 7 ώρες με μηδενικές τιμές και 71 ώρες με αρνητικές τιμές, σύνολο 78 ώρες πίεσης για τους παραγωγούς. Με βάση τη ρύθμιση του ΥΠΕΝ, αποζημιώνονται όλες οι μηδενικές τιμές και μόνο οι αρνητικές που δεν υπερβαίνουν σειριακά τις δύο ώρες, με αποτέλεσμα να αποζημιώνονται μόλις 9 από τις 78 ώρες.
Για τον τελικό καταναλωτή, οι συχνές αρνητικές τιμές δεν μεταφράζονται αυτόματα σε χαμηλότερους λογαριασμούς, καθώς το όφελος εγκλωβίζεται σε επίπεδο χονδρεμπορικής και μηχανισμών αγοράς. Αντιθέτως, η παρατεταμένη συμπίεση των εσόδων των μικρομεσαίων φωτοβολταϊκών μπορεί να επιβραδύνει νέες επενδύσεις και να απαιτήσει μελλοντικές παρεμβάσεις, με πιθανό αντίκτυπο στο κόστος ενέργειας εφόσον δεν αντιμετωπιστεί η ανισορροπία προσφοράς-ζήτησης και η ανάγκη για καλύτερη διαχείριση πλεονάζουσας παραγωγής.
Σχόλιο 
: Η ρύθμιση του ΥΠΕΝ για τις μηδενικές και αρνητικές τιμές ρεύματος αλλάζει τη συμπεριφορά των ΦοΣΕ, αλλά δεν ανακουφίζει ουσιαστικά τους μικρομεσαίους παραγωγούς που βλέπουν τα έσοδά τους να διαβρώνονται σε ολοένα περισσότερες ώρες. Αν η τάση συνεχιστεί, η αγορά φωτοβολταϊκών θα χρειαστεί πιο στοχευμένα εργαλεία – από αποθήκευση έως νέα σχήματα αποζημίωσης – ώστε η υπερπροσφορά να μην μετατραπεί σε αντικίνητρο επενδύσεων και, τελικά, σε κίνδυνο για τη σταθερότητα των τιμών για τον καταναλωτή.
#ΥΠΕΝ #φωτοβολταϊκά #ΦοΣΕ #ΑΠΕ #χονδρεμπορικήαγορά
