Η κρατική αυθαιρεσία τίθεται στο επίκεντρο της συζήτησης για την αναθεώρηση του Συντάγματος, με τον ΣΥΡΙΖΑ να ζητά αυστηρότερες εγγυήσεις υπέρ του πολίτη. Η αντιπαράθεση με τη Νέα Δημοκρατία εκτείνεται από την ιδιοκτησία και την πολεοδομία έως τη στέγη, το ΕΣΥ και το περιβάλλον.
Η κρατική αυθαιρεσία τίθεται από τον ΣΥΡΙΖΑ ως το κεντρικό διακύβευμα της συνταγματικής αναθεώρησης, με τον Θεόφιλο Ξανθόπουλο να υπογραμμίζει ότι ο θεμελιώδης ρόλος του Συντάγματος είναι η προστασία του πολίτη από την εξουσία. Επισημαίνει ότι σήμερα το κράτος δεν δρα μόνο κατασταλτικά, αλλά παρεμβαίνει έμμεσα, επηρεάζοντας και κατευθύνοντας συμπεριφορές.
Πώς συνδέεται η συνταγματική αναθεώρηση με την κρατική αυθαιρεσία;
Ο ΣΥΡΙΖΑ δηλώνει «γενική επιφύλαξη» απέναντι σε λεπτομερειακές ρυθμίσεις στο Σύνταγμα, θεωρώντας ότι μπορεί να λειτουργήσουν ως εργαλείο διεύρυνσης της κρατικής ισχύος αντί προστασίας του πολίτη. Η κριτική εστιάζει στο ότι η επίκληση «σύγχρονων προκλήσεων» δεν πρέπει να μετατρέπεται σε πρόσχημα για συνταγματική θωράκιση επιμέρους πολιτικών επιλογών.
Στο άρθρο 17, ο Ξανθόπουλος αναγνωρίζει ότι η πρόταση για συνταγματική προστασία της περιουσίας αντανακλά σύγχρονες αντιλήψεις, πέρα από τα κλασικά εμπράγματα δικαιώματα. Θεωρεί ενδιαφέρουσα την πρόβλεψη αποζημίωσης όταν επιβάλλονται περιορισμοί χωρίς απαλλοτρίωση, καθώς απαντά σε πραγματικά προβλήματα πολιτών που περιμένουν δεκαετίες για να ξεκαθαρίσει η τύχη των ακινήτων τους.
Πού συγκρούονται Νέα Δημοκρατία και ΣΥΡΙΖΑ για ιδιοκτησία, στέγη και περιβάλλον;
Η έντονη επιφύλαξη του ΣΥΡΙΖΑ αφορά τη Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης και την «δυναμική πολεοδομία», με τον Ξανθόπουλο να προειδοποιεί ότι τέτοιες έννοιες μπορεί να «ανοίξουν ανομολόγητες ορέξεις» επενδυτών. Επικαλείται και το πρόσφατο σκάνδαλο με τις πολεοδομίες, αλλά και τις επισημάνσεις του Προκόπη Παυλόπουλου, για να τονίσει ότι η συνταγματική αναβάθμιση τέτοιων εργαλείων μπορεί να ευνοήσει ιδιωτικά συμφέροντα εις βάρος του δημόσιου χώρου.
Στην πρόταση της ΝΔ για αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων κτηρίων από τους δήμους, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν διαφωνεί επί της αρχής, αλλά αμφισβητεί γιατί χρειάζεται συνταγματική ρύθμιση. Η Ντόρα Μπακογιάννη απαντά ότι οι δήμοι μπλοκάρονται από αντιδράσεις συλλογικοτήτων και χρειάζονται ισχυρότερο θεσμικό εργαλείο, όμως ο Ξανθόπουλος αντιτείνει ότι δεν μπορεί κάθε δυσλειτουργία της διοίκησης να λύνεται με συνταγματική διάταξη.
Τι σημαίνει για εσάς ως πολίτης
Στο άρθρο 21, η ΝΔ προτείνει συνταγματική υποχρέωση για προσιτή στέγη και διαγενεακή δικαιοσύνη, με τον ΣΥΡΙΖΑ να αποδέχεται την κατεύθυνση αλλά να επεκτείνει το πλαίσιο σε ΕΣΥ, αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης και ειδική προστασία ευάλωτων ομάδων. Αν τέτοιες ρυθμίσεις κατοχυρωθούν, ο πολίτης αποκτά ισχυρότερα νομικά όπλα για να διεκδικήσει πρόσβαση σε υγεία, στέγη και κοινωνικές παροχές.
Παράλληλα, η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ να τελούν βασικά κοινωνικά αγαθά όπως νερό και ενέργεια υπό άμεσο κρατικό έλεγχο, αν υιοθετηθεί, θα περιορίσει περιθώρια πλήρους ιδιωτικοποίησης σε κρίσιμες υποδομές. Στο άρθρο 24 για το περιβάλλον, η αποδοχή της ανάγκης αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης συνυπάρχει με την κριτική ότι η κυβέρνηση προωθεί εξορύξεις υδρογονανθράκων, αφήνοντας ανοιχτό για τον πολίτη το ερώτημα αν οι συνταγματικές διακηρύξεις θα συμβαδίζουν με την ενεργειακή πολιτική.
Σχόλιο 
: Η συζήτηση δείχνει μια σταθερή τάση: όλα τα κόμματα επιχειρούν να «κλειδώσουν» στο Σύνταγμα τις δικές τους πολιτικές προτεραιότητες, μεταφέροντας από τον νομοθέτη στο ανώτατο επίπεδο επιλογές που κανονικά θα έπρεπε να κρίνονται πολιτικά και εκλογικά. Το πραγματικό διακύβευμα για τον πολίτη δεν είναι μόνο τι θα γραφτεί στο κείμενο, αλλά αν το Σύνταγμα θα παραμείνει ασπίδα απέναντι στην κρατική αυθαιρεσία ή θα μετατραπεί σε εργαλείο νομιμοποίησης της.
Διαβάστε επίσης:
Ξανθόπουλος δηλώνει στη Βουλή στήριξη στο δημόσιο πανεπιστήμιο
ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ανακοινώνει νέο εκπρόσωπο τον Χρήστο Γιαννούλη
#ΘεόφιλοςΞανθόπουλος #ΣΥΡΙΖΑ #ΝέαΔημοκρατία #Σύνταγμα #Συνταγματικήαναθεώρηση
