Οι μεταβιβάσεις ακινήτων διαμορφώνουν μια διπλή εικόνα στην αγορά, με άνοδο στα έσοδα αλλά σαφή επιβράδυνση τον Απρίλιο. Η ισχυρή δυναμική στις γονικές παροχές, σε συνδυασμό με τον φόβο για υψηλότερες αντικειμενικές αξίες, αναδιατάσσει τον χρονισμό των συναλλαγών.
Οι μεταβιβάσεις ακινήτων αναδεικνύονται σε βασικό πεδίο ανακατανομής περιουσίας, καθώς στο πρώτο τετράμηνο του 2026 τα φορολογικά έσοδα αυξήθηκαν παρά την κόπωση του Απριλίου. Η εικόνα είναι διπλή: από τη μία, ενίσχυση των πράξεων συνολικής αξίας 4,2 δισ. ευρώ το 2025 και, από την άλλη, σημάδια κόπωσης στις αγοραπωλησίες σε μια αγορά που λειτουργεί υπό την απειλή νέων αντικειμενικών τιμών.
Πώς διαμορφώνεται ο χάρτης στις μεταβιβάσεις ακινήτων;
Στο πρώτο τετράμηνο του 2026, τα έσοδα από φόρο μεταβίβασης ακινήτων ανήλθαν σε 193,71 εκατ. €, σημειώνοντας άνοδο 7,27% σε σχέση με ένα χρόνο πριν. Συνολικά, μαζί με κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές, τα έσοδα έφτασαν τα 274,29 εκατ. €, επιβεβαιώνοντας ότι η ακίνητη περιουσία παραμένει πυλώνας της φορολογικής βάσης.
Ο φόρος μεταβίβασης για αγοραπωλησίες οικοδομών αυξήθηκε στα 162,83 εκατ. €, καταγράφοντας άνοδο 8,73% και δείχνοντας ότι η ζήτηση για κατοικίες και επαγγελματικά ακίνητα διατηρείται. Αντίθετα, τα έσοδα από οικόπεδα και αγροτεμάχια έμειναν σχεδόν στάσιμα στα 30,88 εκατ. €, υποδηλώνοντας χαμηλότερη επενδυτική διάθεση σε γη εκτός δομημένων περιοχών.
Γιατί επιβραδύνθηκαν οι πράξεις τον Απρίλιο;
Τον Απρίλιο του 2026 ο φόρος μεταβίβασης υποχώρησε στα 44,33 εκατ. €, μειωμένος κατά 10,86% σε ετήσια βάση, σηματοδοτώντας πρώτη σαφή ένδειξη κόπωσης. Οι φόροι από αγοραπωλησίες οικοδομών μειώθηκαν στα 37,30 εκατ. €, ενώ στα οικόπεδα και αγροτεμάχια η πτώση ξεπέρασε το 28%, με τα έσοδα να περιορίζονται στα 7,02 εκατ. €.
Η επιβράδυνση συνδέεται με την εξάντληση μέρους της ζήτησης που είχε μετατεθεί νωρίτερα μέσα στο έτος λόγω ανησυχίας για μελλοντικές αυξήσεις στις αντικειμενικές αξίες. Παράλληλα, η άνοδος του κόστους δανεισμού και οι υψηλές τιμές πώλησης λειτουργούν ανασταλτικά για τα νοικοκυριά που δεν διαθέτουν ίδια κεφάλαια.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Οι γονικές παροχές και δωρεές αναδεικνύονται σε βασικό κανάλι μεταβίβασης πλούτου, με φόρους 80,57 εκατ. € στο τετράμηνο και αύξηση 5,3%, στηριζόμενες στο αφορολόγητο των 800.000 €. Ταυτόχρονα, οι κληρονομιές παραμένουν σταθερές στα 61,86 εκατ. €, δείχνοντας ότι το φορολογικό βάρος κατανέμεται περισσότερο σε προγραμματισμένες εν ζωή μεταβιβάσεις παρά σε μεταθανάτιες διαδοχές.
Η στροφή αυτή ενισχύει τη διαγενεακή μεταβίβαση περιουσίας σε ευνοϊκούς όρους για τα νοικοκυριά, αλλά περιορίζει τις δυνατότητες του κράτους να αυξήσει τα έσοδα από τον πλούτο χωρίς αναθεώρηση πολιτικής. Σε συνθήκες ανάγκης για δημοσιονομικό χώρο και επενδύσεις σε υποδομές και κοινωνική πολιτική, η εξάρτηση από φόρους συναλλαγών αντί για σταθερότερη φορολόγηση ακίνητης περιουσίας δημιουργεί διαρθρωτικό δίλημμα για την οικονομική πολιτική.
Σχόλιο 
: Η τρέχουσα εικόνα στις μεταβιβάσεις ακινήτων δείχνει μια αγορά που στηρίζεται περισσότερο σε φοροκίνητρα και οικογενειακές στρατηγικές παρά σε οργανική αύξηση της αγοραστικής δύναμης. Για την ελληνική οικονομία, το στοίχημα είναι να μετατραπεί η έντονη κινητικότητα στις μεταβιβάσεις σε επενδύσεις αναβάθμισης του αποθέματος και αύξησης της παραγωγικότητας, αντί να εγκλωβιστεί σε μια κλειστή ανακατανομή περιουσίας εντός των ίδιων γενεών.
Διαβάστε επίσης:
ΗΠΑ: Η Public Storage επεκτείνεται στον Καναδά με εξαγορά 1,2 δισ.
#Ακίνητα #Μεταβιβάσεις #Γονικέςπαροχές #Φορολογία #Ελληνικήοικονομία
