Νέα κλιμάκωση ΗΠΑ – Ιράν φέρνει τον κόσμο πιο κοντά σε μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση
Η σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν εισέρχεται σε μία από τις πιο επικίνδυνες φάσεις της από την έναρξη του πολέμου, καθώς η Τεχεράνη ανακοίνωσε νέες επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων σε Μπαχρέιν, Κουβέιτ και Ιορδανία, ενώ παράλληλα δήλωσε ότι τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν κλειστά «μέχρι νεωτέρας».
Οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν λίγες ώρες μετά από νέα κύματα αμερικανικών αεροπορικών πληγμάτων σε στρατιωτικούς στόχους εντός του Ιράν. Σύμφωνα με το αμερικανικό Κεντρικό Στρατηγείο (CENTCOM), οι επιχειρήσεις είχαν ως στόχο συστήματα αεράμυνας, επικοινωνιών και στρατιωτικής επιτήρησης, ως απάντηση στην κατάρριψη αμερικανικού ελικοπτέρου Apache στα Στενά του Ορμούζ.
Το Ορμούζ στο επίκεντρο
Η σημασία των Στενών του Ορμούζ για την παγκόσμια οικονομία παραμένει τεράστια. Από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Οι Ιρανοί Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι κάθε εμπορικό πλοίο ή δεξαμενόπλοιο που επιχειρήσει να διασχίσει το πέρασμα θα θεωρείται νόμιμος στόχος. Παράλληλα, δύο δεξαμενόπλοια φέρεται να δέχθηκαν επίθεση καθώς προσπάθησαν να κινηθούν στην περιοχή.
Η εξέλιξη αυτή αναζωπυρώνει τους φόβους για νέα εκτίναξη των τιμών ενέργειας, τη στιγμή που οι περισσότερες οικονομίες προσπαθούν ακόμη να αντιμετωπίσουν τις πληθωριστικές πιέσεις που δημιούργησε ο πόλεμος τους τελευταίους μήνες.
Οι αγορές προετοιμάζονται για «πόλεμο φθοράς»
Οι διεθνείς επενδυτές εμφανίζονται ολοένα και πιο πεπεισμένοι ότι η κρίση δεν θα λυθεί σύντομα. Μετά τις τελευταίες στρατιωτικές ανταλλαγές, οι αγορές εγκαταλείπουν το σενάριο μιας γρήγορης διπλωματικής λύσης και προεξοφλούν μια μακρά περίοδο γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Η διατήρηση υψηλών τιμών πετρελαίου σημαίνει υψηλότερο πληθωρισμό, αυξημένο κόστος δανεισμού και μεγαλύτερη πίεση στις κεντρικές τράπεζες. Για την Ευρώπη, η οποία παραμένει εξαρτημένη από τις ενεργειακές εισαγωγές, οι επιπτώσεις είναι ιδιαίτερα σοβαρές.
Οικονομικός πόλεμος και πίεση στην Τεχεράνη
Παράλληλα με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, οι ΗΠΑ συνεχίζουν την οικονομική πίεση προς το Ιράν μέσω του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου.
Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται η Al Jazeera, οι ιρανικές εξαγωγές αργού πετρελαίου υποχώρησαν από σχεδόν 2 εκατ. βαρέλια ημερησίως σε λιγότερα από 300.000 βαρέλια ημερησίως τον Μάιο, προκαλώντας απώλειες δισεκατομμυρίων δολαρίων στα κρατικά έσοδα της χώρας.
Η Τεχεράνη απαντά ότι δεν πρόκειται να υποκύψει στις πιέσεις και δηλώνει ότι θα συνεχίσει να απαντά στρατιωτικά σε κάθε νέα αμερικανική επίθεση.
SBC Analysis
Η τελευταία κλιμάκωση επιβεβαιώνει ότι η σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν έχει περάσει σε μια νέα φάση, όπου στρατιωτικές επιχειρήσεις, ενεργειακή ασφάλεια και παγκόσμια οικονομία αλληλοσυνδέονται άμεσα. Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ δεν αποτελεί πλέον θεωρητικό σενάριο αλλά πραγματικό παράγοντα διαμόρφωσης των αγορών. Εάν η κρίση παραταθεί μέσα στο δεύτερο εξάμηνο του 2026, η παγκόσμια οικονομία θα βρεθεί αντιμέτωπη με έναν συνδυασμό υψηλού πληθωρισμού, αυξημένου ενεργειακού κόστους και χαμηλότερης ανάπτυξης, δημιουργώντας ένα περιβάλλον στασιμοπληθωρισμού που θυμίζει προηγούμενες μεγάλες πετρελαϊκές κρίσεις.
