Η συμφωνία Ισραήλ Λιβάνου για τερματισμό των συγκρούσεων στα σύνορα παρουσιάζεται ως ιστορικό βήμα αλλά προκαλεί βαθιά ανησυχία στη Βηρυτό. Ο όρος για αφοπλισμό της Χεζμπολάχ και η παραμονή ισραηλινών στρατευμάτων σε ζώνη ασφαλείας αναδεικνύουν το κενό κυριαρχίας του λιβανικού κράτους.
Η συμφωνία Ισραήλ Λιβάνου για ένα τριμερές πλαίσιο αποκλιμάκωσης έρχεται μετά από μήνες σφοδρών συγκρούσεων και εκτεταμένων καταστροφών στο νότιο Λίβανο. Παρά την αμερικανική διαμεσολάβηση και τη ρητορική περί «αφετηρίας της ειρήνης», η αντίδραση στο εσωτερικό της χώρας κυμαίνεται από καχυποψία έως ανοιχτή απόρριψη.
Πού σκοντάφτει η συμφωνία Ισραήλ Λιβάνου;
Κεντρικός όρος του πλαισίου είναι ότι ο λιβανικός στρατός και οι κρατικές δυνάμεις ασφαλείας πρέπει να αφοπλίσουν τη Χεζμπολάχ πριν από οποιαδήποτε αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη ζώνη ασφαλείας. Αυτό μετατρέπει μια εσωτερική ισορροπία ισχύος σε προϋπόθεση εξωτερικής κυριαρχίας, εγκλωβίζοντας τη Βηρυτό ανάμεσα σε κίνδυνο εσωτερικής σύγκρουσης και συνέχιση της κατοχής.
Ιδιαίτερη ένταση προκαλεί και η ρήτρα που προβλέπει ότι καμία πλευρά δεν θα επιδιώξει προσφυγή κατά της άλλης σε διεθνή δικαστήρια για τις πράξεις της κατά τη διάρκεια του πολέμου. Για τους εκτοπισμένους και όσους έχουν υποστεί καταστροφές σε περιουσίες και υποδομές, αυτό σημαίνει πρακτικά απώλεια δικαιώματος αποζημίωσης και περιορισμό της έννοιας της διεθνούς λογοδοσίας.
Πώς επηρεάζει το πλαίσιο την περιφερειακή ισορροπία;
Η νέα ρύθμιση επιχειρεί να αποσυνδέσει τον Λίβανο από την ιρανική επιρροή, περιορίζοντας τον ρόλο της Τεχεράνης στη διαμόρφωση των όρων ασφαλείας στα σύνορα με το Ισραήλ. Ωστόσο, η ανάδειξη των ΗΠΑ και του Ισραήλ σε de facto εγγυητές του κατά πόσο το λιβανικό κράτος έχει «κάνει αρκετά» κατά της Χεζμπολάχ δημιουργεί μια νέα μορφή εξωτερικής επιτήρησης της λιβανικής κυριαρχίας.
Η Χεζμπολάχ, που λειτουργεί εδώ και δεκαετίες ως «κράτος εν κράτει» με στρατιωτικό, πολιτικό και κοινωνικό βραχίονα, αντιμετωπίζει τη συμφωνία ως απόπειρα στρατηγικής αποδυνάμωσής της. Παράλληλα, τμήμα του λιβανικού πολιτικού συστήματος προειδοποιεί ότι μια βεβιασμένη προσπάθεια αφοπλισμού μπορεί να αναζωπυρώσει ενδολιβανικές εντάσεις, επαναφέροντας τον κίνδυνο εμφυλιακής αποσταθεροποίησης.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η εξέλιξη στον Λίβανο έχει άμεση σημασία για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, μια περιοχή όπου η Αθήνα επενδύει σε ενεργειακά και ναυτιλιακά συμφέροντα. Ο παρατεταμένος κίνδυνος αστάθειας στα βόρεια του Ισραήλ μπορεί να επηρεάσει σχεδιασμούς για ενεργειακά δίκτυα, ασφάλεια θαλάσσιων οδών και την ευρύτερη γεωπολιτική αρχιτεκτονική στην οποία συμμετέχει η Ελλάδα μέσω τριμερών σχημάτων.
Σχόλιο 
: Η Αθήνα οφείλει να παρακολουθεί στενά αν η συμφωνία θα οδηγήσει σε πραγματική αποκλιμάκωση ή σε μια νέα, πιο σύνθετη μορφή παγωμένης σύγκρουσης στα σύνορα Ισραήλ–Λιβάνου. Για την ελληνική οικονομία, η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο συνδέεται με το ρίσκο ασφάλισης στη ναυτιλία, την ελκυστικότητα της περιοχής για ενεργειακές επενδύσεις και τον ρόλο της χώρας ως πυλώνα προβλεψιμότητας στην ευρύτερη γειτονιά της ΕΕ.
Διαβάστε επίσης:
Ισραήλ: Νετανιάχου προειδοποιεί Χεζμπολάχ και Ιράν να αποχωρήσουν
ΗΠΑ: Βουλεύτρια Τλάιμπ ζητά ψηφοφορία για ρόλο σε Λίβανο
#Λίβανος #Ισραήλ #Χεζμπολάχ #ΑνατολικήΜεσόγειος #Γεωπολιτική
