Ανατροπή τελευταίας στιγμής στη Μέση Ανατολή καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος «παγώνει» τις στρατιωτικές επιχειρήσεις και αφήνει ανοιχτό παράθυρο συμφωνίας
Μία αιφνιδιαστική στροφή στην κρίση ΗΠΑ – Ιράν ανακοίνωσε ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ, ακυρώνοντας την τελευταία στιγμή τα αμερικανικά στρατιωτικά πλήγματα που είχαν προγραμματιστεί για το βράδυ της Πέμπτης.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι οι διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη έχουν φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο και ότι οι βασικές παράμετροι μιας πιθανής συμφωνίας έχουν εγκριθεί από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές.
«Οι συζητήσεις και τα τελικά σημεία έχουν εγκριθεί τόσο σε επίπεδο αρχής όσο και σε επίπεδο λεπτομερειών από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι αποφάσισε να ακυρώσει τα προγραμματισμένα πλήγματα κατά του Ιράν.
Παράλληλα, διευκρίνισε ότι ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων στον Κόλπο του Ομάν θα παραμείνει σε πλήρη ισχύ έως ότου ολοκληρωθεί και υπογραφεί η τελική συμφωνία.
Από τις απειλές στη διπλωματία μέσα σε λίγες ώρες
Η εξέλιξη προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση καθώς λίγες μόλις ώρες νωρίτερα ο Ντόναλντ Τραμπ είχε υιοθετήσει εξαιρετικά επιθετική ρητορική.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε προειδοποιήσει δημόσια ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιτεθούν «πολύ σκληρά» στο Ιράν κατά τη διάρκεια της νύχτας, ενώ είχε φτάσει στο σημείο να απειλήσει ακόμη και με κατάληψη βασικών ιρανικών ενεργειακών εγκαταστάσεων, συμπεριλαμβανομένου του στρατηγικής σημασίας τερματικού σταθμού πετρελαίου στο νησί Kharg.
Η ξαφνική αλλαγή στάσης ερμηνεύεται από αναλυτές ως ένδειξη ότι βρίσκεται σε εξέλιξη έντονη διπλωματική κινητικότητα με τη συμμετοχή περιφερειακών και διεθνών δυνάμεων.
Σύμφωνα με τον ίδιο τον Τραμπ, στις συνομιλίες εμπλέκονται εκτός από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ, η Τουρκία, το Πακιστάν, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, η Ιορδανία και η Αίγυπτος.
Άμεση αντίδραση στις αγορές
Οι χρηματοπιστωτικές αγορές αντέδρασαν ακαριαία στην ανακοίνωση.
Οι βασικοί αμερικανικοί χρηματιστηριακοί δείκτες κατέγραψαν ισχυρή άνοδο, με τον Dow Jones να ενισχύεται κατά εκατοντάδες μονάδες, καθώς οι επενδυτές έσπευσαν να προεξοφλήσουν αποκλιμάκωση των γεωπολιτικών κινδύνων.
Την ίδια στιγμή, οι τιμές του πετρελαίου κατέγραψαν απότομη πτώση, καθώς μειώθηκαν οι φόβοι για νέα διαταραχή στις ενεργειακές ροές της Μέσης Ανατολής και ιδιαίτερα στα Στενά του Ορμούζ.
Η αγορά πετρελαίου παραμένει ιδιαίτερα ευαίσθητη στις εξελίξεις, καθώς η περιοχή εξακολουθεί να αποτελεί το σημαντικότερο πέρασμα για τις παγκόσμιες εξαγωγές αργού πετρελαίου.
Η ναυτιλία παραμένει σε επιφυλακή
Παρά τη θετική αντίδραση των αγορών, η ναυτιλιακή βιομηχανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις.
Περισσότερα από 160 δεξαμενόπλοια παραμένουν εγκλωβισμένα στον Κόλπο της Μέσης Ανατολής, ενώ χιλιάδες ναυτικοί εξακολουθούν να βρίσκονται σε περιοχές υψηλού κινδύνου.
Οι ασφαλιστικές εταιρείες δεν έχουν ακόμη ανακοινώσει μείωση των πολεμικών ασφαλίστρων, γεγονός που δείχνει ότι η αγορά θεωρεί την κρίση μακριά από την οριστική της επίλυση.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ακόμη και αν επιτευχθεί πολιτική συμφωνία τις επόμενες ημέρες, θα χρειαστούν εβδομάδες ή και μήνες για να επανέλθει πλήρως η εμπιστοσύνη στις θαλάσσιες μεταφορές της περιοχής.
Τι σημαίνει για την παγκόσμια οικονομία
Η πιθανότητα αποκλιμάκωσης της κρίσης αποτελεί θετική εξέλιξη για τις διεθνείς αγορές, οι οποίες τις τελευταίες εβδομάδες είχαν αρχίσει να προεξοφλούν ένα σενάριο παρατεταμένης σύγκρουσης.
Η αποκλιμάκωση θα μπορούσε να περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις, να μειώσει τις τιμές της ενέργειας και να απομακρύνει τον κίνδυνο νέας επιβράδυνσης της παγκόσμιας οικονομίας.
Ωστόσο, η απουσία επίσημα υπογεγραμμένης συμφωνίας και οι συνεχείς εναλλαγές στη ρητορική της Ουάσιγκτον και της Τεχεράνης σημαίνουν ότι οι αγορές θα παραμείνουν εξαιρετικά ευαίσθητες σε κάθε νέα πληροφορία.
SBC Global Markets – Σχολιο
Η ακύρωση των αμερικανικών πληγμάτων αποτελεί την πρώτη ουσιαστική ένδειξη ότι οι διπλωματικές προσπάθειες ίσως αρχίζουν να αποδίδουν καρπούς. Ωστόσο, οι επενδυτές και η ναυτιλιακή αγορά έχουν πλέον μάθει να αντιμετωπίζουν με επιφύλαξη κάθε δήλωση περί επικείμενης συμφωνίας. Μέχρι να υπάρξει επίσημη υπογραφή και πλήρης αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, το γεωπολιτικό premium κινδύνου θα συνεχίσει να επηρεάζει πετρέλαιο, ναυτιλία και χρηματοπιστωτικές αγορές.
