Η εκρηκτική είσοδος της SpaceX στο χρηματιστήριο έχει ήδη καταγραφεί ως ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα στην ιστορία των κεφαλαιαγορών. Με αποτίμηση που ξεπερνά κάθε προηγούμενο για εταιρεία διαστημικής τεχνολογίας και με τον Έλον Μασκ να γίνεται ο πρώτος άνθρωπος στον κόσμο με προσωπική περιουσία άνω του ενός τρισεκατομμυρίου δολαρίων, η συζήτηση δεν αφορά πλέον μόνο το μέλλον της SpaceX αλλά και το μέλλον της ίδιας της Wall Street.
Ωστόσο, πίσω από τον ενθουσιασμό κρύβεται ένα ιστορικό μάθημα που έρχεται από τέσσερις αιώνες πριν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Yahoo Finance, η πιο κοντινή ιστορική αναλογία για τη SpaceX δεν είναι κάποια εταιρεία τεχνολογίας αλλά η Ολλανδική Εταιρεία Ανατολικών Ινδιών (VOC), η πρώτη εισηγμένη εταιρεία στην ιστορία του καπιταλισμού.
Όταν η VOC εισήχθη στο χρηματιστήριο του Άμστερνταμ το 1602, προσέφερε στους επενδυτές πρόσβαση στη μεγαλύτερη οικονομική επανάσταση της εποχής: το παγκόσμιο εμπόριο. Η εταιρεία διέθετε στόλο πλοίων, εμπορικές βάσεις, στρατιωτική προστασία και κρατική υποστήριξη. Ήταν ο απόλυτος τρόπος συμμετοχής στη νέα παγκοσμιοποιημένη οικονομία.
Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει σήμερα με τη SpaceX.
Οι επενδυτές δεν αγοράζουν απλώς μια εταιρεία πυραύλων. Αγοράζουν πρόσβαση σε ένα πιθανό νέο οικονομικό οικοσύστημα που περιλαμβάνει δορυφορικές επικοινωνίες, αμυντικά συστήματα, τεχνητή νοημοσύνη, διαστημικές υποδομές, data centers σε τροχιά και το μελλοντικό «διαστημικό διαδίκτυο» μέσω του Starlink.
Η διαφορά είναι ότι ακόμη και η VOC χρειάστηκε σχεδόν τρεις δεκαετίες για να διπλασιάσει την αξία της.
Η ιστορία των IPO δεν είναι τόσο εντυπωσιακή
Τα στοιχεία που επικαλείται το Yahoo Finance είναι αποκαλυπτικά.
Από περισσότερες από 9.000 εταιρείες που εισήχθησαν στο χρηματιστήριο από το 1975 έως το 2021:
Το 60% κατέγραψε αρνητική ή μηδενική απόδοση μέσα στην πρώτη τριετία.
Μόλις το 16% κατάφερε να υπερδιπλασιάσει την αξία του.
Οι περισσότερες νέες εισαγωγές χάνουν το αρχικό momentum λίγους μήνες μετά το ντεμπούτο τους.
Η ιστορία δείχνει επίσης ότι πολλά από τα μεγαλύτερα IPO πραγματοποιήθηκαν κοντά σε κορυφές των αγορών.
Η US Steel εισήχθη λίγο πριν από μεγάλη διόρθωση των αμερικανικών αγορών.
Η RCA εμφανίστηκε λίγο πριν τη Μεγάλη Ύφεση.
Η Palm έκανε IPO στην κορύφωση της φούσκας του διαδικτύου το 2000.
Η Coinbase μπήκε στο χρηματιστήριο σχεδόν ταυτόχρονα με την κορυφή του Bitcoin το 2021.
Η Rivian εισήχθη λίγες ημέρες πριν από την κορυφή του Nasdaq το ίδιο έτος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η SpaceX είναι φούσκα.
Σημαίνει όμως ότι η ιστορία δείχνει πως οι επενδυτές συχνά υπερπληρώνουν για να αποκτήσουν πρόσβαση στο «μεγάλο αφήγημα» της εποχής τους.
Το πραγματικό στοίχημα
Η SpaceX παράγει ήδη περίπου 19 δισεκατομμύρια δολάρια ετήσια έσοδα και διαθέτει ισχυρή παρουσία στην παγκόσμια αγορά δορυφορικών επικοινωνιών και διαστημικών εκτοξεύσεων.
Σε αντίθεση με πολλές εταιρείες που εισήχθησαν στο χρηματιστήριο τα τελευταία χρόνια, διαθέτει πραγματικές ταμειακές ροές, πελάτες και στρατηγική σημασία για τις ΗΠΑ.
Το ερώτημα όμως δεν είναι αν η εταιρεία είναι καλή.
Το ερώτημα είναι αν η αποτίμηση αντικατοπτρίζει ήδη πολλά χρόνια μελλοντικής ανάπτυξης.
Όταν οι αγορές αποτιμούν μια εταιρεία ως τον αδιαμφισβήτητο νικητή μιας νέας οικονομικής εποχής, το περιθώριο λάθους γίνεται εξαιρετικά μικρό.
SBC Markets – Σχολιο
Η SpaceX δεν είναι άλλη μία τεχνολογική εταιρεία. Είναι ίσως η πρώτη εταιρεία που επιχειρεί να δημιουργήσει μια νέα οικονομία έξω από τα όρια της Γης. Ωστόσο η ιστορία των αγορών διδάσκει ότι ακόμη και οι μεγαλύτερες επιχειρηματικές επαναστάσεις δεν εξασφαλίζουν άμεσες αποδόσεις για τους επενδυτές. Η Wall Street μπορεί να έχει βρει το νέο της σύμβολο, αλλά το ερώτημα παραμένει το ίδιο εδώ και 400 χρόνια: πόσο αξίζει σήμερα το μέλλον;
