Η ευρωπαϊκή άμυνα βρέθηκε στο επίκεντρο της άτυπης συνόδου των πέντε ισχυρότερων ευρωπαϊκών μελών του ΝΑΤΟ στο Βερολίνο, υπό τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς. Λίγες ημέρες πριν από τη σύνοδο κορυφής της Συμμαχίας στην Τουρκία, Βερολίνο, Παρίσι, Ρώμη, Βαρσοβία και Λονδίνο επιδιώκουν να διαμορφώσουν κοινή γραμμή απέναντι στις αμερικανικές πιέσεις και τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Η ευρωπαϊκή άμυνα βρέθηκε στο κέντρο μιας συντονισμένης πολιτικής κίνησης στο Βερολίνο, όπου οι ηγέτες Γερμανίας, Γαλλίας, Ιταλίας, Πολωνίας και Ηνωμένου Βασιλείου συναντήθηκαν για να χαράξουν κοινή στάση ενόψει της επόμενης συνόδου του ΝΑΤΟ. Η συνάντηση του λεγόμενου E5 σηματοδοτεί απόπειρα των μεγάλων ευρωπαϊκών δυνάμεων να ενισχύσουν τον ευρωπαϊκό πυλώνα της Συμμαχίας, σε μια περίοδο που οι σχέσεις με την Ουάσιγκτον δοκιμάζονται.
Πώς αναδιαμορφώνεται η ευρωπαϊκή άμυνα μέσα στο ΝΑΤΟ;
Ο Φρίντριχ Μερτς επιχείρησε να επανατοποθετήσει τη Γερμανία ως κεντρικό στρατιωτικό και βιομηχανικό κόμβο της Συμμαχίας, διαβεβαιώνοντας ότι η ενίσχυση της γερμανικής ισχύος θα παραμείνει αγκυρωμένη σε ευρωπαϊκό και νατοϊκό πλαίσιο. Η προσέγγιση αυτή συνδέεται με την προσπάθεια του Βερολίνου να μετατρέψει τις αυξημένες αμυντικές δαπάνες σε διαρκή βιομηχανική βάση, ικανή να στηρίξει τόσο την Ουκρανία όσο και την ευρωπαϊκή αποτρεπτική ισχύ.
Παράλληλα, ο Εμανουέλ Μακρόν έδωσε έμφαση στην ανάγκη στρατηγικής σύγκλισης με τις ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας ότι η ενίσχυση των ευρωπαϊκών δυνατοτήτων δεν αποτελεί υποκατάστατο αλλά συμπλήρωμα της διατλαντικής σχέσης. Η ρητορική περί «ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας» μεταφράζεται πλέον περισσότερο σε καταμερισμό βαρών, με την Ευρώπη να αναλαμβάνει μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης στην περιφέρειά της.
Ποιο είναι το γεωπολιτικό και ενεργειακό πλαίσιο των αποφάσεων;
Το κοινό μήνυμα αταλάντευτης στήριξης προς την Ουκρανία συνοδεύεται από δέσμευση για συνέχιση των κυρώσεων και της οικονομικής πίεσης προς τη Ρωσία, καθώς και για ενίσχυση της ουκρανικής ενεργειακής ανθεκτικότητας. Αυτή η επιλογή παγιώνει ένα περιβάλλον υψηλής γεωπολιτικής αβεβαιότητας για την ευρωπαϊκή ενέργεια, με τις κυβερνήσεις να αναζητούν μακροπρόθεσμες λύσεις διαφοροποίησης προμηθευτών και υποδομών.
Στο παρασκήνιο της συνάντησης βρίσκεται η ένταση με την Ουάσιγκτον, καθώς ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο μείωσης της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη. Η κινητικότητα του νέου γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, προς τον Λευκό Οίκο αποσκοπεί στη σταθεροποίηση της διατλαντικής σχέσης, αλλά ταυτόχρονα ωθεί τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες να επιταχύνουν την αμυντική ολοκλήρωση για να μειώσουν τον κίνδυνο στρατηγικού κενού.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας και του ρόλου του E5 δημιουργεί ένα πλαίσιο στο οποίο η Αθήνα καλείται να κεφαλαιοποιήσει τη γεωπολιτική της θέση ως κράτος-σύνορο της ΕΕ και του ΝΑΤΟ στην Ανατολική Μεσόγειο. Η εστίαση στην ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και των κοινών προμηθειών μπορεί να ανοίξει ευκαιρίες συμμετοχής ελληνικών εταιρειών σε ευρωπαϊκές αλυσίδες αξίας, υπό την προϋπόθεση συνέπειας στις αμυντικές δαπάνες και στις μεταρρυθμίσεις διαφάνειας.
Σχόλιο 
: Η διαμόρφωση ενός πιο συνεκτικού ευρωπαϊκού πυλώνα στο ΝΑΤΟ αυξάνει τη σημασία της έγκαιρης ελληνικής τοποθέτησης σε προγράμματα αμυντικής συνεργασίας, τόσο για λόγους αποτροπής απέναντι στην Τουρκία όσο και για την προσέλκυση επενδύσεων υψηλής τεχνολογίας. Η Αθήνα χρειάζεται σαφή στρατηγική ώστε η αυξημένη ευρωπαϊκή αμυντική δαπάνη να μεταφραστεί όχι μόνο σε εξοπλισμούς, αλλά και σε βιομηχανικό αποτύπωμα και θέσεις εργασίας στην ελληνική οικονομία.
Διαβάστε επίσης:
Ευρωπαίοι ηγέτες Ε5 δεσμεύονται για ισχυρότερο ρόλο στο ΝΑΤΟ
Ρωσία: Μεντβέντεφ κατηγορεί Δύση για χρήση «μαριονετών»
#ΝΑΤΟ #ευρωπαϊκήάμυνα #Γερμανία #Ουκρανία #γεωπολιτική
