Η αύξηση ενοικίων στην Ελλάδα αποδίδεται πλέον με σαφήνεια στην εκρηκτική άνοδο του τουρισμού, με πρόσθετο κόστος 342 ευρώ τον χρόνο από το 2019. Η νέα διεθνής μελέτη βάζει την Ελλάδα στην κορυφή της ευρωπαϊκής επιβάρυνσης και ανοίγει εκ νέου τη συζήτηση για τα όρια του υπερτουρισμού.
Η αύξηση ενοικίων στην Ελλάδα αποδίδεται πλέον με σαφήνεια στην εκρηκτική άνοδο του τουρισμού, με πρόσθετο κόστος 342 ευρώ τον χρόνο από το 2019 για τους ενοικιαστές. Η χώρα αναδεικνύεται σε αρνητική «πρωταθλήτρια» ανάμεσα στις ευρωπαϊκές οικονομίες που εξετάστηκαν, σε μια περίοδο όπου η στέγη μετατρέπεται σε κεντρικό κοινωνικό και οικονομικό διακύβευμα.
Πόσο ακριβά πληρώνουμε την αύξηση ενοικίων λόγω τουρισμού;
Η μελέτη της New Economics Foundation συνδέει άμεσα την ενίσχυση της τουριστικής δραστηριότητας με την άνοδο των ενοικίων, αξιοποιώντας στοιχεία Eurostat για τις τιμές ενοικίασης, δεδομένα επιβατικής κίνησης αεροδρομίων και τρέχουσες αξίες κατοικιών. Για την Ελλάδα, η πρόσθετη επιβάρυνση 342 ευρώ ετησίως από το 2019 είναι η υψηλότερη μεταξύ των χωρών που αναλύθηκαν.
Ακολουθούν η Ισπανία με 236 ευρώ, η Πορτογαλία με 220 ευρώ και η Ιταλία με 202 ευρώ ετησίως, επιβεβαιώνοντας ότι οι μεσογειακές τουριστικές οικονομίες βρίσκονται στην αιχμή της στεγαστικής πίεσης. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η ένταση του φαινομένου δεν είναι μόνο θέμα τουριστικών αφίξεων, αλλά και του πώς λειτουργεί η κάθε αγορά κατοικίας και ποιες πολιτικές εφαρμόζονται.
Τουρισμός, πολιτικές στέγης και οι διαφορετικές ευρωπαϊκές διαδρομές
Η Ισπανία εμφανίζεται με μικρότερη επιβάρυνση σε σχέση με την Ελλάδα, παρά τον πολύ ισχυρό τουρισμό, κάτι που αποδίδεται στις πιο εκτεταμένες πολιτικές ελέγχου ενοικίων. Στην Ιταλία, η μεγαλύτερη προσφορά κατοικιών φαίνεται να απορροφά μέρος της πίεσης, δείχνοντας ότι η επάρκεια αποθέματος στέγης παραμένει κρίσιμη μεταβλητή.
Την ίδια στιγμή, η Ιρλανδία προβάλλει ως η επόμενη εστία έντασης, με την έκθεση να προβλέπει πρόσθετη επιβάρυνση 251 ευρώ ετησίως στα ενοίκια την επόμενη πενταετία. Η σχεδιαζόμενη επέκταση του αεροδρομίου του Δουβλίνου εκτιμάται ότι θα ενισχύσει περαιτέρω τη ζήτηση για βραχυχρόνιες μισθώσεις σε μια ήδη πιεσμένη αγορά, επιβεβαιώνοντας ότι οι υποδομές τουρισμού και μεταφορών έχουν άμεσο αντίκτυπο στο κόστος στέγασης.
Πέρα από το κόστος κατασκευής: Η νέα εξίσωση για τη στέγη
Η έκθεση απορρίπτει την εύκολη εξήγηση ότι η αύξηση ενοικίων οφείλεται κυρίως στο ακριβότερο κόστος κατασκευής. Παρά το γεγονός ότι το κόστος έχει αυξηθεί κατά περίπου 45% την τελευταία δεκαετία στην Ε.Ε., σε χώρες με υψηλή τουριστική κίνηση –όπως η Ιταλία, η Ισπανία και η Ελλάδα– οι αυξήσεις στο κόστος κατασκευής ήταν μόνο οριακές, σύμφωνα με τη Eurostat.
Το συμπέρασμα είναι ότι ο τουρισμός, η ζήτηση για κατοικίες και η δυναμική των βραχυχρόνιων μισθώσεων αποτελούν τους βασικούς μοχλούς πίεσης στα ενοίκια. Για οικονομίες όπως η ελληνική, όπου ο τουρισμός είναι στρατηγικός πυλώνας, το ερώτημα δεν είναι αν θα συνεχιστεί η ανάπτυξη του κλάδου, αλλά με ποιους όρους θα παραμείνει βιώσιμη για τις πόλεις και τους μόνιμους κατοίκους.
SBC Red Line
Η Ελλάδα πληρώνει σήμερα το τίμημα μιας δεκαετίας άναρχης τουριστικής ανάπτυξης, χωρίς έγκαιρα «φρένα» σε βραχυχρόνιες μισθώσεις και χωρίς συνεκτική στεγαστική πολιτική. Το γεγονός ότι βρισκόμαστε στην κορυφή της ευρωπαϊκής επιβάρυνσης στα ενοίκια δεν είναι στατιστική σύμπτωση, αλλά αποτέλεσμα συγκεκριμένων επιλογών και παραλείψεων.
Για τις επιχειρήσεις, η εκτίναξη των ενοικίων σημαίνει ακριβότερο ανθρώπινο δυναμικό, δυσκολία στελέχωσης σε τουριστικές ζώνες και αυξημένο μισθολογικό κόστος για να καλυφθεί το κόστος ζωής. Για τα νοικοκυριά, ειδικά νέους και εργαζόμενους σε υπηρεσίες, η στέγη μετατρέπεται σε βασικό παράγοντα επαγγελματικών και οικογενειακών αποφάσεων.
Το επόμενο στοίχημα είναι αν η Ελλάδα θα καταφέρει να περάσει από το μοντέλο «ο τουρισμός πρώτα και βλέπουμε» σε ένα πλαίσιο όπου η ανάπτυξη του κλάδου θα συνδέεται με σαφείς κανόνες για τη στέγη, τις πόλεις και την ποιότητα ζωής. Όποιος δεν ενσωματώσει τη στεγαστική διάσταση στον σχεδιασμό τουριστικής πολιτικής, θα βρεθεί σύντομα αντιμέτωπος όχι μόνο με κοινωνικές αντιδράσεις, αλλά και με απώλεια ανταγωνιστικότητας.
Διαβάστε επίσης:
Η Ελλάδα στην κορυφή της ανόδου ενοικίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση
#αύξησηενοικίων #τουρισμός #στέγη #βραχυχρόνιεςμισθώσεις #Ελλάδα #Ισπανία #Πορτογαλία #Ιταλία #Ιρλανδία #κόστοςζωής #στεγαστικήκρίση #αγοράκατοικίας #Eurostat #υπερτουρισμός
