Το νέο Χωροταξικό ΑΠΕ μπαίνει στην τελική ευθεία, με την κυβέρνηση να διατηρεί τον αυστηρό κορμό των περιορισμών και να εξετάζει μόνο στοχευτικές διορθώσεις. Η σύγκρουση ανάμεσα στην κοινωνική αποδοχή και στους επενδυτικούς στόχους της πράσινης μετάβασης κορυφώνεται μέσα σε προεκλογικό περιβάλλον.
Το νέο Χωροταξικό ΑΠΕ μπαίνει στην τελική ευθεία, με την κυβέρνηση να διατηρεί τον αυστηρό κορμό των περιορισμών και να εξετάζει μόνο περιορισμένες προσαρμογές σε ειδικές περιπτώσεις. Η πολιτική επιλογή είναι σαφής: προτάσσεται η εκτόνωση της κοινωνικής πίεσης από την ανεξέλεγκτη χωροθέτηση έργων, ακόμη και αν αυτό περιορίζει σημαντικά το διαθέσιμο «χώρο» για νέα αιολικά.
Πού εστιάζει η σύγκρουση γύρω από το Χωροταξικό ΑΠΕ;
Ο βασικός άξονας του σχεδίου παραμένει οριζόντιος «κόφτης» στα 1.200 μέτρα από οικισμούς για νέα αιολικά, αλλά και γενικευμένες απαγορεύσεις στην Αττική, στη μητροπολιτική Θεσσαλονίκη και στη συντριπτική πλειονότητα των νησιών. Παρά τις ενστάσεις της αγοράς και των φορέων του κλάδου ότι έτσι αποκλείεται πάνω από το μισό της επικράτειας, το υπουργείο επιλέγει να μην ανοίξει τον πυρήνα των ρυθμίσεων, επικαλούμενο τη βούληση των τοπικών κοινωνιών και τον όγκο των αρνητικών σχολίων στη διαβούλευση.
Στο επίκεντρο βρίσκονται τέσσερις πιθανές εστίες αναθεώρησης: τα όρια για τα νησιά, οι ζώνες ειδικής προστασίας για την ορνιθοπανίδα, το κριτήριο της μέσης ταχύτητας του ανέμου σε επίπεδο δημοτικής ενότητας και οι μεταβατικές διατάξεις για ώριμα έργα. Η κυβέρνηση επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη δέσμευση για επιτάχυνση των ΑΠΕ και στην ανάγκη αποσυμπίεσης της έντασης σε περιοχές που αισθάνονται «κορεσμένες» από επενδυτικά σχέδια.
Πώς αναδιαμορφώνεται ο επενδυτικός χάρτης των αιολικών;
Η πρόβλεψη απαγόρευσης νέων αιολικών σε νησιά κάτω των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων αφήνει επιλέξιμα ελάχιστα μεγάλα νησιά, με την αγορά να ζητά κατέβασμα του ορίου στα 100 τετραγωνικά ώστε να διατηρηθεί επενδυτικό ενδιαφέρον στο νησιωτικό χώρο. Αν συνυπολογιστούν οι πρόσθετοι περιορισμοί του χωροταξικού για τον τουρισμό, ο διαθέσιμος νησιωτικός «καμβάς» συρρικνώνεται ακόμη περισσότερο, με άμεσες συνέπειες για το pipeline νέων έργων.
Στις Ζώνες Ειδικής Προστασίας, ο συνδυασμός απαίτησης ειδικής περιβαλλοντικής μελέτης που να επιτρέπει ρητά αιολικά και υψηλού αιολικού δυναμικού άνω των 7,5 μ./δευτ. πρακτικά μηδενίζει τις δυνατότητες εγκατάστασης. Παράλληλα, το οριζόντιο κριτήριο αποκλεισμού δημοτικών ενοτήτων με μέση ταχύτητα ανέμου κάτω των 4 μ./δευτ. μπλοκάρει ακόμη και κορυφογραμμές με εξαιρετικό δυναμικό, δημιουργώντας ένα θεσμικό φίλτρο που λειτουργεί με διοικητικά, και όχι αμιγώς φυσικά, όρια.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την ελληνική οικονομία, το νέο πλαίσιο μεταφράζεται σε πιο αργό ρυθμό ανάπτυξης των αιολικών σε σχέση με τους φιλόδοξους στόχους του ΕΣΕΚ και σε πιθανή ανακατεύθυνση κεφαλαίων προς φωτοβολταϊκά ή προς αγορές του εξωτερικού. Η αυστηροποίηση των χωροταξικών κανόνων μπορεί να περιορίσει βραχυπρόθεσμα τις κοινωνικές αντιδράσεις, αλλά αυξάνει τον κίνδυνο ενεργειακού κενού που θα πρέπει να καλυφθεί είτε με αποθήκευση είτε με μεγαλύτερη εξάρτηση από εισαγωγές.
Σχόλιο 
: Η Ελλάδα επιχειρεί να λύσει με χωροταξικούς «κόφτες» ένα πρόβλημα που είναι κυρίως θεσμικό και συμμετοχικό: έλλειψη έγκαιρου σχεδιασμού, αδύναμη διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες και αργή αδειοδοτική διαδικασία. Αν δεν συνδυαστεί το Χωροταξικό ΑΠΕ με σταθερούς κανόνες, ισχυρό grid, σοβαρή πολιτική αποζημιώσεων και ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών στα οφέλη, ο κίνδυνος είναι να χαθεί αναπτυξιακό και γεωπολιτικό κεφάλαιο σε μια περίοδο που η Ευρώπη αναζητά επειγόντως ασφαλείς, πράσινες πηγές ενέργειας στη Μεσόγειο.
Διαβάστε επίσης:
Κύπρος: Υπουργός Ενέργειας προειδοποιεί για επάρκεια και κόστος ρεύματος
Η Ελλάδα χαράζει νέα εθνική στρατηγική για την ενέργεια
#ΑΠΕ #αιολικάπάρκα #ενεργειακήπολιτική #περιβάλλον #επενδύσεις
