Οι αμυντικές δαπάνες βρέθηκαν στο επίκεντρο των δηλώσεων του Ντόναλντ Τραμπ μετά τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, μαζί με το ανοιχτό ακόμη ζήτημα της πώλησης F-35 στην Τουρκία. Ο Αμερικανός πρόεδρος έστειλε σκληρά μηνύματα προς Ιράν και κομμουνιστικά καθεστώτα, ενώ ανέδειξε τη δυναμική της αμερικανικής αμυντικής βιομηχανίας.
Οι αμυντικές δαπάνες και η ισορροπία ισχύος εντός ΝΑΤΟ και στη Μέση Ανατολή κυριάρχησαν στις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ μετά τη Σύνοδο Κορυφής στην Άγκυρα, όπου άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο πώλησης F-35 στην Τουρκία. Παράλληλα, περιέγραψε ως «τεράστια στρατηγική επιτυχία» τις επιχειρήσεις κατά του Ιράν, επιμένοντας ότι η Τεχεράνη δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικά όπλα.
Αμυντικές δαπάνες 5% και F-35: Πού τραβάει τη γραμμή ο Τραμπ;
Ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν έχει ακόμη αποφασίσει για την παροχή F-35 στην Τουρκία, αν και η «γενική του τάση είναι θετική», επισημαίνοντας πως «θα πρέπει να αποφασίσουμε ποιος θα πρέπει να τα πάρει». Παράλληλα, επανέλαβε ότι διατηρεί «εξαιρετική σχέση» με τον Ταγίπ Ερντογάν, σχέση που –όπως είπε– ενισχύθηκε μετά τη δεύτερη εκλογή του.
Στο μέτωπο των αμυντικών δαπανών, ευχαρίστησε τις χώρες του ΝΑΤΟ που συμφώνησαν στον στόχο του 5% του ΑΕΠ, υπονοώντας ότι μία χώρα παραμένει «μη σωστός παίκτης». Υπογράμμισε ότι πολλές οικονομικά εύρωστες χώρες δεν προστατεύονται επαρκώς, στέλνοντας μήνυμα για μεγαλύτερη συνεισφορά στο κοινό ταμείο ασφάλειας.
Ιράν, Ισραήλ και νέοι συσχετισμοί στη Μέση Ανατολή
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι οι πρόσφατες επιχειρήσεις έχουν αποτρέψει το Ιράν από την απόκτηση πυρηνικού όπλου και ότι «δεν πρέπει ποτέ να το αποκτήσει». Περιέγραψε μια εικόνα σχεδόν ολοκληρωτικής αποδυνάμωσης της ιρανικής στρατιωτικής ισχύος, κάνοντας λόγο για απώλεια ναυτικού και αεροπορίας, εξόντωση ηγετών και περιορισμό μαχητικών δυνατοτήτων.
Προειδοποίησε ότι κάθε προσπάθεια επανεκκίνησης του πυρηνικού προγράμματος θα αντιμετωπιστεί στρατιωτικά, δηλώνοντας πως «όποιος προσπαθήσει να το κάνει, θα τον ανατινάξουμε». Τόνισε ότι πρώτο κράτος σε κίνδυνο από ένα πυρηνικό Ιράν θα ήταν το Ισραήλ, ενώ σημείωσε ότι η Τουρκία, παρότι θα μπορούσε, δεν μπήκε σε πόλεμο κατά του Ισραήλ στη σύγκρουση με την Τεχεράνη.
Η αμερικανική αμυντική βιομηχανία και η ιδεολογική ατζέντα Τραμπ
Ο Τραμπ παρουσίασε μια εικόνα ιστορικής έκρηξης για την αμερικανική αμυντική βιομηχανία, λέγοντας ότι σήμερα απασχολεί περισσότερους εργαζομένους από ποτέ. Ανέφερε συνολικές επενδύσεις 19,3 τρισ. δολαρίων στην άμυνα, συμπεριλαμβανομένων ιδιωτικών κεφαλαίων, και μίλησε για τη μεγαλύτερη επέκταση αμυντικών εργοστασίων στην ιστορία, με αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης και τεράστιες ενεργειακές ανάγκες.
Στο ιδεολογικό πεδίο, εξαπέλυσε επίθεση στον κομμουνισμό, υποστηρίζοντας ότι «δεν δουλεύει ούτε μπορεί να δουλέψει» και επικρίνοντας τις υποσχέσεις για δωρεάν κατοικία χωρίς αναφορά στις συνθήκες διαβίωσης. Σύνδεσε την επιρροή του στους ισπανόφωνους ψηφοφόρους με τις εμπειρίες τους από σοσιαλιστικά και κομμουνιστικά καθεστώτα, ενώ χαρακτήρισε την πολιτική των ανοιχτών συνόρων «τεράστια αποτυχία» και επικαλέστηκε το παράδειγμα της Βενεζουέλας.
Διπλωματικές επαφές και το προσωπικό ρίσκο του Λευκού Οίκου
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ αναφέρθηκε στις επαφές του στο περιθώριο της Συνόδου με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, τον Ταγίπ Ερντογάν και τον μεταβατικό πρόεδρο της Συρίας Άχμεντ αλ Σαράα, για τον οποίο είπε ότι έχει κάνει «πάρα πολλά βήματα για μια ενωμένη Συρία». Για την ιρανική ηγεσία εμφανίστηκε πλέον επιφυλακτικός, σημειώνοντας ότι οι «νέοι ηγέτες αλλάζουν συνέχεια άποψη» και αμφισβητώντας αν υπάρχει αξιόπιστος συνομιλητής στην Τεχεράνη.
Κλείνοντας, χαρακτήρισε τη θέση του προέδρου των ΗΠΑ «επικίνδυνο επάγγελμα» και υποστήριξε ότι βρίσκεται στην κορυφή της λίστας στόχων του Ιράν. Διαβεβαίωσε ωστόσο ότι αυτό δεν τον αποτρέπει από το να συνεχίσει –όπως είπε– το έργο του, συνδέοντας προσωπικό ρίσκο, γεωπολιτικές επιλογές και την πορεία των αμυντικών δαπανών.
SBC Red Line
Η αναφορά σε αμυντικές δαπάνες 5% του ΑΕΠ μετατοπίζει τον πήχη πολύ πάνω από τα έως τώρα δεδομένα του ΝΑΤΟ, δημιουργώντας πίεση σε ευρωπαϊκές οικονομίες που ήδη δοκιμάζονται δημοσιονομικά. Για την Ελλάδα, που παραδοσιακά δαπανά υψηλά ποσοστά για άμυνα, το ερώτημα είναι αν αυτό μεταφράζεται σε διαπραγματευτικό κεφάλαιο ή σε νέα υποχρέωση.
Η εκκρεμότητα γύρω από τα F-35 στην Τουρκία αγγίζει άμεσα τις ισορροπίες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, ακόμη κι αν δεν κατονομάζεται. Κάθε κίνηση ενίσχυσης της Άγκυρας σε επίπεδο προηγμένων οπλικών συστημάτων αλλάζει τους υπολογισμούς άμυνας, αποτροπής και εξοπλιστικών προγραμμάτων της Αθήνας.
Η ρητορική πλήρους αποδυνάμωσης του Ιράν και η ανάδειξη της αμερικανικής αμυντικής βιομηχανίας ως «μοχλού ασφάλειας» δείχνουν ότι το επόμενο στοίχημα είναι η θεσμοθέτηση υψηλών, μόνιμων αμυντικών προϋπολογισμών. Για επιχειρήσεις ενέργειας, ναυτιλίας και βιομηχανίας στην Ευρώπη, αυτό σημαίνει ότι το γεωπολιτικό ρίσκο παύει να είναι παροδικός παράγοντας και μετατρέπεται σε δομικό στοιχείο του επιχειρηματικού σχεδιασμού.
Διαβάστε επίσης:
Μητσοτάκης δηλώνει ότι οι αμυντικές δαπάνες είναι τίμημα ελευθερίας
ΗΠΑ: Ο Τραμπ ανακοινώνει 19,2 τρισ. επενδύσεις σε άμυνα
#αμυντικέςδαπάνες #ΝΑΤΟ #Τραμπ #Τουρκία #F-35 #Ιράν #Ισραήλ #αμυντικήβιομηχανία #τεχνητήνοημοσύνη #γεωπολιτική #ΜέσηΑνατολή #Ερντογάν #Ζελένσκι #Συρία
