Οι γαλλικές εκλογές του 2027 μετατρέπονται ήδη στο βασικό πολιτικό ρίσκο που τιμολογούν οι ευρωπαϊκές αγορές. Η αποχώρηση Μακρόν, η άνοδος της άκρας δεξιάς και το μόνιμο δημοσιονομικό έλλειμμα συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα για τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης.
Οι γαλλικές εκλογές του 2027 μετατρέπονται ήδη στο βασικό πολιτικό ρίσκο που τιμολογούν οι ευρωπαϊκές αγορές, πολύ πριν ξεκινήσει επίσημα η προεκλογική περίοδος. Η αποχώρηση του Εμανουέλ Μακρόν μετά από δύο θητείες ανοίγει ένα αχαρτογράφητο πολιτικό και δημοσιονομικό τοπίο για τη Γαλλία, με άμεσες επιπτώσεις στα κρατικά ομόλογα και τη σταθερότητα της Ευρωζώνης.
Γαλλικές εκλογές: πώς αλλάζει η πολιτική ισορροπία;
Η απόφαση του Εφετείου του Παρισιού να μειώσει την ποινή της Μαρίν Λεπέν, επιτρέποντάς της να είναι υποψήφια, αναδιατάσσει πλήρως το σκηνικό. Η ηγέτιδα του «Εθνικού Συναγερμού» δηλώνει ήδη υποψήφια για την προεδρία, με τον Ζορντάν Μπαρντελά να προορίζεται για πρωθυπουργός, παρά το γεγονός ότι θα φέρει ηλεκτρονικό βραχιολάκι για έναν χρόνο.
Οι δημοσκοπήσεις που κυκλοφορούν τη φέρνουν περίπου στο 32% στον πρώτο γύρο, ενώ αν τελικά κατέβει ο Μπαρντελά, η επιρροή του κόμματος ανεβαίνει στο 36%-37%. Στον αντίποδα, ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ κινείται μεταξύ 14%-20%, ενώ ακολουθούν οι Γκαμπριέλ Ατάλ, Ζαν-Λικ Μελανσόν, Μπρουνό Ρεταγιό και Ραφαέλ Γκλικσμάν, με τον κατακερματισμό του κέντρου να αυξάνει τον κίνδυνο «μονομαχίας άκρων» στον δεύτερο γύρο.
Δημοσιονομικά ελλείμματα και ασφαλιστικό στο επίκεντρο
Πίσω από τα ονόματα, το πραγματικό διακύβευμα είναι η δημοσιονομική πορεία της χώρας. Το έλλειμμα για φέτος εκτιμάται στο 4,9%-5,1% του ΑΕΠ, το δεύτερο υψηλότερο στην Ευρωζώνη μετά το Βέλγιο, ενώ η Γαλλία δεν έχει δει πλεονασματικό προϋπολογισμό από το 1974 και ζει σχεδόν μόνιμα σε καθεστώς ελλειμμάτων από το 1999.
Το ζήτημα δεν είναι τα χαμηλά έσοδα αλλά οι υπερδιογκωμένες δαπάνες. Τα φορολογικά έσοδα φτάνουν το 51,3% του ΑΕΠ το 2025, από τα υψηλότερα στην Ευρωζώνη, όμως οι δημόσιες δαπάνες αγγίζουν το 57,2% του ΑΕΠ, δεύτερο υψηλότερο ποσοστό μετά τη Φινλανδία. Μόνο οι συνταξιοδοτικές παροχές αντιστοιχούν στο 13,1% του ΑΕΠ έναντι 10,8% κατά μέσο όρο στην Ευρωζώνη, ενώ διογκωμένες είναι και οι δαπάνες για υγεία και οικονομική πολιτική.
Το ασφαλιστικό ως πολιτική νάρκη για τις αγορές
Η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού αναδεικνύεται στο κεντρικό οικονομικό πεδίο σύγκρουσης. Η αλλαγή που προώθησε ο Μακρόν το 2023, αυξάνοντας σταδιακά το όριο συνταξιοδότησης από τα 62 στα 64 έτη, έχει «παγώσει» έως το 2028 στο πλαίσιο πρόσφατων δημοσιονομικών συμβιβασμών, αφήνοντας ανοικτό το ερώτημα αν η επόμενη κυβέρνηση θα τη διατηρήσει ή θα την ανατρέψει.
Η στάση κάθε πολιτικού στρατοπέδου στο ασφαλιστικό θεωρείται κρίσιμη για τις μακροπρόθεσμες αντοχές των δημόσιων οικονομικών. Ο «Εθνικός Συναγερμός» εμφανίζεται πλέον πιο μετριοπαθής, εγκαταλείποντας τη ρητορική πλήρους ακύρωσης της μεταρρύθμισης και μετατοπίζοντας το βάρος στα χρόνια ασφάλισης, με πρόταση για πλήρη σύνταξη μετά από 42 έτη εισφορών, εξέλιξη που επιχειρεί να καθησυχάσει επενδυτές και μεσαία τάξη.
Ο προϋπολογισμός 2027 ως πρόωρο stress test
Οι προεδρικές κάλπες δεν αρκούν για να καθορίσουν την οικονομική πορεία της Γαλλίας, καθώς το πραγματικό κλειδί θα είναι η σύνθεση της Εθνοσυνέλευσης μετά τις βουλευτικές εκλογές που πιθανότατα θα ακολουθήσουν τον Ιούνιο του 2027. Χωρίς καθαρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία, η χώρα κινδυνεύει είτε με νέα «συγκατοίκηση» προέδρου–κυβέρνησης διαφορετικών αποχρώσεων, είτε με ένα κατακερματισμένο κοινοβούλιο όπως αυτό που προέκυψε το 2022.
Ήδη, όμως, οι αγορές κοιτούν πιο κοντά: ο προϋπολογισμός του 2027, που πρέπει να κατατεθεί στις αρχές Οκτωβρίου, θα λειτουργήσει ως πρώτη ουσιαστική ένδειξη για τις προθέσεις των κομμάτων. Είτε θα υπάρξει συμβιβασμός για να αποφευχθεί νέα πολιτική κρίση πριν τις προεδρικές εκλογές, είτε η αντιπαράθεση θα οδηγήσει σε αδιέξοδο, με τη Γαλλία να λειτουργεί για μεγάλο διάστημα με προσωρινό προϋπολογισμό και παρατεταμένη αβεβαιότητα στην οικονομική πολιτική.
SBC Red Line
Η σιωπηλή ανησυχία των αγορών δεν αφορά μόνο το ποιος θα κερδίσει τις γαλλικές εκλογές, αλλά το αν η Γαλλία μπορεί ακόμη να λειτουργήσει ως πυλώνας δημοσιονομικής αξιοπιστίας στην Ευρωζώνη. Με έλλειμμα κοντά στο 5% του ΑΕΠ και δαπάνες στο 57,2% του ΑΕΠ, το περιθώριο λάθους είναι ελάχιστο.
Για τις επιχειρήσεις και τους επενδυτές, η Γαλλία παύει να είναι απλώς μια μεγάλη αγορά και γίνεται παράγοντας συστημικού ρίσκου: κάθε εμπλοκή στον προϋπολογισμό ή στο ασφαλιστικό μπορεί να μεταφραστεί σε άνοδο αποδόσεων, αυξημένο κόστος χρηματοδότησης και μεγαλύτερη μεταβλητότητα στα ευρωπαϊκά assets. Οι όποιες αποφάσεις στο Παρίσι θα επηρεάσουν άμεσα το κόστος κεφαλαίου σε όλη την ήπειρο.
Η μεγάλη εικόνα είναι ότι η Ευρωζώνη μπαίνει σε περίοδο όπου η πολιτική Γαλλίας–Γερμανίας δεν θα κρίνει μόνο την κατεύθυνση των ευρωπαϊκών θεσμών, αλλά και τη βιωσιμότητα του ίδιου του κοινού νομίσματος. Οι εκλογές του 2027 στη Γαλλία είναι το πρώτο μεγάλο crash test μιας Ευρώπης που γερνά, δανείζεται ακριβά και δυσκολεύεται να χρηματοδοτήσει το κοινωνικό της μοντέλο.
#γαλλικέςεκλογές #Γαλλία #Ευρωζώνη #δημοσιονομικόέλλειμμα #ασφαλιστικό #ΜαρίνΛεπέν #ΖορντάνΜπαρντελά #ΕμανουέλΜακρόν #δημόσιεςδαπάνες #προϋπολογισμός2027 #αγορέςομολόγων #πολιτικόςκίνδυνος #ευρωπαϊκήοικονομία #συνταξιοδοτικήμεταρρύθμιση #επενδυτικόςκίνδυνος
