Τα «διόδια διέλευσης» σε διεθνή στενά βρίσκονται στο επίκεντρο νέας θεσμικής αντιπαράθεσης μεταξύ ΟΗΕ και ΗΠΑ. Ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός απορρίπτει το σχέδιο Τραμπ για επιβολή τέλους 20% στα πλοία που περνούν από τα Στενά του Ορμούζ.
Τα «διόδια διέλευσης» σε θαλάσσια στενά αναδεικνύονται σε κρίσιμο πεδίο σύγκρουσης ανάμεσα στον θεσμικό ρόλο του ΟΗΕ και την προεδρική εξαγγελία του Ντόναλντ Τραμπ για τέλος 20% στα Στενά του Ορμούζ. Ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός ξεκαθαρίζει ότι δεν αναγνωρίζει νομική βάση για υποχρεωτικά τέλη απλής διέλευσης από διεθνείς θαλάσσιες οδούς.
Πώς ο ΟΗΕ μπλοκάρει τα «διόδια διέλευσης» στα διεθνή στενά;
Ο εκπρόσωπος του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού δήλωσε ότι ο οργανισμός «στέκεται σταθερά απέναντι» σε χρεώσεις για τη διέλευση από στενά που χρησιμοποιούνται για διεθνή ναυσιπλοΐα. Υπογράμμισε ότι δεν υπάρχει νομικό έρεισμα για την εισαγωγή υποχρεωτικών διοδίων μόνο και μόνο για τη διέλευση, διαχωρίζοντας σαφώς τη θέση του ΟΗΕ από την αμερικανική πρόταση.
Ο οργανισμός έχει διαχρονικά υπερασπιστεί την ελευθερία ναυσιπλοΐας ως θεμέλιο του διεθνούς εμπορίου και των θαλάσσιων μεταφορών. Με την τωρινή τοποθέτηση, επαναβεβαιώνει ότι οι κανόνες για τα διεθνή στενά δεν μπορούν να αλλάζουν μονομερώς από ένα κράτος, ακόμη κι αν πρόκειται για μεγάλη ναυτική δύναμη.
Τι σημαίνει η πρόταση Τραμπ για τα Στενά του Ορμούζ;
Ο εκπρόσωπος του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού ανέφερε ότι ο οργανισμός έχει λάβει γνώση της εξαγγελίας Τραμπ για επιβολή τέλους 20% στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ και αναμένει περισσότερες λεπτομέρειες. Η αναμονή αυτή δείχνει ότι, πέρα από την πολιτική δήλωση, κρίσιμο θα είναι το πώς και αν θα επιχειρηθεί πρακτικά να εφαρμοστεί ένα τέτοιο μέτρο.
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες για τη μεταφορά ενέργειας, και οποιαδήποτε χρέωση διέλευσης θα είχε άμεσες επιπτώσεις στο κόστος και στην ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών. Η αντίδραση του ΟΗΕ λειτουργεί ως προειδοποίηση ότι η μονομερής τιμολόγηση διεθνών περασμάτων μπορεί να προκαλέσει ευρύτερη θεσμική και νομική σύγκρουση.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, με τον ισχυρό της εμπορικό στόλο, η διατήρηση της αρχής της ελεύθερης διέλευσης χωρίς «διόδια διέλευσης» είναι κομβικής σημασίας. Τυχόν γενίκευση της λογικής χρέωσης περασμάτων θα μπορούσε να αυξήσει το λειτουργικό κόστος των ελληνόκτητων πλοίων και να επηρεάσει τις διεθνείς θαλάσσιες διαδρομές που επιλέγουν οι ελληνικές ναυτιλιακές.
Σχόλιο 
: Η ξεκάθαρη θέση του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού προσφέρει στην Αθήνα ένα θεσμικό επιχείρημα υπέρ της προστασίας των διεθνών κανόνων ναυσιπλοΐας, σε μια περίοδο όπου η ναυτιλία παραμένει στρατηγικό πλεονέκτημα της χώρας. Η ελληνική διπλωματία έχει κάθε λόγο να στηρίξει ενεργά τη γραμμή του ΟΗΕ, ώστε να αποφευχθεί η σταδιακή «κανονικοποίηση» διοδίων σε διεθνή περάσματα που θα έθετε προηγούμενο και για άλλες ευαίσθητες θαλάσσιες ζώνες.
#ΟΗΕ #ΔιεθνήςΝαυτιλιακόςΟργανισμός #ΝτόναλντΤραμπ #ΣτενάτουΟρμούζ #Ναυτιλία
