Η τεχνητή νοημοσύνη περνά σε νέα φάση θεσμικής διαχείρισης, με τον ΟΗΕ να συγκροτεί επιτροπή που φέρνει στο ίδιο τραπέζι κυβερνήσεις και τεχνολογικούς κολοσσούς. Στόχος είναι η διαμόρφωση ενός ελάχιστου κοινού πλαισίου κανόνων πριν παγιωθούν μη αναστρέψιμες ανισορροπίες ισχύος στην ψηφιακή οικονομία.
Η τεχνητή νοημοσύνη περνά σε νέα φάση θεσμικής διαχείρισης, με τον ΟΗΕ να συγκροτεί επιτροπή που φιλοδοξεί να συντονίσει κράτη και εταιρείες στην παγκόσμια συζήτηση για τη ρύθμιση της τεχνολογίας. Η κίνηση έρχεται σε μια στιγμή όπου η οικονομική και γεωπολιτική ισχύς συγκεντρώνεται γύρω από λίγους παίκτες λογισμικού, υποδομών και δεδομένων.
Μπορεί ο ΟΗΕ να διαμορφώσει κοινή γραμμή για την τεχνητή νοημοσύνη;
Η νέα επιτροπή AI for Good Global Commission, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ και της Διεθνούς Ένωσης Τηλεπικοινωνιών, επιχειρεί να λειτουργήσει ως γέφυρα μεταξύ δημόσιας πολιτικής και ιδιωτικής καινοτομίας. Στη σύνθεσή της συνυπάρχουν πολιτικοί ηγέτες από Ευρώπη, Αφρική και Ασία με επικεφαλής εταιρειών που καθορίζουν την αγορά υπολογιστικής ισχύος και μεγάλων γλωσσικών μοντέλων.
Η επιλογή συμπροεδρίας από έναν ηγέτη αφρικανικής χώρας και έναν επικεφαλής πολυεθνικής τεχνολογίας στέλνει μήνυμα ότι η συζήτηση δεν αφορά μόνο τις ανεπτυγμένες οικονομίες. Ταυτόχρονα, η συμμετοχή στελεχών από εταιρείες που ελέγχουν κρίσιμες πλατφόρμες cloud και εξειδικευμένων chips δείχνει ότι οι τεχνολογικοί όροι του παιχνιδιού θα τεθούν από όσους διαθέτουν ήδη δεσπόζουσα θέση.
Πώς επηρεάζονται αγορές, ανισότητες και θεσμική ισχύς;
Η πρωτοβουλία έρχεται σε περιβάλλον έντονου ρυθμιστικού κατακερματισμού, με ΗΠΑ, ΕΕ και Κίνα να ακολουθούν διαφορετικές στρατηγικές για την τεχνητή νοημοσύνη και την ψηφιακή κυριαρχία. Η απουσία ενιαίων κανόνων αυξάνει το κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις, αλλά ταυτόχρονα επιτρέπει σε μεγάλους ομίλους να «εξάγουν» τα δικά τους πρότυπα ως de facto κανονισμούς.
Εκεί όπου η επιτροπή μπορεί να καταγράψει ταχύτερα αποτελέσματα είναι η πρόσβαση σε υποδομές και συνδεσιμότητα για τον παγκόσμιο Νότο, καθώς σήμερα περίπου 2,2 δισ. άνθρωποι παραμένουν εκτός διαδικτύου. Αν η συζήτηση περιοριστεί στη φιλανθρωπικού τύπου ψηφιακή ένταξη χωρίς δεσμευτικούς κανόνες για διαφάνεια, δεδομένα και ανταγωνισμό, ο κίνδυνος είναι να παγιωθεί ένα νέο ψηφιακό μονοπώλιο με θεσμική νομιμοποίηση.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η θεσμική κίνηση του ΟΗΕ λειτουργεί ως προειδοποίηση ότι η εποχή της «μαλακής» αυτορρύθμισης στην τεχνητή νοημοσύνη οδεύει προς το τέλος της. Η χώρα καλείται να ευθυγραμμίσει τη στρατηγική της με το ευρωπαϊκό πλαίσιο, αξιοποιώντας παράλληλα διεθνείς πρωτοβουλίες για να μειώσει το επενδυτικό κενό σε υποδομές υπολογιστικής ισχύος, δεδομένων και δεξιοτήτων.
Σχόλιο 
: Η επόμενη τριετία θα κρίνει αν η Ελλάδα θα παραμείνει απλός χρήστης εισαγόμενων λύσεων ή αν θα διεκδικήσει ρόλο παραγωγού αξίας στην αλυσίδα της τεχνητής νοημοσύνης, από τα δεδομένα του Δημοσίου μέχρι τις εξειδικευμένες εφαρμογές σε υγεία, ναυτιλία και τουρισμό. Η έγκαιρη συμμετοχή σε διεθνείς διαδικασίες διακυβέρνησης δεν είναι ζήτημα εικόνας, αλλά προϋπόθεση για να μην μετατραπεί η ελληνική οικονομία σε «τελικό αποδέκτη» κανόνων και τεχνολογιών που σχεδιάζονται αλλού.
Διαβάστε επίσης:
Σωκράτης Φάμελλος ζητά ενεργό ρόλο Ελλάδας στο Κυπριακό
#ΟΗΕ #τεχνητήνοημοσύνη #τεχνολογικέςεταιρείες #παγκόσμιαδιακυβέρνηση #ψηφιακήοικονομία
