Η φράση «Τραμπ εξωτερική πολιτική» συμπυκνώνει μια επικίνδυνη μίξη εσωτερικής πόλωσης και διεθνούς τυχοδιωκτισμού, από την Κίνα και το Ιράν μέχρι την Ουκρανία. Οι κινήσεις του Αμερικανού προέδρου ανοίγουν ταυτόχρονα νέα μέτωπα, αμφισβητούν θεσμούς και περιπλέκουν τις ισορροπίες ασφαλείας.
Η φράση «Τραμπ εξωτερική πολιτική» συμπυκνώνει πλέον μια αλληλουχία αντιφατικών πρωτοβουλιών που διαπερνούν τα σύνορα μεταξύ εσωτερικής και διεθνούς σκηνής. Από τις καταγγελίες περί κινεζικής «πειρατείας» εκλογικών δεδομένων μέχρι τις απειλές κατά του Ιράν και τα αντικρουόμενα μηνύματα προς τον Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Λευκός Οίκος μοιάζει να λειτουργεί περισσότερο ως πολλαπλασιαστής ρίσκου παρά ως παράγοντας σταθερότητας.
Τραμπ εξωτερική πολιτική ή εσωτερική προεκλογική ατζέντα;
Η δημόσια καταγγελία της Κίνας για τη «μεγαλύτερη πειρατεία εκλογικών δεδομένων στην ιστορία» δεν στοχεύει μόνο στο Πεκίνο, αλλά και στην ίδια την αξιοπιστία του αμερικανικού πολιτεύματος. Ο Ντόναλντ Τραμπ επικαλείται διαβαθμισμένα έγγραφα που, όπως υποστηρίζει, αποκαλύπτουν «σοκαριστικές ευαλωτότητες» στο εκλογικό σύστημα, επαναφέροντας τη ρητορική περί «κλοπής» των εκλογών του 2020.
Την ίδια στιγμή, επιτίθεται στα μεγάλα τηλεοπτικά δίκτυα που δεν μετέδωσαν το διάγγελμά του, ζητώντας ακόμη και την ανάκληση αδειών, ενώ τα χαρακτηρίζει μέρος «συνωμοσίας». Ειδικοί υπενθυμίζουν ότι μεγάλο μέρος των εκλογικών δεδομένων είναι ούτως ή άλλως δημόσιο, ενώ το Πεκίνο απορρίπτει τις κατηγορίες ως «κατασκευάσματα και κακόβουλες συκοφαντίες», υπενθυμίζοντας εμμέσως ποιος παρεμβαίνει συστηματικά σε ξένες υποθέσεις.
Ιράν: Απειλές, διόδια στον Περσικό και μνημόνια χωρίς αντίκρισμα
Στο μέτωπο του Ιράν, η ρητορική Τραμπ κινείται μεταξύ τελεσιγράφων και αυτοαναιρέσεων. Αφενός προαναγγέλλει επιθέσεις σε ιρανικές υποδομές αν δεν υπάρξει συμφωνία εντός ημερών, επιχειρώντας να εμφανιστεί ως ο απόλυτος ρυθμιστής των εξελίξεων. Αφετέρου, μέσα σε λίγες ώρες μετατρέπει την εξαγγελία επιβολής «τελών» 20% στα διερχόμενα από το Στενό του Ορμούζ πλοία σε υπόσχεση για μελλοντικές επενδυτικές συμφωνίες με αραβικές μοναρχίες, μετά την κατακραυγή.
Παράλληλα, οι εχθροπραξίες στον Περσικό Κόλπο έχουν κλιμακωθεί ξανά από τις 7 Ιουλίου, με τους βομβαρδισμούς να είναι οι εκτενέστεροι μετά την κατάπαυση του Απριλίου. Το «μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ», που υποτίθεται θα οδηγούσε σε οριστικό τερματισμό του πολέμου, αποδομείται στην πράξη, με την ιρανική πλευρά να δηλώνει ότι χωρίς απτά οφέλη δεν έχει λόγο συμμόρφωσης. Η Τεχεράνη προειδοποιεί ότι θα στοχοποιήσει υποδομές σε όλη την περιοχή αν οι αμερικανικές απειλές υλοποιηθούν, ενώ διαψεύδει ακόμη και την «χειρονομία καλής θέλησης» που διαφήμισε ο Τραμπ για δήθεν απελευθέρωση Αμερικανίδας κρατουμένης.
Ουκρανία, Patriot και το «παράθυρο» Πούτιν που δεν ανοίγει
Στο ουκρανικό μέτωπο, η δυτική στρατηγική σκληραίνει, με τη Συμμαχία να προχωρά στη μεταβίβαση τεχνογνωσίας κατασκευής πυραύλων Patriot στο Κίεβο και να συζητά, σε φόρουμ τύπου «Συμμαχίας των Προθύμων», την αποστολή πολυεθνικής δύναμης μετά από μια μελλοντική ειρήνευση. Η Μόσχα απαντά με εντατικό σφυροκόπημα της ουκρανικής πρωτεύουσας και άλλων στόχων, επιδιώκοντας να καταστήσει σαφή τα όρια ανοχής της.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Τραμπ δηλώνει ότι εξακολουθεί να πιστεύει στην ετοιμότητα του Βλαντίμιρ Πούτιν για «συμφωνία» που θα τερματίσει σύντομα τον πόλεμο, επαναλαμβάνοντας την υπόσχεσή του ότι θα κλείσει το μέτωπο την «πρώτη ημέρα» της δεύτερης θητείας του. Τρεις πηγές προσκείμενες στο Κρεμλίνο, ωστόσο, μεταφέρουν εικόνα ακριβώς αντίθετη, μιλώντας για πρόθεση κλιμάκωσης και απόρριψη ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων, σε έναν πόλεμο που έχει μπει ήδη στον πέμπτο του χρόνο.
SBC Red Line
Η «Τραμπ εξωτερική πολιτική» μοιάζει λιγότερο με στρατηγική ισχύος και περισσότερο με προέκταση της εσωτερικής πόλωσης προς τα έξω, με τις εκλογικές εμμονές να διαχέονται σε κάθε διεθνές μέτωπο. Αυτό αφήνει συμμάχους και αντιπάλους να προσπαθούν να ξεχωρίσουν τι είναι πραγματική πρόθεση και τι επικοινωνιακό πυροτέχνημα.
Για επιχειρήσεις και αγορές, η αβεβαιότητα αυτή σημαίνει αυξημένο γεωπολιτικό ασφάλιστρο: από τα ναύλα στον Περσικό και την ενεργειακή ασφάλεια μέχρι τον κίνδυνο νέων κυρώσεων και ανατροπών στις ροές εμπορίου. Όταν οι κανόνες αλλάζουν με ανάρτηση σε κοινωνικό δίκτυο, ο σχεδιασμός ρίσκου γίνεται άσκηση σε κινούμενη άμμο.
Η μεγάλη εικόνα είναι ότι η επόμενη διετία μπορεί να καθορίσει αν οι ΗΠΑ θα λειτουργήσουν ως σταθεροποιητικός πυλώνας ή ως παράγοντας επιτάχυνσης της αποσύνθεσης του διεθνούς συστήματος. Για την Ευρώπη –και την Ελλάδα– αυτό μεταφράζεται σε ανάγκη μεγαλύτερης στρατηγικής αυτονομίας, ρεαλιστικής αποτίμησης απειλών και ψυχρής ματιάς στις υποσχέσεις «εύκολων λύσεων» στα δύσκολα μέτωπα.
Διαβάστε επίσης:
Ιράν: Κχαμενεΐ καταδικάζει τις παραβιάσεις και αμφισβητεί Τραμπ
ΗΠΑ: Αξιωματούχος προειδοποιεί για εσωτερική εξέγερση στο Ιράν
#ΝτόναλντΤραμπ #εξωτερικήπολιτική #ΗΠΑ #Κίνα #Ιράν #ΠερσικόςΚόλπος #Ουκρανία #Ρωσία #ΒλαντίμιρΠούτιν #ΝΑΤΟ #Patriot #γεωπολιτικόςκίνδυνος #διεθνείςσχέσεις #πόλεμοςΟυκρανίας #εκλογικήνοθεία
