Η 13η εθνική σύνταξη επανέρχεται στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου, με κεντρικό σενάριο την αναβάθμιση του μόνιμου επιδόματος των 300 ευρώ. Η τελική αρχιτεκτονική των παρεμβάσεων θα «κλειδώσει» με βάση τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο ενόψει των ανακοινώσεων στη ΔΕΘ.
Η 13η εθνική σύνταξη επανέρχεται δυναμικά στο σχεδιασμό του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ως μετεξέλιξη του μόνιμου επιδόματος των 300 ευρώ που ήδη έχει προγραμματιστεί για τον Νοέμβριο. Στόχος είναι η μερική αντιστάθμιση των απωλειών από τον υψηλότερο του αναμενομένου πληθωρισμό και η σταδιακή αποκατάσταση παλαιότερων αδικιών στο ασφαλιστικό.
13η εθνική σύνταξη: Επίδομα ή πλήρες «δώρο»;
Στο βασικό σενάριο, το σημερινό μόνιμο επίδομα των 300 ευρώ αναβαθμίζεται προς το ύψος της εθνικής σύνταξης των 446,87 ευρώ. Μία εκδοχή προβλέπει αύξηση στα 400 ευρώ από τον Νοέμβριο, με δεύτερη φάση πλήρους εξίσωσης με την εθνική σύνταξη σε επόμενο χρόνο.
Εναλλακτικά, εξετάζεται άμεση αύξηση στο πλήρες ποσό των 446,87 ευρώ, που στην πράξη ισοδυναμεί με επαναφορά «δώρου» συντάξεων στο επίπεδο της εθνικής σύνταξης. Το μέτρο αφορά περίπου 2 εκατ. δικαιούχους, με δημοσιονομικό κόστος περί τα 300 εκατ. ευρώ για πλήρη εξίσωση ή γύρω στα 200 εκατ. ευρώ για αύξηση από 300 σε 400 ευρώ.
Ποιοι κερδίζουν και πώς «χτίζεται» το πακέτο της ΔΕΘ
Η κυβέρνηση έχει ήδη αυξήσει το επίδομα από τα 250 στα 300 ευρώ, αξιοποιώντας το υπερπλεόνασμα του 2025, και τώρα μελετά πρόσθετο βήμα ενίσχυσης. Στο τραπέζι βρίσκεται και η διεύρυνση των δικαιούχων, με ειδική συζήτηση για τους συνταξιούχους κάτω των 65 ετών που σήμερα μένουν εκτός.
Παράλληλα, ως εναλλακτική ή συμπληρωματική λύση εξετάζεται οριζόντια αύξηση των συντάξεων από 1,5% έως 2,5%. Η λογική αυτής της επιλογής είναι να καλυφθεί πιο μόνιμα μέρος της απώλειας αγοραστικής δύναμης, δεδομένου ότι ακόμη και οι ονομαστικές αυξήσεις «ροκανίζονται» από τον πληθωρισμό.
Εισφορά αλληλεγγύης και ασθένειας: Το δεύτερο μέτωπο ελάφρυνσης
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στις κρατήσεις εισφοράς αλληλεγγύης σε κύριες και επικουρικές συντάξεις, που αποφέρουν περίπου 800 εκατ. ευρώ ετησίως. Για τις κύριες συντάξεις, η μείωση της εισφοράς βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο πιλοτικής δίκης στο Ελεγκτικό Συνέδριο τον Οκτώβριο, με εκτιμώμενο όφελος γύρω στα 150 εκατ. ευρώ για τους συνταξιούχους.
Για τις επικουρικές συντάξεις συζητείται ακόμη και πλήρης κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης, με δυνητικό όφελος περίπου 70 εκατ. ευρώ για 250.000 δικαιούχους. Ως εναλλακτική λύση εξετάζεται η μείωση ή κατάργηση της εισφοράς ασθένειας στις επικουρικές, επιλογές που θα μεταφραστούν σε άμεσες καθαρές αυξήσεις για όσους σήμερα επιβαρύνονται.
Αποκατάσταση αδικιών και το πολιτικό αποτύπωμα
Το υπό διαμόρφωση πακέτο της ΔΕΘ «κουμπώνει» πάνω σε ήδη ληφθείσες αποφάσεις, όπως η αποκατάσταση των συντάξεων χηρείας. Με την κατάργηση των περικοπών του νόμου Κατρούγκαλου, όλοι οι δικαιούχοι χηρείας θα λαμβάνουν πλέον το 70% αντί 35% της σύνταξης του θανόντος, με τις αυξήσεις να αποτυπώνονται στις συντάξεις Σεπτεμβρίου.
Έτσι, το οικονομικό επιτελείο επιχειρεί να συνδυάσει στοχευμένες ελαφρύνσεις με διαρθρωτικές διορθώσεις, χωρίς να διαταράξει τον δημοσιονομικό σχεδιασμό. Το τελικό μείγμα μέτρων θα εξαρτηθεί από το διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, αλλά και από τις νομικές εξελίξεις γύρω από την εισφορά αλληλεγγύης.
SBC Red Line
Η συζήτηση για 13η εθνική σύνταξη ουσιαστικά μετατρέπει ένα επίδομα σε ημι-θεσμοθετημένο «δώρο», χωρίς όμως ακόμη να ξεκαθαρίζεται αν θα είναι διαρκές και πλήρως συνδεδεμένο με την εθνική σύνταξη. Αυτό αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικών ανατροπών ανάλογα με τον εκάστοτε δημοσιονομικό κύκλο.
Για τις επιχειρήσεις, η ενίσχυση των χαμηλοσυνταξιούχων σημαίνει πρόσθετο διαθέσιμο εισόδημα σε τοπικές αγορές, ειδικά στην περιφέρεια όπου η σύνταξη αποτελεί βασική πηγή κατανάλωσης. Ταυτόχρονα, η σταδιακή μείωση εισφορών και κρατήσεων δημιουργεί πίεση για πιο αυστηρή ιεράρχηση δαπανών στο ασφαλιστικό σύστημα.
Η μεγάλη εικόνα είναι ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να «κλείσει λογαριασμούς» με εκκρεμότητες του ασφαλιστικού, χωρίς να ανοίξει μέτωπο με τους θεσμούς για το έλλειμμα. Το επόμενο στοίχημα θα είναι αν οι παρεμβάσεις αυτές θα ενταχθούν σε μια σταθερή, προβλέψιμη αρχιτεκτονική συνταξιοδοτικής πολιτικής ή θα παραμείνουν εργαλείο ετήσιου πολιτικού σχεδιασμού.
Διαβάστε επίσης:
Χατζηδάκης θέτει τρία ερωτήματα και πιέζει τον Τσίπρα
Κυβέρνηση ζητά από ΠΑΣΟΚ πρόταση νόμου για 13η σύνταξη
#13ησύνταξη #συνταξιούχοι #εθνικήσύνταξη #επίδομα300ευρώ #εισφοράαλληλεγγύης #επικουρικέςσυντάξεις #κύριεςσυντάξεις #πληθωρισμός #ΔΕΘμέτρα #υπουργείοΟικονομικών #ασφαλιστικό #συντάξειςχηρείας #δημοσιονομικόςχώρος #εθνικήοικονομία
