Σε μεγάλο πρόβλημα έχει εξελιχθεί για τον κλάδο της εστίασης – όπως άλλωστε και του τουρισμού- η έλλειψη εργαζομένων, το οποίο εντείνεται την περίοδο του καλοκαιριού.
Από τη μία πλευρά, λόγω των αφίξεων των τουριστών στα νησιά δημιουργούνται ανάγκες για περισσότερο προσωπικό προκειμένου να τους εξυπηρετήσει και από την άλλη στα αστικά κέντρα, τα κενά που ήδη υπήρχαν από τον χειμώνα, μεγαλώνουν εξαιτίας της μετακίνησης σημαντικού αριθμού εργαζομένων στις τουριστικές περιοχές για «σεζόν».
Με όλες τις προβλέψεις να είναι από ευοίωνες -έως υπεραισιόδοξες- για την τουριστική περίοδο που μόλις ξεκίνησε οι παράγοντες του κλάδου ένα μπορούν να πουν με βεβαιότητα:
Τουρίστες έχουμε… προσωπικό δεν έχουμε!
Και αυτό διότι είναι δεκάδες χιλιάδες οι κενές θέσεις εργασίας στις παραθεριστικές περιοχές της Ελλάδας, ειδικά στις ιδιαίτερα δημοφιλείς, στους ξένους επισκέπτες. Το κακό ξεκίνησε από την πανδημία μια και οι εργαζόμενοι στον τουριστικό κλάδο αναγκάστηκαν να στραφούν σε άλλους τομείς εργασίας μια και επί δυο χρόνια τόσο τα ξενοδοχεία όσο και η εστίαση υπολειτουργούσαν.
Οι χιλιάδες εργαζόμενοι (ειδικά οι εποχικοί) παράτησαν τις δουλειές τους για να βρουν κάτι πιο σταθερό. Όμως το πρόβλημα εντάθηκε μια και ειδικά πέρσι (όπου είχαμε την πρώτη τουριστική «έκρηξη» μετά το 2019) υπήρξαν εκατοντάδες καταγγελίες για απαράδεκτες συνθήκες εργασίας, άθλιες συνθήκες διαβίωσης και εξαιρετικά χαμηλές αμοιβές.
Για όλους τους παραπάνω λόγους στην αιχμή της θερινής σεζόν του 2022 καταγράφηκαν 60.225 ελλείψεις θέσεων, από τις 262.981 θέσεις εργασίας που προβλέπονται βάσει οργανογράμματος στα ξενοδοχεία. Δηλαδή, το ποσοστό έλλειψης ανήλθε σε 23% ή περισσότερες από 1 στις 5 θέσεις δεν καλύφθηκε.
Σε τι συνθήκες δουλεύουν οι εργαζόμενοι στον τουρισμό
Στην Ελλάδα που εδώ και χρόνια «καυχιέται» ότι η βαριά βιομηχανία της είναι ο τουρισμός τα προβλήματα που κρύβει κάτω από το χαλί άρχισαν να βγαίνουν στην επιφάνεια.
Η αλήθεια είναι ότι από το ρεπορτάζ μας τα προβλήματα στον τουρισμό είναι τεράστια, με ένα από αυτά να εντοπίζεται στο θέμα της προσφοράς και ζήτησης εργασίας. Η Ελλάδα έχει «ξεμείνει» από επαγγελματίες στο χώρο του τουρισμού άλλα και της εστίασης. Όπως είναι γνωστό, ο τομέας αντιπροσωπεύει το ένα πέμπτο της οικονομικής παραγωγής, με τους υποψήφιους εργαζόμενους στον τουρισμό, σε εστιατόρια, ξενοδοχείο και μπαρ να είναι ελάχιστοι.
Η έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού δεν είναι ελληνικό φαινόμενο, αλλά παγκόσμιο, ωστόσο στη χώρα μας οι διαστάσεις του προβλήματος είναι συγκριτικά μεγαλύτερες.
Γενικά οι υπάλληλοι κατάλαβαν μάλλον ότι είναι λίγο παράλογο να δουλεύουν 12 ώρες την ημέρα, μέσα στον ήλιο, ασταμάτητα για 1000-1500 ευρώ τον μήνα σε ένα νησί της Ελλάδας όταν το μαγαζί κάνει εξωφρενικούς τζίρους.
«Δεν άντεχα άλλο τις συνθήκες εργασίας»
«Το σίγουρο είναι ότι δεν επωφεληθούν οι εργαζόμενοι του κλάδου, οι εποχικοί εργαζόμενοι, εμείς δηλαδή», τονίζει ο Γιώργος 29 ετών, ο οποίος εργάζεται τα τελευταία πέντε χρόνια ως σερβιτόρος σε ξενοδοχειακό συγκρότημα στη Ρόδο.
«Μισθολογικά δεν έχουμε καμία αύξηση τα τελευταία δύο χρόνια, αντίθετα βλέπουμε το κόστος διαβίωσης να αυξάνεται, τα ωράρια να αυξάνονται και τη ζωή συνολικά να γίνεται πιο δύσκολη. Παλεύουμε για τα απαραίτητα, δεν μπορούμε να βάλουμε κάτι στην άκρη για το χειμώνα και να σου πω την αλήθεια, έχω κουραστεί να κάνω αυτή τη δουλειά και να είμαι εγκλωβισμένος στο τριπάκι “ό,τι μπαίνει, βγαίνει” και δεν μένει τίποτα στην τσέπη. Ίσως είναι η τελευταία μου χρονιά φέτος, δεν πάει άλλο».
«Εργασιακή σκλαβιά»
Η Σοφία 33 ετών, εργαζόταν τα τελευταία επτά χρόνια στο χώρο του τουρισμού ως ρεσέψιονιστ και μετέπειτα υπεύθυνη προσωπικού σε ξενοδοχειακή μονάδα στη Σαντορίνη. Φέτος αποφάσισε ότι δεν θέλει να ασχοληθεί ξανά με το χώρο λόγω των συνθηκών εργασίας και των χαμηλών απολαβών.
«Δεν είναι ότι βρήκα κάτι καλύτερο, απλά δεν άντεχα άλλο τις συνθήκες εργασίας. Μιλάμε για μια απαράδεκτη κατάσταση, για συνθήκες εργασιακής σκλαβιάς. Όσο για τους μισθούς, εξαιρετικά χαμηλοί, ατελείωτες ώρες εργασίας, ενώ ο χώρος που μας είχε παραχωρήσει για να μένουμε το ξενοδοχείο ήταν χειρότερος από αποθήκη. Πόσο να αντέξει κανείς για πενταροδεκάρες; Πόσο ακόμα θα υπομένει κανείς αυτό τον εξευτελισμό;» σημειώνει.
«Ενα δωματιάκι σε άθλια κατάσταση»
«Μέναμε μαζί με μία συνάδελφο πέρυσι σε ένα υποτυπώδες χώρο, ένα δωματιάκι στην ουσία, το οποίο ήταν σε άθλια κατάσταση, εγκαταλελειμμένο, με μούχλες παντού, μέσα στη βρόμα, με κατσαρίδες. Μεταφέραμε επανειλημμένα το αίτημά μας στη διοίκηση του ξενοδοχείου και μας είπε ότι “ανακαινίζεται ο καινούργιος χώρος, κάντε υπονομή”, δίνοντάς μας την υπόσχεση ότι κάποια στιγμή μέσα στον Ιούλιο θα μπαίναμε. Αυτή η στιγμή δεν ήρθε ποτέ, μέχρι που φτάσαμε στο σημείο από τα μέσα Αυγούστου να φύγουμε άρον άρον και να επιστρέψουμε στην Αθήνα. Πρώτη φορά στη ζωή μου αναγκάστηκα να αφήσω έτσι δουλειά, στη μέση. Σε τέτοια κατάσταση ήμουν», προσθέτει η Σοφία.
Συμπέρασμα; Οι εξαντλητικές συνθήκες εργασίας και χαμηλές αποδοχές «τσακίζουν» τους εργαζόμενους. Πρέπει να εργάζονται 7 μέρες την εβδομάδα, 12 ώρες την ημέρα και να αμείβονται με χαμηλούς μισθούς!
