Ο επίτροπος Βιομηχανίας Στεφάν Σεζουρνέ καλεί σε στροφή σε μια στρατηγική «Made in Europe», με αιχμή τον νέο νόμο για την επιτάχυνση της βιομηχανικής ανάπτυξης. Η πρόταση υπόσχεται προστασία της ευρωπαϊκής παραγωγής, αλλά διχάζει τα κράτη-μέλη ως προς τον κίνδυνο υπονόμευσης της ανταγωνιστικότητας.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εισέρχεται σε μια κρίσιμη καμπή για το μέλλον της βιομηχανικής της βάσης, με τον επίτροπο Βιομηχανίας Στεφάν Σεζουρνέ να ζητά μια ριζική στροφή σε στρατηγική προώθησης του «Made in Europe». Σε άρθρο γνώμης που δημοσιεύθηκε σε ευρωπαϊκές εφημερίδες και συνυπογράφεται από περισσότερους από 1.100 διευθύνοντες συμβούλους και επικεφαλής επιχειρήσεων, ο Γάλλος επίτροπος προειδοποιεί ότι χωρίς φιλόδοξη και πραγματιστική βιομηχανική πολιτική, η ευρωπαϊκή οικονομία κινδυνεύει να μετατραπεί σε «παιδική χαρά» για τους διεθνείς ανταγωνιστές.
Ο νόμος-εργαλείο και το δόγμα «Made in Europe»
Η παρέμβαση Σεζουρνέ γίνεται ενόψει της προτεινόμενης εφαρμογής, αργότερα μέσα στον μήνα, του Industrial Accelerator Act, του νέου νόμου για την επιτάχυνση της βιομηχανικής ανάπτυξης. Ο νόμος αναμένεται να εισαγάγει απαιτήσεις προτεραιότητας στα προϊόντα που κατασκευάζονται στην Ευρώπη, ιδίως όταν χρησιμοποιούνται δημόσιοι πόροι.
Ο επίτροπος συνοψίζει τη στρατηγική απάντηση της Ευρώπης σε τρεις λέξεις: «Made in Europe». Υπενθυμίζει ότι η Κίνα έχει το «Made in China» και οι ΗΠΑ το «Buy American», επισημαίνοντας πως οι μεγάλες οικονομικές δυνάμεις έχουν ήδη αναπτύξει μηχανισμούς προτίμησης των δικών τους στρατηγικών περιουσιακών στοιχείων. «Γιατί λοιπόν όχι κι εμείς;» διερωτάται, τονίζοντας ότι κάθε ευρώ δημόσιου ευρωπαϊκού χρήματος οφείλει να στηρίζει την εγχώρια παραγωγή και την ποιοτική απασχόληση.
Πίσω από τη ρητορική βρίσκεται η ανησυχία για την πίεση που δέχονται οι ευρωπαϊκές βιομηχανίες από φθηνότερες εισαγωγές, κυρίως από την Κίνα, σε κλάδους όπως η πράσινη τεχνολογία, οι μπαταρίες, τα ηλεκτρικά οχήματα και ο εξοπλισμός ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Οι ενδοευρωπαϊκές αντιστάσεις και ο κίνδυνος κατακερματισμού
Ωστόσο, η πορεία προς ένα πιο προστατευτικό πλαίσιο μόνο αυτονόητη δεν είναι. Ο προσανατολισμός σε πολιτικές «αγόραζε ευρωπαϊκά» έχει ήδη διχάσει τα κράτη-μέλη. Χώρες όπως η Γαλλία τάσσονται υπέρ μιας ισχυρής βιομηχανικής ασπίδας, βλέποντας σε αυτήν προϋπόθεση για την τεχνολογική και γεωπολιτική αυτονομία της ΕΕ.
Άλλες κυβερνήσεις, όπως της Σουηδίας και της Τσεχίας, προειδοποιούν ότι η αυστηρή προτίμηση σε ευρωπαϊκά προϊόντα μπορεί να έχει αντίστροφες συνέπειες: να αποθαρρύνει επενδύσεις, να αυξήσει το κόστος σε δημόσιους διαγωνισμούς και να πλήξει την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης σε παγκόσμιο επίπεδο. Ο φόβος είναι ότι μια υπερβολικά εσωστρεφής πολιτική θα οδηγήσει σε εμπορικές τριβές και θα περιορίσει την πρόσβαση των ευρωπαϊκών εταιρειών σε κρίσιμες αλυσίδες αξίας εκτός ΕΕ.
Η συζήτηση γύρω από το «Made in Europe» αποτελεί, στην πραγματικότητα, μέρος της ευρύτερης αναζήτησης ενός νέου ευρωπαϊκού βιομηχανικού δόγματος, σε ένα περιβάλλον κλιμακούμενου γεωοικονομικού ανταγωνισμού. Το πώς θα ισορροπήσει η ΕΕ ανάμεσα στην προστασία της παραγωγικής της βάσης και στη διατήρηση ανοικτών αγορών θα καθορίσει όχι μόνο την πορεία των βιομηχανιών της, αλλά και τη θέση της στην παγκόσμια οικονομική ιεραρχία.
Σχόλιο
: Η πρωτοβουλία Σεζουρνέ αποτυπώνει την αναγκαστική «ωρίμανση» της Ευρώπης σε έναν κόσμο οικονομικού προστατευτισμού, αλλά το πραγματικό στοίχημα είναι αν η ΕΕ θα καταφέρει να σχεδιάσει μια έξυπνη βιομηχανική πολιτική που δεν θα μετατραπεί σε ακριβό, εσωστρεφές πείραμα σε βάρος της ίδιας της ανταγωνιστικότητάς της.






