Πάνω από 700 δισ. ευρώ νέων επενδύσεων στην ενέργεια μέχρι το 2035 προβλέπει η νέα μελέτη του ΙΕΝΕ για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Ισχυρή άνοδος ΑΠΕ και πυρηνικής ενέργειας, αλλά επίμονη εξάρτηση από εισαγόμενο πετρέλαιο και φυσικό αέριο συνθέτουν το νέο τοπίο.
Ένα εξαιρετικά φιλόδοξο επενδυτικό αφήγημα για τον ενεργειακό χάρτη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ξεδιπλώνει η νέα μελέτη του Ινστιτούτου Ενέργειας Νοτιοανατολικής Ευρώπης (ΙΕΝΕ) «SEE Energy Outlook 2025/2026», που παρουσιάστηκε στο Χρηματιστήριο Αθηνών. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της, οι νέες επενδύσεις σε ενεργειακές μονάδες και συστήματα στις 16 χώρες της περιοχής αναμένεται να ξεπεράσουν τα 700 δισ. ευρώ έως το 2035.
Άνοδος ΑΠΕ και πυρηνικής ενέργειας, αλλά αργή μετάβαση
Ο πρόεδρος και εκτελεστικός διευθυντής του ΙΕΝΕ, Κωστής Σταμπολής, παρουσίασε τα βασικά συμπεράσματα της μελέτης, η οποία εξετάζει ολιστικά ζητήματα ενεργειακής προμήθειας, ασφάλειας και επενδυτικών προοπτικών. Κεντρικό εύρημα είναι η εντυπωσιακή αύξηση της συμμετοχής των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της πυρηνικής ενέργειας στο ηλεκτροπαραγωγικό μείγμα της περιοχής.
Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, η εικόνα αλλάζει όταν εξετάζεται το συνολικό ενεργειακό ισοζύγιο (ηλεκτρισμός, θέρμανση, μεταφορές). Εκεί, η διείσδυση των ΑΠΕ παραμένει σαφώς χαμηλότερη, λόγω της μεγάλης «αδράνειας» των υφιστάμενων υποδομών και της εξάρτησης από ορυκτά καύσιμα, ιδίως στον τομέα των μεταφορών και της θέρμανσης.
Η μελέτη αναδεικνύει επίσης τον ιδιαίτερο ρόλο της Τουρκίας, η οποία αντιπροσωπεύει περίπου το 50% τόσο της συνολικής κατανάλωσης ενέργειας όσο και του επενδυτικού όγκου στην περιοχή. Εάν η Τουρκία εξαιρεθεί από τα στατιστικά, η συμμετοχή των ορυκτών καυσίμων εμφανίζεται μειωμένη, χωρίς όμως αυτό να αναιρεί την ανοδική τάση στην κατανάλωση πετρελαίου, που τροφοδοτείται από την αύξηση του ΑΕΠ και του στόλου οχημάτων.
Εξάρτηση από εισαγωγές και ανάγκη για δίκτυα και αποθήκευση
Παρά την πρόοδο στη διαφοροποίηση πηγών και τεχνολογιών, όλες οι χώρες της ΝΑ Ευρώπης εξακολουθούν, σύμφωνα με τον κ. Σταμπολή, να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η ενεργειακή ασφάλεια παραμένει, έτσι, κρίσιμο ζητούμενο σε μια γεωπολιτικά ευαίσθητη γειτονιά, όπου οι διακοπές ροών ή οι τιμολογιακές κρίσεις μπορούν να έχουν δυσανάλογες επιπτώσεις.
Η σταθερή αύξηση της διείσδυσης των ΑΠΕ την τελευταία δεκαετία δημιουργεί πιέσεις και ευκαιρίες ταυτόχρονα: η μελέτη υπογραμμίζει ότι η επόμενη φάση της ενεργειακής μετάβασης θα κριθεί από την ενίσχυση των δικτύων μεταφοράς και διανομής, την ανάπτυξη υποδομών αποθήκευσης ενέργειας και τη βελτίωση της διασυνδεσιμότητας μεταξύ των χωρών της περιοχής. Χωρίς αυτές τις επενδύσεις, η περαιτέρω αξιοποίηση του τεράστιου δυναμικού ΑΠΕ κινδυνεύει να «σκοντάψει» σε τεχνικούς περιορισμούς.
Στην εκδήλωση στο ΧΑ παρενέβησαν, μεταξύ άλλων, ειδικοί στην ενεργειακή ασφάλεια, την ενεργειακή αποδοτικότητα, την ενεργειακή μετάβαση και τα δίκτυα ηλεκτρισμού, αναδεικνύοντας τις επιμέρους προκλήσεις ανά χώρα και υποτομέα. Η παρουσίαση ολοκληρώθηκε με σχόλια του Σπύρου Κιαρτζή, διευθυντή Νέων Τεχνολογιών και Εναλλακτικών Πηγών Ενέργειας της HELLENiQ ENERGY, κύριου χορηγού της μελέτης, γεγονός που υπογραμμίζει το ενδιαφέρον της αγοράς για τον στρατηγικό σχεδιασμό στην περιοχή.
Σχόλιο 
: Η πρόβλεψη για επενδύσεις άνω των 700 δισ. ευρώ μέχρι το 2035 επιβεβαιώνει ότι η ΝΑ Ευρώπη μετατρέπεται σε έναν από τους πιο δυναμικούς, αλλά και πιο σύνθετους, ενεργειακούς διαδρόμους της ηπείρου. Για την Ελλάδα, η εικόνα αυτή σημαίνει ταυτόχρονα ευκαιρία και υποχρέωση: ευκαιρία να κεφαλαιοποιήσει τον ρόλο της ως κόμβος υποδομών και κεφαλαίων, και υποχρέωση να επιταχύνει τις δικές της επενδύσεις σε δίκτυα, αποθήκευση και διασυνδέσεις, αν θέλει να παραμείνει στο κέντρο του περιφερειακού παιχνιδιού και όχι στην περιφέρειά του.
#ΙΕΝΕ #Ενέργεια #ΑΠΕ #ΝΑ_Ευρώπη #Επενδύσεις
