Ξεκίνησε διστακτικά η αγορά των δυναμικών, ωριαίων τιμολογίων ρεύματος για μεγάλες επιχειρήσεις, με το πραγματικό τεστ να έρχεται από 1η Απριλίου για μικρές επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Κλειδί η ύπαρξη έξυπνων μετρητών και η δυνατότητα μεταφοράς κατανάλωσης σε ώρες χαμηλής χονδρικής τιμής.
Η πρώτη εβδομάδα διάθεσης των νέων «πορτοκαλί» τιμολογίων ρεύματος από τους προμηθευτές ανέδειξε μια συγκρατημένη ανταπόκριση, ιδίως από τις μεγάλες επιχειρήσεις στις οποίες απευθύνεται η αρχική φάση. Ο λόγος είναι ότι οι περισσότερες ήδη τιμολογούνται με βάση την ώρα, επομένως η μετάβαση στο νέο καθεστώς δυναμικής τιμολόγησης δεν μεταφράζεται αυτόματα σε ουσιαστική μείωση λογαριασμών.
Το κρίσιμο στοίχημα της μεταρρύθμισης μετατίθεται για μετά την 1η Απριλίου, όταν τα δυναμικά τιμολόγια θα ανοίξουν για μικρές επιχειρήσεις και νοικοκυριά με ισχύ κάτω από 25 kVA.
Οι πέντε παίκτες και τα νέα προϊόντα
Τα πρώτα «πορτοκαλί» προϊόντα αφορούν εμπορικούς πελάτες με παροχές άνω των 25 kVA και προσφέρονται από τους πέντε μεγαλύτερους προμηθευτές – ΔΕΗ, Protergia, ΗΡΩΝ, Enerwave και ΖeniΘ – οι οποίοι, λόγω χαρτοφυλακίου άνω των 200.000 παροχών, υποχρεούνται ρυθμιστικά να διαθέτουν δυναμικά τιμολόγια. Οι μικρότεροι πάροχοι παραμένουν σε στάση αναμονής, συνδέοντας τις κινήσεις τους με τη ζήτηση που θα εκδηλωθεί.
Η ΔΕΗ λανσάρει το «myBusiness Dynamic», εμπορικά διαθέσιμο από 24 Φεβρουαρίου, με ωριαία τιμολόγηση και συνεχή ενημέρωση μέσω εφαρμογής, αν και η ακριβής μαθηματική φόρμουλα υπολογισμού των χρεώσεων δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Η Protergia προσφέρει το «Protergia Επαγγελματικό 2 Dynamic One» με πάγιο 9,90 ευρώ (δωρεάν για τον πρώτο μήνα) και ένα online εργαλείο προσομοίωσης, που επιτρέπει στον ενδιαφερόμενο να συγκρίνει, βάσει τυπικών καταναλώσεων του 2025 και χονδρεμπορικού κόστους, αν θα έχει όφελος από το δυναμικό τιμολόγιο.
Ο ΗΡΩΝ παρουσιάζει το «Happy Hour Business L», με μηδενική χρέωση για τρεις συνεχόμενες ώρες κάθε ημέρα – σε ζώνες πρωινού και μεσημεριού όπου οι τιμές χονδρικής είναι χαμηλές – και μηδενικό πάγιο. Μέσω της ιστοσελίδας, ο πελάτης επιλέγει το επιθυμητό χρονικό διάστημα και βλέπει ποιες ώρες της επόμενης ημέρας θα τιμολογηθούν με μηδενική χρέωση, μαζί με ιστορικά δεδομένα. Στο νέο αυτό προϊόν έχουν ήδη μεταφερθεί αρκετοί πελάτες από το «κίτρινο» Happy Hour.
Η Enerwave (πρώην Elpedison) διαθέτει το «Smart Dynamic», με καθημερινή ενημέρωση για τις χρεώσεις και ωριαία τιμολόγηση βάσει τιμής χονδρικής, χωρίς όμως ακόμη πλήρως δημοσιοποιημένη φόρμουλα τιμολόγησης. Η ΖeniΘ συμμετέχει με το «Power Business Flow» για εμπορικούς πελάτες άνω των 25 kVA με smart meters, με μηνιαίο πάγιο 10 ευρώ.
Ποιοι θα ωφεληθούν μετά την 1η Απριλίου
Η ουσιαστική ανατροπή στην αγορά αναμένεται όταν τα δυναμικά τιμολόγια επεκταθούν σε μικρές επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι μεγαλύτερο κέρδος θα έχουν επαγγελματίες που, εκ της φύσης της δραστηριότητάς τους, μπορούν να μεταφέρουν το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης σε ώρες χαμηλής χονδρεμπορικής τιμής – νωρίς το πρωί, μεσημέρι ή αργά το βράδυ. Ενδεικτικά αναφέρονται φούρνοι και ζαχαροπλαστεία, υπό την προϋπόθεση ότι οι υψηλότερες χρεώσεις στις «ακριβές» ώρες δεν θα ακυρώνουν τα οφέλη.
Ωστόσο, για πολλές μικρές επιχειρήσεις τα ωράρια λειτουργίας είναι ανελαστικά, περιορίζοντας τη δυνατότητα μεταφοράς φορτίου. Αντίστοιχα, στα νοικοκυριά, η θεωρητική δυνατότητα προγραμματισμού συσκευών (πλυντήρια, σκούπες κ.λπ.) σε φθηνές ώρες συχνά προσκρούει στις πραγματικές συνήθειες της καθημερινότητας.
Εκεί όπου οι ειδικοί βλέπουν τα μεγαλύτερα περιθώρια εξοικονόμησης, είναι σε νοικοκυριά που θερμαίνουν ή ψύχουν με αντλίες θερμότητας και σε όσους διαθέτουν ηλεκτρικά αυτοκίνητα – περίπου 30.000 σήμερα – εφόσον η φόρτιση γίνεται νυχτερινές ώρες και η παροχή έχει ενταχθεί σε καθεστώς τηλεμέτρησης.
Το κρίσιμο έλλειμμα: έξυπνοι μετρητές και real time πληροφόρηση
Από τα 7,7 εκατομμύρια παροχές πανελλαδικά, έχουν εγκατασταθεί περίπου 1,4 εκατομμύρια έξυπνοι μετρητές, με τη συντριπτική πλειονότητα σε επαγγελματικές παροχές και μόλις μερικές δεκάδες χιλιάδες σε οικιακούς καταναλωτές. Ακόμη και έτσι, περίπου 330.000 από αυτούς τους μετρητές είναι παλαιότερης γενιάς (πριν το 2019) και δεν επιτρέπουν real time παρακολούθηση κατανάλωσης. Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει προαναγγείλει αναβάθμιση ή αντικατάστασή τους.
Για τα υπόλοιπα ψηφιακά ρολόγια, εφόσον διαθέτουν τυποποιημένη θύρα H1 ή παλμούς εξόδου, ο καταναλωτής μπορεί – κατόπιν αίτησης στον ΔΕΔΔΗΕ – να εγκαταστήσει πρόσθετο hardware που του επιτρέπει να βλέπει σε πραγματικό χρόνο τη ζήτησή του. Αυτό θεωρείται κρίσιμο, καθώς μόνο με συνεχή πληροφόρηση μπορεί να προσαρμόσει ουσιαστικά την κατανάλωση.
Στο πρακτικό επίπεδο, όσοι πάροχοι δραστηριοποιηθούν στη δυναμική τιμολόγηση θα ενημερώνουν μέχρι τις 17:00 κάθε ημέρας τους πελάτες – μέσω εφαρμογής ή email – για τις ωριαίες τιμές του επόμενου 24ώρου. Σημειώνεται ότι ιδιώτης καταναλωτής δεν μπορεί να εγκαταστήσει μόνος του έξυπνο μετρητή πληρώνοντάς τον, καθώς τα μετρητικά δεδομένα τελούν υπό ρυθμιστικό έλεγχο του Διαχειριστή. Αν όμως ο υφιστάμενος μετρητής χαλάσει ή πρόκειται για νέα οικοδομή, η αντικατάσταση/νέα εγκατάσταση γίνεται πλέον με ψηφιακή συσκευή.
Τις τεχνικές και ρυθμιστικές προκλήσεις της νέας αγοράς – που απαιτεί βαθιά ψηφιοποίηση του εξοπλισμού και διαλειτουργικότητα πλατφορμών – αναμένεται να αναδείξει ημερίδα του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, με συμμετοχή ΔΕΔΔΗΕ, προμηθευτών (ΕΣΠΕΝ), Ρυθμιστικής Αρχής και ΥΠΕΝ.
Σχόλιο
: Η εισαγωγή των «πορτοκαλί» τιμολογίων είναι περισσότερο μια δομική μεταρρύθμιση της αγοράς ενέργειας παρά ένα απλό νέο προϊόν: χωρίς μαζική εγκατάσταση σύγχρονων έξυπνων μετρητών και κουλτούρα ενεργειακής διαχείρισης από επιχειρήσεις και νοικοκυριά, ο κίνδυνος είναι να μείνει ένα εργαλείο υψηλής πολυπλοκότητας με περιορισμένο κοινωνικό αποτύπωμα, που θα αξιοποιείται κυρίως από τους ήδη «ενεργειακά εγγράμματους» καταναλωτές.






