Η υπόθεση Τζέφρι Έπσταϊν επανέρχεται στο προσκήνιο με νέες αποκαλύψεις, όμως η δημόσια συζήτηση επικεντρώνεται περισσότερο στα ονόματα ισχυρών ανδρών παρά στην απονομή δικαιοσύνης για τα θύματα. Η πολιτική επικοινωνιολόγος Dr. Sam Martin προειδοποιεί ότι η δύναμη και τα ΜΜΕ μετατρέπουν ένα σκάνδαλο σε θέαμα, απομακρύνοντας το επίκεντρο από τις κακοποιημένες ανήλικες.
Η αναζωπύρωση του ενδιαφέροντος για τους φακέλους της υπόθεσης Τζέφρι Έπσταϊν στις ΗΠΑ φέρνει ξανά στην επιφάνεια ένα δομικό πρόβλημα: η δημόσια συζήτηση και τα μέσα ενημέρωσης τείνουν να εστιάζουν στους ισχυρούς που μπορεί να εκτεθούν, αντί στα θύματα σεξουαλικής κακοποίησης. Μιλώντας στο France 24, η Dr. Sam Martin, ερευνήτρια πολιτικής επικοινωνίας στο Boise University και ειδική στα συντηρητικά κινήματα, εκφράζει βαθιά ανησυχία για τον τρόπο με τον οποίο η εξουσία «θολώνει» την πραγματική βλάβη.
Από την απονομή δικαιοσύνης στο κυνήγι «μεγάλων ονομάτων»
Σύμφωνα με την Martin, αυτό που τη συγκλονίζει περισσότερο, πέρα από την ίδια την κτηνώδη κακοποίηση ανήλικων κοριτσιών, είναι η μετατόπιση του ενδιαφέροντος: το σκάνδαλο παύει να είναι για «το τι συνέβη σε αυτά τα κορίτσια» και μετατρέπεται σε παιχνίδι αποκαλύψεων για το «ποιος ισχυρός θα εκτεθεί». Στο δημόσιο διάλογο, ονόματα όπως του Ντόναλντ Τραμπ ή του Μπιλ Κλίντον λειτουργούν ως μαγνήτες προσοχής, με αποτέλεσμα η ουσία –το τραύμα, η δικαίωση και η αποκατάσταση των θυμάτων– να περνά σε δεύτερο πλάνο.
Η ίδια επισημαίνει ότι τόσο τα ΜΜΕ όσο και τα πολιτικά συστήματα έχουν εγγενή τάση να δραματοποιούν την εμπλοκή των ελίτ. Η πιθανότητα να «καεί» ένας ισχυρός άνδρας, να εκτεθεί ένας πολιτικός ή ένας επιχειρηματίας, παράγει περισσότερη τηλεθέαση και κλικ από ό,τι η επίμονη, επίπονη κάλυψη της πορείας των θυμάτων μέσα από τα δικαστήρια και τις θεσμικές διαδικασίες.
Η δύναμη ως μηχανισμός απόκρυψης της βλάβης
Η Martin, μελετώντας συντηρητικά και λαϊκιστικά κινήματα, εστιάζει στο πώς η εξουσία –πολιτική, οικονομική ή επικοινωνιακή– καταφέρνει να αναπλαισιώνει τα σκάνδαλα. Στην περίπτωση Έπσταϊν, η προσοχή μετατοπίζεται από τα δίκτυα στρατολόγησης και κακοποίησης, καθώς και από τις θεσμικές αποτυχίες που επέτρεψαν τη δράση του, προς ένα σίριαλ εικασιών για λίστες επιβατών, φωτογραφίες και κοινωνικές συναναστροφές.
Αυτό, κατά την ίδια, συνιστά έναν πιο λεπτό αλλά εξίσου αποτελεσματικό μηχανισμό συγκάλυψης: δεν είναι η ωμή λογοκρισία, αλλά η μετατροπή της υπόθεσης σε πολιτικό κουτσομπολιό υψηλού επιπέδου. Τα θύματα «χάνονται» μέσα στον θόρυβο, ενώ η συζήτηση για το πώς πρέπει να αλλάξουν οι θεσμοί –από τη δικαιοσύνη έως την αστυνόμευση και την προστασία ανηλίκων– παραμένει επιφανειακή.
Οι συνέπειες για τη δημοκρατία και τα δικαιώματα
Η υπόθεση Έπσταϊν λειτουργεί, έτσι, ως καθρέφτης των ανισοτήτων ισχύος στις δυτικές δημοκρατίες. Όταν το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στο εάν θα εμπλακεί ακόμη ένας πρώην πρόεδρος ή ένας δισεκατομμυριούχος, η κοινωνία αποτυγχάνει να δει την υπόθεση ως αυτό που είναι: ένα συστημικό φαινόμενο οργανωμένης σεξουαλικής εκμετάλλευσης, με βαθιές ρίζες σε δομές ανισότητας φύλου, ηλικίας και πλούτου.
Η Martin προειδοποιεί ότι αν δεν αλλάξει το επίκεντρο –από τους ισχυρούς στους αδύναμους–, η δικαιοσύνη θα παραμείνει επιλεκτική και η ατιμωρησία για εγκλήματα σεξουαλικής βίας θα αναπαράγεται. Η συζήτηση για τους φακέλους Έπσταϊν, υπογραμμίζει, είναι τελικά τεστ ωριμότητας για τα ΜΜΕ, τη Δικαιοσύνη και την ίδια τη δημοκρατία.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση Έπσταϊν δείχνει πόσο εύκολα ο δημόσιος λόγος, ακόμη και σε σοβαρά σκάνδαλα, γλιστρά από τη θεσμική λογοδοσία στο θέαμα των «ονόματων». Για όποια κοινωνία θέλει πραγματική προστασία ανηλίκων και ισονομία, το στοίχημα είναι να βάζει στο κέντρο τα θύματα και όχι το πολιτικό κόστος των ισχυρών.
#ΗΠΑ #Έπσταϊν #ΣεξουαλικήΚακοποίηση #Θύματα #ΜΜΕ
