Ως «πιο επείγουσα αποστολή» για την Ευρωπαϊκή Ένωση χαρακτηρίζει ο καγκελάριος της Αυστρίας Κρίστιαν Στόκερ τη μείωση των τιμών ενέργειας, προειδοποιώντας ότι το σημερινό κόστος «πνίγει» την ευρωπαϊκή βιομηχανία. Οι δηλώσεις του έρχονται λίγο πριν την άτυπη σύνοδο κορυφής στο Βέλγιο, όπου θα συζητηθεί η ανταγωνιστικότητα της ΕΕ.
Σαφές μήνυμα προς τους Ευρωπαίους ηγέτες ότι η ενεργειακή ακρίβεια απειλεί άμεσα τη βιομηχανική βάση της Ευρώπης έστειλε ο καγκελάριος της Αυστρίας Κρίστιαν Στόκερ, σε συνέντευξή του στο Politico, ενόψει της άτυπης συνόδου κορυφής στις Βρυξέλλες.
«Η πιο επείγουσα αποστολή είναι η μείωση των τιμών ενέργειας. Κανένας άλλος παράγοντας δεν πνίγει τόσο πολύ την ευρωπαϊκή βιομηχανία και κανένα άλλο ζήτημα δεν επηρεάζει τόσα πολλά κράτη-μέλη ταυτόχρονα», τόνισε ο Αυστριακός καγκελάριος.
Σύγκρουση αφηγήσεων: Ανταγωνιστικότητα έναντι Πράσινης Συμφωνίας
Η παρέμβαση Στόκερ εντάσσεται σε μια ευρύτερη μάχη γραμμών για το τι πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα της ΕΕ την επόμενη περίοδο: την πράσινη μετάβαση ή την άμεση ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας. Ο Αυστριακός ηγέτης συντάσσεται ξεκάθαρα με το δεύτερο στρατόπεδο, το οποίο θεωρεί ότι το ρυθμιστικό βάρος της Πράσινης Συμφωνίας έχει γίνει δυσβάσταχτο.
«Η προσέγγιση που ακολουθήσαμε με το Green Deal σίγουρα δεν ήταν βιώσιμη. Στην Αυστρία, για παράδειγμα, η μείωση των εκπομπών CO2 οφείλεται κυρίως στη μείωση της παραγωγής», σημείωσε, καταλήγοντας με τη φράση-πρόκληση για τους υπέρμαχους της πράσινης πολιτικής: «Το να γίνουμε πιο πράσινοι δεν μπορεί να είναι ο στόχος μας· αυτό σημαίνει να γίνουμε φτωχότεροι».
Η θέση του Στόκερ ηχεί σε αρμονία με ηγέτες όπως ο Τσέχος πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις και ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν, οι οποίοι έχουν επίσης ζητήσει χαλάρωση ή κατάργηση περιβαλλοντικών κανόνων που, όπως υποστηρίζουν, αυξάνουν το ενεργειακό κόστος. Παράλληλα, Γερμανία και Ιταλία πιέζουν μέσω κοινών εγγράφων για επιτάχυνση της απορρύθμισης και δημιουργία «φρένου έκτακτης ανάγκης» σε νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία.
Επέκταση δωρεάν δικαιωμάτων ρύπων και φόβος αποβιομηχάνισης
Πέρα από τη γενική κριτική στο ρυθμιστικό πλαίσιο, ο Στόκερ προτείνει συγκεκριμένο εργαλείο: την παράταση των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών για τη βιομηχανία στο πλαίσιο του Συστήματος Εμπορίας Εκπομπών της ΕΕ (ETS). Κατά τον ίδιο, μια τέτοια κίνηση θα αποτρέψει τη μετεγκατάσταση βιομηχανικών μονάδων εκτός Ευρώπης και θα διασφαλίσει ότι η ευρωπαϊκή παραγωγή παραμένει ανταγωνιστική σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η συζήτηση αυτή διεξάγεται ενώ η ΕΕ έχει ήδη ξεκινήσει να «ξηλώνει» τμήματα του περιβαλλοντικού κεκτημένου στο πλαίσιο μιας ευρύτερης ατζέντας απορρύθμισης, με τη στήριξη της πλειονότητας των κρατών-μελών. Την ίδια στιγμή, άλλοι ηγέτες, όπως ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, προωθούν διαφορετικές λύσεις, όπως η κοινή ευρωπαϊκή έκδοση χρέους για τη χρηματοδότηση επενδύσεων και μια πολιτική «ευρωπαϊκής προτίμησης» στη βιομηχανία.
Η άτυπη σύνοδος στο Βέλγιο αναμένεται έτσι να εξελιχθεί σε κρίσιμο πεδίο αντιπαράθεσης για το αν η Ευρώπη θα επιλέξει την επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης με υψηλό κόστος προσαρμογής ή μια πιο πραγματιστική, βιομηχανικά προσανατολισμένη στρατηγική, με κίνδυνο όμως να υπονομεύσει τους κλιματικούς της στόχους.
Σχόλιο
: Η παρέμβαση Στόκερ αποτυπώνει την ταχεία μετατόπιση του ευρωπαϊκού κέντρου βάρους από το κλίμα στην ανταγωνιστικότητα, νομιμοποιώντας πολιτικά μια de facto αναθεώρηση της Πράσινης Συμφωνίας. Για χώρες με ισχυρή βιομηχανία –αλλά και για οικονομίες όπως η ελληνική που εξαρτώνται από το ενεργειακό κόστος– η μάχη για τις τιμές ενέργειας θα είναι ο πραγματικός δείκτης του αν η ΕΕ μπορεί να αποφύγει ένα νέο κύμα αποβιομηχάνισης χωρίς να εγκαταλείψει τους κλιματικούς της στόχους.






