Το Ιράν προειδοποιεί ότι θα ναρκοθετήσει τον Περσικό Κόλπο αν δεχθεί επίθεση σε ακτές ή νησιά. Η κρίση με τις ΗΠΑ κλιμακώνεται επικίνδυνα.
Σε νέα, ιδιαίτερα αιχμηρή προειδοποίηση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους περιφερειακούς αντιπάλους του, το Συμβούλιο Άμυνας του Ιράν δήλωσε ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη να ναρκοθετήσει «ολόκληρο τον Περσικό Κόλπο» σε περίπτωση που δεχθεί επίθεση στις ακτές ή τα νησιά της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Η ανακοίνωση έρχεται σε μια στιγμή που η αντιπαράθεση με την Ουάσιγκτον κλιμακώνεται επικίνδυνα γύρω από τη ναυσιπλοΐα στα στρατηγικά στενά του Ορμούζ.
Η απειλή του Ιράν και το διακύβευμα στα στενά του Ορμούζ
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, «κάθε απόπειρα του εχθρού να επιτεθεί σε ιρανικές ακτές ή νησιά θα έχει ως φυσική συνέπεια, και σύμφωνα με τη συνήθη στρατιωτική πρακτική, την ναρκοθέτηση όλων των δρομολογίων πρόσβασης και των γραμμών επικοινωνίας στον Περσικό Κόλπο και στις ακτές, με διάφορους τύπους ναυτικών ναρκών, συμπεριλαμβανομένων πλωτών ναρκών που μπορούν να απελευθερωθούν από τις ακτές».
Η απειλή αφορά μια από τις πιο κρίσιμες θαλάσσιες αρτηρίες του πλανήτη, καθώς από τα στενά του Ορμούζ διέρχεται σημαντικό ποσοστό των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Η ναρκοθέτηση του Περσικού Κόλπου θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρή διαταραχή στις ενεργειακές ροές, με άμεσες επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας, στις θαλάσσιες μεταφορές και κατ’ επέκταση στον πληθωρισμό παγκοσμίως.
Κλιμάκωση με τις ΗΠΑ και κίνδυνος στρατιωτικής σύγκρουσης
Η τελευταία αυτή προειδοποίηση συνδέεται άμεσα με προηγούμενες δηλώσεις της ιρανικής στρατιωτικής ηγεσίας, η οποία είχε ξεκαθαρίσει ότι, εάν ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υλοποιήσει την απειλή του να καταστρέψει ιρανικούς ηλεκτροπαραγωγικούς σταθμούς σε περίπτωση που τα στενά του Ορμούζ δεν επανέλθουν σε πλήρη λειτουργία μέχρι το βράδυ της Δευτέρας, η Τεχεράνη θα προχωρήσει στο κλείσιμο του θαλάσσιου περάσματος και θα στοχοποιήσει αμερικανικές ενεργειακές υποδομές στην περιοχή.
Το πλαίσιο αυτό συνθέτει μια εικόνα αμοιβαίας αποτροπής με ιδιαίτερα υψηλό ρίσκο λάθους υπολογισμού. Από τη μία πλευρά, οι ΗΠΑ επιδιώκουν να διασφαλίσουν την ελεύθερη ναυσιπλοΐα και τις ροές ενέργειας. Από την άλλη, το Ιράν χρησιμοποιεί την γεωγραφική του θέση και τον έλεγχο επί κρίσιμων θαλάσσιων σημείων ως μοχλό πίεσης απέναντι στις αμερικανικές κυρώσεις και την πολιτική «μέγιστης πίεσης» της Ουάσιγκτον.
Επιπτώσεις για ενεργειακές αγορές και περιφερειακή ασφάλεια
Οποιαδήποτε σοβαρή διατάραξη στη ναυσιπλοΐα στον Περσικό Κόλπο θα είχε άμεσο αντίκτυπο στην τιμή του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, με τους εισαγωγείς ενέργειας –συμπεριλαμβανομένης της Ευρώπης– να αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος και μεγαλύτερη μεταβλητότητα. Παράλληλα, οι ασφαλιστικές καλύψεις για τα δεξαμενόπλοια θα εκτοξευθούν, επιβαρύνοντας περαιτέρω το κόστος μεταφοράς.
Σε επίπεδο ασφάλειας, η απειλή ναρκοθέτησης αυξάνει τον κίνδυνο τυχαίου επεισοδίου ή λάθους εκτίμησης, είτε από στρατιωτικές δυνάμεις είτε από εμπορικά πλοία, το οποίο θα μπορούσε να λειτουργήσει ως πυροκροτητής ευρύτερης σύγκρουσης. Η παρουσία ναυτικών δυνάμεων πολλών κρατών στην περιοχή, σε συνδυασμό με την έντονη ρητορική, δημιουργεί ένα ιδιαίτερα εύφλεκτο μίγμα.
Σχόλιο
: Η ιρανική απειλή για ναρκοθέτηση του Περσικού Κόλπου δεν είναι απλώς μια ακόμη σκληρή δήλωση· αποτελεί έμμεση προειδοποίηση προς τις αγορές ότι η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να χρησιμοποιήσει το ενεργειακό «στραγγαλιστικό» της πλεονέκτημα ως διαπραγματευτικό όπλο. Για την Ελλάδα και την Ευρώπη, η εξέλιξη υπογραμμίζει την ανάγκη επιτάχυνσης της διαφοροποίησης πηγών και διαδρομών ενέργειας, καθώς και της ενίσχυσης των στρατηγικών αποθεμάτων, ώστε να περιοριστεί η έκθεση σε γεωπολιτικούς κραδασμούς σε μία από τις πιο ευαίσθητες ζώνες του πλανήτη.






