Η Λιλ επικράτησε της Ρώμης για την έδρα της νέας Ευρωπαϊκής Τελωνειακής Αρχής, σε μια ψηφοφορία με έντονο γεωπολιτικό παρασκήνιο. Η απόφαση αναζωπυρώνει τη συζήτηση για τη γεωγραφική ισορροπία των ευρωπαϊκών θεσμών μεταξύ Δύσης και Ανατολής.
Η Λιλ, πρωτεύουσα της γαλλικής Φλάνδρας, αναδείχθηκε νικήτρια στον διαγωνισμό για τη φιλοξενία της νέας Ευρωπαϊκής Τελωνειακής Αρχής (EUCA), επικρατώντας της Ρώμης στον τρίτο και τελικό γύρο μιας ιδιαίτερα σκληρής ψηφοφορίας. Η κοινή ψηφοφορία κυβερνήσεων κρατών-μελών και Ευρωκοινοβουλίου κατέληξε σε αποτέλεσμα 36 ψήφων υπέρ της Λιλ έναντι 18 για τη Ρώμη, όπως ανακοίνωσε η κυπριακή προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ.
Μια νέα «τελωνειακή αστυνομία» για την εποχή του e-commerce
Η νέα Αρχή, με περίπου 250 στελέχη, θα αναλάβει τον συντονισμό της εποπτείας των εισαγωγών σε ολόκληρη την ενιαία αγορά. Από αμφιβόλου ποιότητας παιδικά παιχνίδια και μη συμμορφούμενα καλλυντικά, έως παράνομες ουσίες, η EUCA θα λειτουργεί ως κόμβος πληροφόρησης και συντονισμού για τα τελωνεία των κρατών-μελών.
Κεντρικό εργαλείο θα αποτελέσει μια νέα, ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα, στο πλαίσιο ευρύτερης μεταρρύθμισης της τελωνειακής ένωσης της ΕΕ, η οποία στοχεύει στη διαχείριση του εκρηκτικού όγκου μικροδεμάτων από πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου. Η συγκέντρωση δεδομένων σε ευρωπαϊκό επίπεδο θεωρείται κρίσιμη για την ιχνηλάτηση ροών εμπορευμάτων, την καταπολέμηση της απάτης και την προστασία των καταναλωτών.
Ο Γάλλος υφυπουργός αρμόδιος για ευρωπαϊκές υποθέσεις, Μπενζαμέν Αντάντ, μίλησε για «μεγάλη νίκη» της Λιλ, υπογραμμίζοντας ότι «σε μια εποχή όπου το εμπόριο έχει ξαναγίνει διπλωματικό όπλο, η Αρχή αυτή θα έχει καθοριστικό ρόλο στην υπεράσπιση των ευρωπαϊκών μας συμφερόντων».
Πολιτικές ισορροπίες και δυσαρέσκεια στην Ανατολική Ευρώπη
Η διαδικασία επιλογής είχε έντονο πολιτικό χρώμα. Εννέα πόλεις διεκδίκησαν την έδρα: εκτός από τη Λιλ και τη Ρώμη, υποψηφιότητες κατέθεσαν Βουκουρέστι, Λιέγη, Μάλαγα, Πόρτο, Χάγη, Βαρσοβία και Ζάγκρεμπ. Παρά το γεγονός ότι το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ) ελέγχει 18 από τις 27 κυβερνήσεις και διέθετε ισχυρή παρουσία στην αρμόδια επιτροπή της Ευρωβουλής, δεν κατάφερε να οδηγήσει τη «δική του» υποψηφιότητα της Βαρσοβίας στον τελικό γύρο.
Η τελική αναμέτρηση εξελίχθηκε σε ακόμη ένα επεισόδιο του διαχρονικού γαλλοϊταλικού ανταγωνισμού εντός της ΕΕ. Παρότι ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι αποφεύγουν τις δημόσιες συγκρούσεις για το συγκεκριμένο θέμα, η επιλογή της Λιλ θεωρείται διπλωματικό κέρδος για το Παρίσι.
Την ίδια ώρα, η απόρριψη των υποψηφιοτήτων από την Ανατολική Ευρώπη, και ειδικά της Ζάγκρεμπ, τροφοδοτεί την αίσθηση ότι η Ένωση παραμένει «λέσχη της Δύσης». Η Κροατία, μέλος της ΕΕ από το 2013, εξακολουθεί να μην φιλοξενεί καμία ευρωπαϊκή θεσμική έδρα. Ο Ολλανδός ευρωβουλευτής Ντιρκ Γκότινκ προειδοποίησε ότι η Ευρώπη «δεν περιορίζεται σε έναν κύκλο 300 χιλιομέτρων ανάμεσα σε Άμστερνταμ, Φρανκφούρτη και Λιλ», καλώντας σε πιο δίκαιη γεωγραφική διασπορά των θεσμών.
Η επιτυχία της Λιλ δεν οφείλεται μόνο στο πολιτικό βάρος της Γαλλίας, αλλά και σε μια επιθετική καμπάνια προσέλκυσης, με επίδειξη σύγχρονων κτιριακών υποδομών και τοπικών πλεονεκτημάτων. Ωστόσο, η συσσώρευση οργανισμών στη Δυτική Ευρώπη θέτει ξανά στο τραπέζι το ερώτημα της συνοχής και της πολιτικής νομιμοποίησης της ΕΕ στα νεότερα και μικρότερα κράτη-μέλη.
Σχόλιο 
: Η επιλογή της Λιλ ενισχύει τον γαλλικό ρόλο στην αρχιτεκτονική της ενιαίας αγοράς και στέλνει μήνυμα σκληρότερης ευρωπαϊκής στάσης στο διεθνές εμπόριο, αλλά ταυτόχρονα βαθαίνει το αίσθημα περιθωριοποίησης στην Ανατολική Ευρώπη, κάτι που αργά ή γρήγορα η ΕΕ θα κληθεί να αντιμετωπίσει θεσμικά και όχι αποσπασματικά.
#ΕΕ #Λιλ #τελωνεία #ηλεκτρονικόεμπόριο #Γαλλία
