Σε μια κίνηση με ισχυρό συμβολισμό και διεθνείς αντιδράσεις, οι ισραηλινές αρχές εμπόδισαν τον Pierbattista Pizzaballa, Λατίνο Πατριάρχη Ιεροσολύμων, να εισέλθει στον Ναό της Αναστάσεως για την τέλεση της λειτουργίας της Κυριακής των Βαΐων.
Για πρώτη φορά εδώ και αιώνες, οι επικεφαλής των χριστιανικών εκκλησιών δεν μπόρεσαν να τελέσουν τη συγκεκριμένη λειτουργία στον πιο ιερό χώρο της Χριστιανοσύνης. Η απόφαση αυτή, σύμφωνα με την Καθολική Εκκλησία, συνιστά «βαρύ προηγούμενο» και πλήγμα στη θρησκευτική ελευθερία σε μια περίοδο ιδιαίτερα φορτισμένη για δισεκατομμύρια πιστούς.
Η ισραηλινή πλευρά επικαλέστηκε λόγους ασφαλείας. Σύμφωνα με την κυβέρνηση του Benjamin Netanyahu, η απόφαση ελήφθη λόγω αυξημένου κινδύνου, καθώς η πόλη της Ιερουσαλήμ και οι ιεροί χώροι θεωρούνται πιθανοί στόχοι στο πλαίσιο του πολέμου με το Ιράν.
Οι αρχές υποστηρίζουν ότι η Παλιά Πόλη αποτελεί επιχειρησιακά «δύσκολο περιβάλλον», όπου η πρόσβαση σωστικών μέσων είναι περιορισμένη και οποιοδήποτε περιστατικό θα μπορούσε να εξελιχθεί σε μαζική κρίση. Με βάση αυτές τις εκτιμήσεις, επιβλήθηκαν περιορισμοί σε συγκεντρώσεις, με ανώτατο όριο συμμετοχής.
Ωστόσο, η αντίδραση της Εκκλησίας ήταν έντονη. Σε επίσημη τοποθέτηση, η απόφαση χαρακτηρίστηκε «δυσανάλογη και αδικαιολόγητη», ενώ τονίστηκε ότι ακόμη και μια περιορισμένη τελετή, εντός των ορίων ασφαλείας, δεν επετράπη.
Το περιστατικό αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα αν συνυπολογιστεί ότι ήδη είχαν ακυρωθεί οι παραδοσιακές λιτανείες από το Όρος των Ελαιών, ενώ κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού είχαν επιβληθεί περιορισμοί και στο Τέμενος Αλ-Άκσα.
Με άλλα λόγια, πρόκειται για συνολική αναστολή θρησκευτικής δραστηριότητας σε όλους τους μεγάλους μονοθεϊστικούς χώρους της πόλης, κάτι που εντείνει τις ανησυχίες για θεσμική υπέρβαση.
Οι διεθνείς αντιδράσεις ήταν άμεσες. Ο πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ισραήλ χαρακτήρισε την απόφαση «υπερβολική», σημειώνοντας ότι ο αριθμός των συμμετεχόντων ήταν πολύ κάτω από τα επιτρεπόμενα όρια. Παράλληλα, η πρωθυπουργός της Ιταλίας και ο πρόεδρος της Γαλλίας καταδίκασαν την κίνηση, τονίζοντας ότι η ελευθερία λατρείας πρέπει να διασφαλίζεται ακόμη και σε περιόδους κρίσης.
Η ισραηλινή κυβέρνηση, σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης, ανακοίνωσε ότι εργάζεται πάνω σε εναλλακτικό σχέδιο ώστε να επιτραπεί η πραγματοποίηση των τελετών της Μεγάλης Εβδομάδας υπό αυστηρά μέτρα ασφαλείας.
Το γεγονός, ωστόσο, έχει ήδη δημιουργήσει πολιτικό και θρησκευτικό αποτύπωμα. Δεν πρόκειται απλώς για ένα περιστατικό ασφαλείας. Είναι μια κίνηση που αγγίζει τον πυρήνα της ισορροπίας μεταξύ ασφάλειας και θρησκευτικών ελευθεριών σε μια από τις πιο ευαίσθητες πόλεις του κόσμου.
SBC Analysis
Η Ιερουσαλήμ είναι multiplier ρίσκου.
Ό,τι συμβαίνει εκεί δεν μένει τοπικό.
Όταν περιορίζεται η πρόσβαση σε ιερούς χώρους, το θέμα παύει να είναι security issue.
Γίνεται geopolitical signal.
Το Ισραήλ λέει «προτεραιότητα η ασφάλεια».
Η διεθνής κοινότητα ακούει «περιορισμός ελευθεριών».
Και αυτό, σε περίοδο πολέμου, ανεβάζει το θερμόμετρο.
Γιατί αν η κρίση περάσει από την ενέργεια και τον στρατό…
στο θρησκευτικό πεδίο, τότε η αποκλιμάκωση γίνεται πολύ πιο δύσκολη.
