Η αποκάλυψη ότι ο Πίτερ Μάντελσον διορίστηκε πρέσβης παρά αποτυχημένο έλεγχο ασφαλείας έχει βάλει τον Κιρ Στάρμερ σε πολιτική δίνη. Η υπερασπιστική του γραμμή θυμίζει κακό δικηγόρο και όχι τον «τεχνοκράτη της διαδικασίας» που υποσχόταν.
Η βρετανική πολιτική σκηνή κλυδωνίζεται από τις αποκαλύψεις για τον διορισμό του λόρδου Πίτερ Μάντελσον ως πρέσβη στο Λονδίνο προς Ουάσινγκτον, παρά το γεγονός ότι είχε αποτύχει στον έλεγχο ασφαλείας. Η υπόθεση δεν πλήττει μόνο την αξιοπιστία των θεσμών, αλλά απειλεί πλέον ευθέως και την πολιτική επιβίωση του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ.
Ο διορισμός Μάντελσον και το «παράθυρο» της διαδικασίας
Σύμφωνα με τις αποκαλύψεις, η αρμόδια υπηρεσία ελέγχου ασφαλείας είχε απορρίψει τον Μάντελσον, μεταξύ άλλων λόγω των εκτεταμένων επαφών του με τον Τζέφρι Έπσταϊν, που συνεχίστηκαν ακόμη και μετά την καταδίκη του τελευταίου. Παρ’ όλα αυτά, το Φόρεϊν Όφις (FCDO) έκανε χρήση μιας ελάχιστα γνωστής δυνατότητας να παρακάμψει τη σύσταση των ελεγκτών, επιτρέποντας τον διορισμό.
Το πρόβλημα για τον Στάρμερ δεν είναι μόνο η ουσία, αλλά και ο τρόπος που διαχειρίστηκε – ή δεν διαχειρίστηκε – την υπόθεση. Ως πρώην επικεφαλής της Εισαγγελικής Υπηρεσίας, είχε χτιστεί γύρω του η εικόνα του «βαρετού αλλά αλάνθαστου» τεχνοκράτη, που ζει και αναπνέει για τις διαδικασίες και τα πρωτόκολλα. Αν αυτή η εικόνα ήταν ακριβής, θα είχε είτε μπλοκάρει τον διορισμό από την πρώτη στιγμή, είτε τουλάχιστον θα είχε επιμείνει να ολοκληρωθεί ο έλεγχος ασφαλείας πριν από οποιαδήποτε ανακοίνωση.
Αντί γι’ αυτό, ο διορισμός ανακοινώθηκε προτού κλείσει η διαδικασία, ενώ ο ίδιος ο πρωθυπουργός δήλωνε στη Βουλή των Κοινοτήτων ότι είχε τηρηθεί «πλήρης δέουσα διαδικασία».
Η άμυνα Στάρμερ και το πολιτικό κόστος
Μπροστά στον κίνδυνο να κατηγορηθεί ότι παραπλάνησε εν γνώσει του το κοινοβούλιο – πολιτικό «θανάσιμο αμάρτημα» στο βρετανικό σύστημα – ο Στάρμερ επιχειρεί μια διπλή άμυνα. Πρώτον, ισχυρίζεται ότι αγνοούσε την παρέμβαση του Φόρεϊν Όφις και επομένως πίστευε ειλικρινά ότι η διαδικασία είχε τηρηθεί. Δεύτερον, προβάλλει μια στενά νομικίστικη ερμηνεία, σύμφωνα με την οποία, αφού ο νόμιμος κανονισμός επιτρέπει στο Φόρεϊν Όφις να παρακάμπτει τη σύσταση των ελεγκτών, «τεχνικά» η διαδικασία ήταν πράγματι πλήρης.
Ως κίνηση αυτοπροστασίας, αποπέμφθηκε ο κορυφαίος ανώτατος δημόσιος λειτουργός του Φόρεϊν Όφις, Όλι Ρόμπινς. Ωστόσο, η προοπτική να καταθέσει ενώπιον κοινοβουλευτικής επιτροπής αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων αποκαλύψεων που θα διαψεύσουν την εκδοχή του πρωθυπουργού. Ακόμη και αν αυτό δεν συμβεί, η υπερασπιστική γραμμή του Στάρμερ τον εκθέτει: είτε εμφανίζεται ως πρωθυπουργός που δεν ρωτά τα στοιχειώδη, είτε ως επικεφαλής κυβέρνησης όπου οι υπηρεσίες προτιμούν να αποκρύπτουν δυσάρεστερες αλήθειες.
Η κρίση ηγεσίας στους Εργατικούς
Η υπόθεση έρχεται να προστεθεί σε μια ήδη ταραγμένη πρωθυπουργική θητεία 21 μηνών, με εσωκομματική δυσαρέσκεια και κακές δημοσκοπήσεις. Πολλοί βουλευτές των Εργατικών φέρονται να συζητούν πλέον το «πότε» και όχι το «αν» θα αμφισβητήσουν την ηγεσία του, αναμένοντας ως ορόσημο τις τοπικές εκλογές της 7ης Μαΐου.
Το πολιτικό παράδοξο είναι ότι η επιλογή ενός «δικηγόρου» για την ηγεσία δεν ήταν εκ προοιμίου λάθος. Το πρόβλημα, όπως αναδεικνύεται, είναι πως ο Στάρμερ ενσάρκωσε τα χειρότερα στερεότυπα του επαγγέλματός του – τον νομικισμό χωρίς πολιτικό ένστικτο – και όχι τα καλύτερα: την ικανότητα να χτίζει πειστικά επιχειρήματα, να αφηγείται μια συνεκτική ιστορία και να προβλέπει κινδύνους.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση Μάντελσον δεν είναι απλώς ένα ακόμη βρετανικό σκάνδαλο διορισμών· είναι crash test για το αν ο Στάρμερ μπορεί να σταθεί ως διαχειριστής μιας κρατικής μηχανής που απαιτεί διαφάνεια, έλεγχο και πολιτικό θάρρος απέναντι στο «βαθύ κράτος» των υπηρεσιών. Μέχρι στιγμής, δείχνει να αποτυγχάνει και στα τρία.
#Βρετανία #Starmer #Mandelson #Εργατικοί
