Ουάσινγκτον και Τεχεράνη εξετάζουν απευθείας επαφή στο Ισλαμαμπάντ, με πακιστανική διαμεσολάβηση. Η έκβαση θα κριθεί από τις χωριστές επαφές τους με το Πακιστάν.
Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι ενδέχεται να συναντηθούν απευθείας την Κυριακή στο Ισλαμαμπάντ, εφόσον οι χωριστές συνομιλίες τους με Πακιστανούς μεσολαβητές σημειώσουν επαρκή πρόοδο. Πακιστανός αξιωματούχος δήλωσε στο ABC ότι το ενδεχόμενο άμεσης επαφής παραμένει ανοικτό, εφόσον υπάρξει σύγκλιση σε κρίσιμα ζητήματα ασφάλειας και διαδικασίας.
Οι αποστολές ΗΠΑ και Ιράν στο Ισλαμαμπάντ
Η ιρανική αποστολή, με επικεφαλής τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, βρίσκεται ήδη στο Ισλαμαμπάντ για επαφές με την κυβέρνηση του Πακιστάν. Η αμερικανική αποστολή, με επικεφαλής τον ειδικό απεσταλμένο για τη Μέση Ανατολή Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ, αναμένεται να αφιχθεί το Σάββατο, ώστε οι δύο πλευρές να έχουν παράλληλες αλλά διακριτές συναντήσεις με τους Πακιστανούς αξιωματούχους.
Ιρανικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι ο επίσημος στόχος της επίσκεψης Αραγτσί είναι η εξέταση προσπαθειών για τερματισμό της σύγκρουσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες, μέσω διαβουλεύσεων με το Πακιστάν. Η Τεχεράνη διαμηνύει πως δεν υπάρχει προγραμματισμένη συνάντηση με εκπροσώπους της Ουάσινγκτον, αφήνοντας ωστόσο περιθώριο για ευέλικτη διπλωματική διαχείριση, εφόσον ωριμάσουν οι συνθήκες.
Ο ρόλος του Πακιστάν και η συγκυρία στη Μέση Ανατολή
Το Πακιστάν αξιοποιεί τη γεωπολιτική του θέση και τις διαύλους που διατηρεί τόσο με την Τεχεράνη όσο και με την Ουάσινγκτον, επιχειρώντας να λειτουργήσει ως ουδέτερος διαμεσολαβητής. Μια πρώτη απευθείας συνάντηση ΗΠΑ–Ιράν στο έδαφός του θα ενίσχυε το διπλωματικό του αποτύπωμα και θα τοποθετούσε το Ισλαμαμπάντ στον πυρήνα των προσπαθειών αποκλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή.
Η κίνηση αυτή εξελίσσεται σε περίοδο αυξημένης έντασης, όπου η σύγκρουση ΗΠΑ–Ιράν επηρεάζει την περιφερειακή ασφάλεια, τις θαλάσσιες οδούς ενέργειας και τις ισορροπίες με συμμάχους και αντιπάλους στην περιοχή. Για την Ουάσινγκτον, ενδεχόμενος διάλογος δημιουργεί μηχανισμό διαχείρισης κρίσεων, χωρίς να αναιρεί την πολιτική κυρώσεων. Για την Τεχεράνη, η διαπραγμάτευση προσφέρει χώρο για διεκδίκηση χαλάρωσης πιέσεων, αξιοποιώντας την επιρροή της σε περιφερειακές εστίες έντασης.
Επιπτώσεις σε ενεργειακές αγορές και ναυτιλία
Κάθε ένδειξη πολιτικής αποκλιμάκωσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έχει άμεση αντανάκλαση στο ασφάλιστρο κινδύνου που ενσωματώνεται στις τιμές πετρελαίου και στις χρεώσεις ασφάλισης ναυτιλίας στον Περσικό Κόλπο. Πιθανή πρόοδος στον διάλογο αναμένεται να μετριάσει τις ανησυχίες για διακοπές ροής, μειώνοντας τη μεταβλητότητα σε πετρέλαιο και παράγωγα.
Αντίθετα, αποτυχία των διαβουλεύσεων στο Ισλαμαμπάντ ή νέα επεισόδια στρατιωτικής έντασης θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέα άνοδο του γεωπολιτικού ρίσκου. Οι διεθνείς αγορές θα επικεντρωθούν όχι μόνο στο αν θα πραγματοποιηθεί η συνάντηση την Κυριακή, αλλά και στο κατά πόσον θα ανοίξει οργανωμένο κανάλι διαλόγου για ζητήματα όπως η ναυτική ασφάλεια, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και το καθεστώς κυρώσεων.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική αγορά, η προοπτική απευθείας διαλόγου ΗΠΑ–Ιράν μεταφράζεται σε χαμηλότερο γεωπολιτικό ασφάλιστρο στις θαλάσσιες μεταφορές, ειδικά για τον ελληνόκτητο στόλο που δραστηριοποιείται σε Μέση Ανατολή και Περσικό Κόλπο. Πιθανή σταθεροποίηση των τιμών καυσίμων θα στήριζε το κόστος λειτουργίας επιχειρήσεων εντάσεως ενέργειας στην Ελλάδα, ενώ ένα πιο προβλέψιμο περιβάλλον θα διευκόλυνε τον μακροπρόθεσμο ενεργειακό σχεδιασμό, από τις συμβάσεις προμήθειας πετρελαίου έως τις επενδύσεις σε διαδρομές μεταφοράς και υποδομές LNG.
#ΗΠΑ #Ιράν #Πακιστάν #Διπλωματία #ΜέσηΑνατολή
