Η Ευρωπαϊκή Ένωση άνοιξε νέο μέτωπο με το Ισραήλ, εγκρίνοντας στοχευμένες κυρώσεις κατά «εξτρεμιστών» εποίκων στη Δυτική Όχθη. Η απόφαση, που είχε μπλοκαριστεί επί χρόνια, σηματοδοτεί σκλήρυνση της ευρωπαϊκής στάσης έναντι της εποικιστικής βίας.
Οι υπουργοί Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκριναν στις Βρυξέλλες πακέτο κυρώσεων κατά Ισραηλινών εποίκων και οργανώσεων που κατηγορούνται για βία εις βάρος Παλαιστινίων στη κατεχόμενη Δυτική Όχθη, αλλά και κατά ηγετικών στελεχών της Χαμάς. Η κίνηση έρχεται σε μια περίοδο κλιμακούμενης έντασης στο παλαιστινιακό έδαφος μετά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου και θεωρείται σαφές πολιτικό μήνυμα ότι η ΕΕ δεν προτίθεται να ανεχθεί περαιτέρω κλιμάκωση από ακραίους παράγοντες και των δύο πλευρών.
Τι προβλέπουν οι κυρώσεις και πώς αλλάζει η στάση της ΕΕ
Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές ανακοινώσεις, οι κυρώσεις στοχοποιούν τρία φυσικά πρόσωπα και τέσσερις οργανώσεις εποίκων, των οποίων τα ονόματα δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιηθεί. Το πλαίσιο περιλαμβάνει κλασικά εργαλεία της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής: δέσμευση περιουσιακών στοιχείων εντός ΕΕ και απαγόρευση εισόδου στη ζώνη Σένγκεν. Παράλληλα, επιβάλλονται περιοριστικά μέτρα σε «κύριους ηγέτες» της Χαμάς, που χαρακτηρίζεται ρητά ως «τρομοκρατικό κίνημα».
Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας τόνισε ότι «ο εξτρεμισμός και η βία έχουν συνέπειες», υπογραμμίζοντας πως οι υπουργοί έδωσαν οριστικό «πράσινο φως». Ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό μίλησε για «κύριες ισραηλινές οργανώσεις που στηρίζουν την εξτρεμιστική και βίαιη αποικιοποίηση της Δυτικής Όχθης» και ζήτησε τον άμεσο τερματισμό «των πιο σοβαρών και απαράδεκτων πράξεων».
Η απόφαση είχε επί μακρόν μπλοκαριστεί από την προηγούμενη ουγγρική κυβέρνηση υπό τον Βίκτορ Όρμπαν. Η εκλογική νίκη του Πέτερ Μάγιαρ άνοιξε τον δρόμο για ομοφωνία, επιβεβαιώνοντας ότι οι εσωτερικές πολιτικές αλλαγές σε κράτη-μέλη μπορούν να ανατρέψουν ισορροπίες στην εξωτερική πολιτική της ΕΕ.
Αντιδράσεις Ισραήλ και επόμενα βήματα στις Βρυξέλλες
Το Ισραήλ αντέδρασε έντονα. Ο υπουργός Εξωτερικών Γκιδεόν Σαάρ κατήγγειλε την απόφαση ως «αυθαίρετη και πολιτικά υποκινούμενη», υποστηρίζοντας ότι η ΕΕ επιβάλλει κυρώσεις σε Ισραηλινούς πολίτες και φορείς «λόγω των πολιτικών τους απόψεων και χωρίς καμία βάση». Η ισραηλινή κυβέρνηση φοβάται πως το μέτρο μπορεί να αποτελέσει προηγούμενο για ευρύτερες οικονομικές ή εμπορικές πιέσεις στο μέλλον.
Αρκετά κράτη-μέλη, ιδίως από τον βορρά, ζητούν ήδη πιο σκληρή γραμμή. Η Σουηδή υπουργός Εξωτερικών Μαρία Μάλμερ Στένεγκαρ ζήτησε δασμούς στα προϊόντα που προέρχονται από ισραηλινούς οικισμούς στη Δυτική Όχθη, αλλά και κυρώσεις σε Ισραηλινούς υπουργούς που «οδηγούν την πολιτική των εποικισμών». Ωστόσο, δεν υπάρχει ακόμη συναίνεση για μέτρα που θα έπλητταν συνολικά τις εμπορικές σχέσεις με το Ισραήλ.
Οι σημερινές αποφάσεις ενεργοποιούν την ενδοευρωπαϊκή νομοθετική διαδικασία, με τα περιοριστικά μέτρα να τίθενται σε ισχύ σε μεταγενέστερη ημερομηνία. Μέχρι τότε, η συζήτηση αναμένεται να εστιάσει στο κατά πόσο η ΕΕ θα παραμείνει σε λογική «χειρουργικών» στοχευμένων κυρώσεων ή θα κινηθεί προς μια πιο οριζόντια πίεση, είτε μέσω εμπορίου είτε μέσω αναθεώρησης πολιτικών συνεργασίας με το Ισραήλ.
Σε κάθε περίπτωση, η κίνηση αναβαθμίζει τον ρόλο της ΕΕ ως παράγοντα στο παλαιστινιακό, αλλά και δοκιμάζει τις αντοχές της ενιαίας εξωτερικής της πολιτικής, σε ένα περιβάλλον όπου η Ουάσιγκτον παραμένει ο βασικός εγγυητής της ασφάλειας του Ισραήλ.
Σχόλιο 
: Η ΕΕ επιχειρεί μια λεπτή ισορροπία: στέλνει αυστηρό μήνυμα στους ακραίους εποίκους και στη Χαμάς, χωρίς όμως να διαρρήξει τις στρατηγικές της σχέσεις με το Ισραήλ. Το αν οι κυρώσεις θα μείνουν συμβολικές ή θα εξελιχθούν σε μοχλό ουσιαστικής πίεσης θα κριθεί από την ικανότητα των «γερακιών» εντός της Ένωσης να επιβάλουν σκληρότερες εμπορικές και πολιτικές επιλογές στους πιο επιφυλακτικούς εταίρους.
#ΕΕ #Ισραήλ #ΔυτικήΌχθη #κυρώσεις #Χαμάς #Παλαιστινιακό
