Ο Κυριάκος Μητσοτάκης προειδοποιεί για τις οικονομικές και γεωπολιτικές συνέπειες μιας παρατεταμένης κρίσης στο Ιράν και απορρίπτει κατηγορηματικά τα τέλη διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ.
Με μια συνέντευξη υψηλού γεωπολιτικού και οικονομικού φορτίου στο podcast «The Rachman Review» των Financial Times, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιχείρησε να τοποθετήσει την Ελλάδα στο κέντρο της ευρωπαϊκής συζήτησης για την κρίση στο Ιράν, την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης. Ο Πρωθυπουργός προειδοποίησε ότι μια παρατεταμένη ένταση στην περιοχή θα σημαίνει «επίμονα υψηλότερο πληθωρισμό και χαμηλότερη ανάπτυξη», αναγκάζοντας τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να αναθεωρήσουν τον οικονομικό τους σχεδιασμό.
Κρίση στο Ιράν, πληθωρισμός και ελευθερία ναυσιπλοΐας
Ο Μητσοτάκης τόνισε πως, αν και δεν παρατηρούνται ακόμη ελλείψεις σε καύσιμα, ο πραγματικός κίνδυνος βρίσκεται στις τιμές ενέργειας και στο κόστος ζωής, που ήδη πιέζει τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά. Υπογράμμισε ότι η Ελλάδα αξιοποιεί το δημοσιονομικό περιθώριο από το υψηλό πρωτογενές πλεόνασμα για στοχευμένα, προσωρινά μέτρα στήριξης, αναγνωρίζοντας όμως ότι αυτά «δεν αρκούν» για να εξουδετερώσουν τις πληθωριστικές πιέσεις.
Κομβικό σημείο της παρέμβασής του ήταν η απόρριψη της ιρανικής ιδέας για επιβολή τελών διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ. Ο Πρωθυπουργός χαρακτήρισε την πρόταση «καθαρό εκβιασμό» και τόνισε ότι η Ευρώπη «δεν μπορεί να το δεχτεί», προειδοποιώντας για επικίνδυνο προηγούμενο σε έναν κόσμο όπου το 90% του παγκόσμιου εμπορίου μεταφέρεται διά θαλάσσης. Στο πλαίσιο αυτό, ανέδειξε τον ρόλο της Ελλάδας ως ναυτιλιακής δύναμης με περίπου 25% του παγκόσμιου στόλου και παρουσία στην ευρωπαϊκή επιχείρηση «ASPIDES» στην Ερυθρά Θάλασσα, η οποία ήδη έχει καταρρίψει drones των Χούθι με ελληνικά συστήματα anti-drone.
Ευρωπαϊκή άμυνα, Ουκρανία και ρόλος της Ελλάδας
Ο Μητσοτάκης επανέφερε με έμφαση τη συζήτηση για την «ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία», επικαλούμενος το άρθρο 42.7 της Συνθήκης της ΕΕ ως ρήτρα αμοιβαίας άμυνας, που μέχρι πρόσφατα παρέμενε θεωρητική. Παρέπεμψε στην πρόσφατη στήριξη της Κύπρου μετά από επιθέσεις drones της Χεζμπολάχ, περιγράφοντάς την ως άτυπη ενεργοποίηση της ρήτρας μέσω «συμμαχίας προθύμων». Εξήγησε ότι η ενίσχυση των ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων δεν στοχεύει στην αντικατάσταση του ΝΑΤΟ, αλλά στη συμπλήρωσή του και στην ενίσχυση της διαπραγματευτικής θέσης της Ευρώπης έναντι των ΗΠΑ.
Για τον πόλεμο στην Ουκρανία, υποστήριξε ότι «η Ρωσία δεν κερδίζει πλέον στρατιωτικά» και ότι μια δίκαιη ειρήνη μπορεί να προκύψει μόνο μέσα από στρατιωτική ισορροπία. Χαιρέτισε τη δέσμευση της ΕΕ για χρηματοδότηση 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο και εξήρε την ανάπτυξη της ουκρανικής αμυντικής βιομηχανίας ως παράδειγμα προς μελέτη για τα ευρωπαϊκά υπουργεία Άμυνας.
Ελλάδα ως παράδειγμα δημοσιονομικής πειθαρχίας και ανθεκτικότητας
Στο οικονομικό σκέλος, ο Πρωθυπουργός επιχείρησε να προβάλει την Ελλάδα ως case study επιτυχημένης εξόδου από κρίση. Υπενθύμισε ότι η χώρα μειώνει το χρέος της ως ποσοστό του ΑΕΠ με τον ταχύτερο ρυθμό στην ιστορία της ευρωζώνης και εκτίμησε ότι έως το τέλος του 2026 δεν θα είναι πλέον η πιο υπερχρεωμένη χώρα της Ευρώπης. Συνέδεσε τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα με την προσέλκυση ρεκόρ ξένων άμεσων επενδύσεων και τη μείωση της ανεργίας κάτω από το 8%.
Παράλληλα, αναγνώρισε ότι η μακροοικονομική πρόοδος δεν έχει ακόμη μεταφραστεί πλήρως σε βελτιωμένο βιοτικό επίπεδο, με τον πληθωρισμό να παραμένει η βασική πρόκληση. Ενέταξε τη μάχη κατά της φοροδιαφυγής στον πυρήνα της δημοσιονομικής στρατηγικής, υποστηρίζοντας ότι η χρήση τεχνολογικών εργαλείων έχει ενισχύσει ουσιαστικά τα δημόσια έσοδα. Άσκησε κριτική στον ευρωπαϊκό λαϊκισμό, υπενθυμίζοντας ότι η Ελλάδα «σχεδόν χρεοκόπησε» για να προχωρήσει στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις και προειδοποίησε κατά της επανάληψης πολιτικών υπερβολικών δαπανών.
Μεσανατολικές ισορροπίες, Ισραήλ και Δύση μετά το Brexit
Στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, ο Μητσοτάκης υπερασπίστηκε τη στρατηγική σχέση της Ελλάδας με το Ισραήλ, υπογραμμίζοντας ότι επιτρέπει στην Αθήνα να ασκεί δημόσια κριτική για τις επιχειρήσεις στη Γάζα και στον Λίβανο χωρίς να διαρρηγνύει τη συνεργασία. Την ίδια στιγμή, ανέδειξε το πλέγμα σχέσεων με χώρες του Κόλπου, την Αίγυπτο και τον Λίβανο, παρουσιάζοντας την Ελλάδα ως κόμβο σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και ως γέφυρα της ΕΕ με τον αραβικό κόσμο.
Αναφερόμενος στο Brexit, χαρακτήρισε την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου ως τραύμα για την ΕΕ και εμφανίστηκε ανοιχτός σε μελλοντική επαναπροσέγγιση, υπό την προϋπόθεση ότι οποιαδήποτε νέα σχέση θα είναι «αμοιβαία επωφελής». Υπενθύμισε ότι η περίοδος όπου το Λονδίνο πίστευε πως μπορεί «να έχει και την πίτα ολόκληρη και τον σκύλο χορτάτο» έχει παρέλθει, στέλνοντας μήνυμα ρεαλισμού προς το βρετανικό πολιτικό σύστημα.
Σχόλιο 
: Η συνέντευξη λειτουργεί ως στοχευμένη άσκηση «γεωπολιτικού μάρκετινγκ»: η Αθήνα αξιοποιεί την κρίση στον Κόλπο για να εμφανιστεί ως ναυτιλιακή, αμυντική και δημοσιονομική «ασφαλής επιλογή» εντός της ΕΕ, στέλνοντας παράλληλα μήνυμα στις αγορές ότι η Ελλάδα δεν προτίθεται να θυσιάσει τη δημοσιονομική πειθαρχία στον βωμό βραχυπρόθεσμων παροχών.
#Μητσοτάκης #Ορμούζ #Ευρώπη #Ναυτιλία #Οικονομία
