Η παραγωγή αργού του ΟΠΕΚ υποχώρησε τον Μάιο στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 37 ετών, με αιχμή τις απώλειες στο Ιράν. Η ανατροπή των ισορροπιών στη Μέση Ανατολή αναδιαμορφώνει την προσφορά και πιέζει εκ νέου την παγκόσμια αγορά πετρελαίου.
Η παραγωγή αργού πετρελαίου του ΟΠΕΚ μειώθηκε τον Μάιο κατά 1,22 εκατ. βαρέλια ημερησίως, στα 16,33 εκατ. βαρέλια, καταγράφοντας το χαμηλότερο επίπεδο τουλάχιστον 37 ετών. Ο συνδυασμός του αμερικανικού αποκλεισμού στο Ιράν και των αναταραχών στον Περσικό Κόλπο περιορίζει ουσιαστικά την πραγματική προσφορά, την ώρα που οι επίσημες ποσοστώσεις του καρτέλ κινούνται τυπικά προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Ιράν και Κουβέιτ οδηγούν την πτώση της παραγωγής
Το Ιράν φέρει το μεγαλύτερο βάρος της μείωσης, με την παραγωγή του να υποχωρεί κατά 710.000 βαρέλια ημερησίως, στα 2,34 εκατ. βαρέλια, χαμηλό πενταετίας. Η Κεντρική Διοίκηση ανέφερε ανακατεύθυνση 127 εμπορικών πλοίων, στο πλαίσιο επιβολής αποκλεισμού σε κάθε θαλάσσια κυκλοφορία από και προς ιρανικούς λιμένες, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα εξαγωγών.
Η δεύτερη μεγαλύτερη πτώση καταγράφεται στο Κουβέιτ, όπου η παραγωγή μειώθηκε κατά 310.000 βαρέλια ημερησίως, στα 490.000 βαρέλια, λιγότερο από το ένα πέμπτο των προπολεμικών επιπέδων. Η Σαουδική Αραβία, η ηγέτιδα δύναμη του ΟΠΕΚ, μείωσε επίσης την παραγωγή της κατά 240.000 βαρέλια, στα 6,57 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ενισχύοντας τη συνολική συρρίκνωση της προσφοράς από τον οργανισμό.
Αποχώρηση ΗΑΕ και αντιφατικά μηνύματα ποσοστώσεων
Τα στοιχεία παραγωγής δεν περιλαμβάνουν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία αποχώρησαν από τον ΟΠΕΚ μετά από έξι δεκαετίες συμμετοχής, αξιοποιώντας τη συγκυρία του πολέμου στο Ιράν ώστε η κίνηση να προκαλέσει τη μικρότερη δυνατή αναστάτωση. Το Αμπού Ντάμπι εμφανιζόταν εδώ και καιρό δυσαρεστημένο, καθώς θεωρούσε ότι οι ποσοστώσεις του ΟΠΕΚ περιόριζαν τις επενδύσεις σε νέα παραγωγική ικανότητα.
Εκτός ΟΠΕΚ πλέον, η παραγωγή των ΗΑΕ κινήθηκε αντίθετα από τη γενική τάση στη Μέση Ανατολή, αυξανόμενη κατά 300.000 βαρέλια ημερησίως, στα 2,44 εκατ. βαρέλια. Την ίδια στιγμή, το καρτέλ και οι σύμμαχοί του προχωρούν σε συμβολικές αυξήσεις ποσοστώσεων, διατηρώντας «στα χαρτιά» τη διαδικασία αποκατάστασης παλαιότερων περικοπών, με ακόμη δύο βήματα να προγραμματίζονται για Αύγουστο και Σεπτέμβριο.
Τι σημαίνει η ιστορική πτώση για την αγορά
Παρά τις αυξήσεις στις ποσοστώσεις, η πραγματική παραγωγή παραμένει περιορισμένη, καθώς οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι υπερισχύουν των αποφάσεων πολιτικής του ΟΠΕΚ. Η τρίτη φάση επαναφοράς της προσφοράς παραμένει σε αναστολή έως το τέλος του έτους, αν και αξιωματούχοι αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο επιτάχυνσης, εφόσον οι συνθήκες στην αγορά γίνουν πιο πιεστικές.
Η συνύπαρξη χαμηλής παραγωγής, πολεμικού κλίματος στον Περσικό Κόλπο και αυξημένης παραγωγής εκτός ΟΠΕΚ, όπως στα ΗΑΕ, δημιουργεί ένα πιο κατακερματισμένο περιβάλλον στην αγορά πετρελαίου. Αυτό αυξάνει την αβεβαιότητα για τις μελλοντικές τιμές, καθώς η ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης εξαρτάται πλέον περισσότερο από γεωπολιτικές εξελίξεις παρά από συντονισμένες αποφάσεις του καρτέλ.
Σχόλιο 
: Για τον Έλληνα καταναλωτή, η ιστορική πτώση της παραγωγής του ΟΠΕΚ σημαίνει αυξημένο κίνδυνο διακυμάνσεων στις τιμές καυσίμων, με τα διυλιστήρια να τιμολογούν σε περιβάλλον μεγαλύτερης αβεβαιότητας. Η επίμονη γεωπολιτική ένταση στον Περσικό Κόλπο μπορεί να συγκρατήσει τις τιμές του αργού σε υψηλότερα επίπεδα από αυτά που θα δικαιολογούσε η ζήτηση, μεταφέροντας πίεση σε βενζίνη, πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης. Για την ελληνική οικονομία, κάθε παρατεταμένη περίοδος ακριβού πετρελαίου αυξάνει το ενεργειακό κόστος των επιχειρήσεων και περιορίζει τον δημοσιονομικό χώρο για μέτρα στήριξης, ενισχύοντας την ανάγκη για επιτάχυνση επενδύσεων σε εγχώριες, λιγότερο ευμετάβλητες πηγές ενέργειας.
#OPEK #πετρέλαιο #Ιράν #ΗΑΕ #αγοράΕνέργειας
