Η αναβάθμιση οικονομίας μπαίνει σε άτυπη αντίστροφη μέτρηση, με αιχμή τις κινήσεις πρόωρης αποπληρωμής του μνημονιακού χρέους από τον Ιούνιο και μετά. Η κυβέρνηση επιχειρεί να «κλειδώσει» νέα βαθμίδα αξιολόγησης, αξιοποιώντας τη δυναμική μείωσης του λόγου χρέους προς ΑΕΠ και τη θετική γνωμάτευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η αναβάθμιση οικονομίας επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς από τα μέσα Ιουνίου η Ελλάδα ανοίγει έναν νέο κύκλο επιθετικής μείωσης του δημοσίου χρέους με αιχμή την πρόωρη αποπληρωμή δανείων από τα μνημόνια. Στόχος είναι οι κινήσεις αυτές να αποτυπωθούν άμεσα στον δεύτερο γύρο αξιολογήσεων από τους οίκους, αρχής γενομένης από τον Σεπτέμβριο.
Αναβάθμιση οικονομίας: τι αλλάζει με το χρέος;
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου, έστειλε σαφές σήμα ότι η διαχείριση του ελληνικού χρέους κινείται στη σωστή κατεύθυνση, αφαιρώντας τη χώρα από την ομάδα με «ακραίες δημοσιονομικές ανισορροπίες». Τόνισε ότι, παρά το υψηλό επίπεδο ως ποσοστό του ΑΕΠ, η Ελλάδα είχε την τελευταία πενταετία τη μεγαλύτερη μείωση χρέους στην Ε.Ε. και ότι το χρέος είναι αποδεδειγμένα βιώσιμο.
Από την κορύφωση στο 209,4% του ΑΕΠ το 2020, λόγω και των μέτρων για την πανδημία, η προβολή δείχνει υποχώρηση στο 136,8% του ΑΕΠ έως το τέλος του 2026, δηλαδή σωρευτική μείωση 72,6 ποσοστιαίων μονάδων. Το Υπουργείο Οικονομικών έχει θέσει ως ενδιάμεσους στόχους το χρέος να πέσει κάτω από της Ιταλίας στο τέλος του 2024 και να διαμορφωθεί κάτω από 120% του ΑΕΠ έως το 2029.
Το σχέδιο πρόωρων αποπληρωμών σε GLF και EFSF
Στις 15 Ιουνίου η Ελλάδα καταβάλλει 7 δισ. ευρώ στο διμερές δάνειο (GLF) ύψους 52,9 δισ. ευρώ από την Ευρωζώνη, από το οποίο έχουν ήδη προεξοφληθεί 23 δισ. ευρώ. Στόχος είναι η πλήρης εξόφληση του GLF έως το τέλος του 2031, δέκα χρόνια νωρίτερα από την αρχική λήξη, κλείνοντας το τελευταίο ανοιχτό μέτωπο του πρώτου μνημονίου.
Παράλληλα, ΥΠΟΙΚ και ΟΔΔΗΧ ανοίγουν το κεφάλαιο του δεύτερου μνημονίου, στοχεύοντας στο δάνειο των 110 δισ. ευρώ από τον EFSF, προκάτοχο του ESM. Αν και υπάρχει περίοδος χάριτος έως το 2032 για τα 90 δισ. ευρώ που χρησιμοποιήθηκαν και για τόκους 25 δισ. ευρώ, σχεδιάζεται πρόωρη αποπληρωμή έως 3 δισ. ευρώ από φέτος, ώστε να εξομαλυνθούν οι κορυφές λήξεων 76 δισ. ευρώ την περίοδο 2033-2038.
Αγορές, δανεισμός και το ημερολόγιο των οίκων
Η χρηματοδότηση των πρόωρων αποπληρωμών EFSF θα προέλθει από νέο δανεισμό στις αγορές έως το τέλος του έτους. Στο τραπέζι βρίσκεται άντληση 1,5-2 δισ. ευρώ μέσα στο καλοκαίρι και άλλων τόσων τον Σεπτέμβριο ή αργότερα, με τα ποσά να κατευθύνονται άμεσα στην απομείωση του επίσημου χρέους.
Εφόσον αποφασιστεί να μην υπάρξει νέα κοινοπρακτική έκδοση ομολόγου ως το τέλος του 2024, το καθαρό υπόλοιπο χρέους της Γενικής Κυβέρνησης θα μειωθεί επιπλέον κατά 3 δισ. ευρώ. Η πρώτη ένδειξη για αναβάθμιση στη βαθμίδα BBB+ από BBB σήμερα τοποθετείται χρονικά μετά την καταβολή των 7 δισ. στο GLF και των πρώτων 1,5-2 δισ. προς EFSF, δηλαδή από τον Σεπτέμβριο και μετά.
Το τεστ αξιοπιστίας: εκλογές, μεταρρυθμίσεις, «κόκκινα» δάνεια
Ο δεύτερος γύρος αξιολογήσεων ξεκινά στις 4 Σεπτεμβρίου με τη DBRS και συνεχίζεται στις 18 Σεπτεμβρίου με Moody’s και Scope, στις 23 Οκτωβρίου με Standard & Poor’s και στις 6 Νοεμβρίου με Fitch. Την άνοιξη όλοι οι οίκοι κράτησαν στάση αναμονής λόγω της κρίσης, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αναβάθμισης ή, τουλάχιστον, μετατροπής της προοπτικής από «σταθερή» σε «θετική» στον φθινοπωρινό κύκλο.
Οι οίκοι θα ζητήσουν πειστικές απαντήσεις σε τέσσερα μέτωπα: αν οι επικείμενες εκλογές θα αναδείξουν κυβέρνηση που διατηρεί τη γραμμή υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων και δημοσιονομικής πειθαρχίας, αν η μεταρρυθμιστική προσπάθεια θα συνεχιστεί μετά τη λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης, αν θα προχωρήσει ουσιαστικά η εκκαθάριση των «κόκκινων» δανείων ύψους 70 δισ. ευρώ και αν η ταχύτητα μείωσης του χρέους θα διατηρηθεί.
SBC Red Line
Το αφήγημα της αναβάθμισης δεν θα κριθεί μόνο στους αριθμούς, αλλά στη συνέπεια πολιτικής την επόμενη τετραετία. Οι πρόωρες αποπληρωμές δημιουργούν θετική εικόνα, αλλά οι οίκοι θα «ζυγίσουν» κυρίως την αντοχή στη δημοσιονομική πίεση μετά τις εκλογές.
Για τις επιχειρήσεις, μια αναβάθμιση σε BBB+ σημαίνει φθηνότερη χρηματοδότηση και μεγαλύτερη πρόσβαση σε κεφάλαια, υπό την προϋπόθεση ότι το τραπεζικό σύστημα θα συνεχίσει να καθαρίζει τα 70 δισ. «κόκκινων» δανείων. Για τα νοικοκυριά, η σταθερή πορεία χρέους μπορεί να μεταφραστεί σε χαμηλότερο κόστος δανεισμού, αλλά όχι απαραίτητα σε χαλάρωση φόρων ή δαπανών.
Η μεγάλη εικόνα είναι ότι η Ελλάδα επιχειρεί να κλειδώσει θέση «κανονικής» ευρωπαϊκής οικονομίας πριν λήξει η ασπίδα του Ταμείου Ανάκαμψης. Το στοίχημα είναι αν θα μετατρέψει τη συγκυριακή πτώση του χρέους σε μόνιμη δομική βελτίωση, πριν οι αγορές αρχίσουν να προεξοφλούν την επόμενη διεθνή αναταραχή.
Διαβάστε επίσης:
Ακρίβεια ακινήτων και αντικειμενικές τιμές ανοίγουν νέο μέτωπο
Πρόωρη αποπληρωμή μνημονιακών δανείων και το στοίχημα του 2031
#ελληνικήοικονομία #δημόσιοχρέος #αναβάθμισηπιστοληπτικήςικανότητας #αξιολογήσειςοίκων #ΥπουργείοΟικονομικών #ΕυρωπαϊκήΕπιτροπή #μνημονιακάδάνεια #GLF #EFSF #ΟΔΔΗΧ #πρωτογενήπλεονάσματα #κόκκιναδάνεια #ΤαμείοΑνάκαμψης #αγορέςομολόγων #δημοσιονομικήπολιτική
