Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια τοποθετεί στο επίκεντρο της θεσμικής αντιπαράθεσης η ανεξάρτητη βουλευτής Σία Αναγνωστοπούλου, συνδέοντάς τα με τον χαρακτήρα του κοινωνικού κράτους. Με αφορμή τη συζήτηση του άρθρου 16, θέτει ζήτημα συνταγματικής προστασίας της δημόσιας ανώτατης εκπαίδευσης.
Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια τοποθετεί στο επίκεντρο της θεσμικής αντιπαράθεσης η ανεξάρτητη βουλευτής Σία Αναγνωστοπούλου, συνδέοντάς τα με τον χαρακτήρα του κοινωνικού κράτους. Με αφορμή τη συζήτηση του άρθρου 16 στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, επαναφέρει τη δημόσια, δωρεάν ανώτατη εκπαίδευση ως «προπύργιο» της δημοκρατίας.
Πώς συνδέει η Αναγνωστοπούλου τα ιδιωτικά πανεπιστήμια με το Σύνταγμα;
Η Σία Αναγνωστοπούλου υποστηρίζει ότι εδώ και τριάντα χρόνια «ο νεοφιλελευθερισμός» επιχειρεί να σπάσει το «άβατο» που κατοχύρωνε το Σύνταγμα για τη δημόσια ανώτατη εκπαίδευση. Επικαλείται τον Αριστόβουλο Μάνεση, για να τεκμηριώσει ότι η προστασία της δημόσιας, δωρεάν ανώτατης εκπαίδευσης είναι οργανικό στοιχείο του δημοκρατικού και κοινωνικού κράτους.
Στο πολιτικό επίπεδο, θέτει διλημματικά το ερώτημα αν το κράτος θα παραμείνει «δημοκρατικό και κοινωνικό» ή θα λειτουργήσει ως «διαχειριστής των αγοραίων συμφερόντων». Η κριτική της προς τη Νέα Δημοκρατία εστιάζει ακριβώς σε αυτή τη μετατόπιση: από τη συνταγματική εγγύηση της ισότητας στην αντιμετώπιση της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης ως εμπορεύματος.
Πού στοχεύει η κριτική σε ΝΔ και ΠΑΣΟΚ;
Πέρα από τη ΝΔ, η βουλευτής στρέφεται και προς το ΠΑΣΟΚ, το οποίο κατηγορεί ότι με τη φόρμουλα «μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά» ιδρύματα αφήνει «ανυπεράσπιστη» την κοινωνία και τη δημοκρατία. Συνδέει την πορεία της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας με την υποχώρηση των «μεγάλων αναχωμάτων» για ισότητα και δικαιοσύνη, θεωρώντας ότι η αποδοχή ιδιωτικών σχημάτων στην ανώτατη εκπαίδευση αποτελεί συνέχεια αυτής της υποχώρησης.
Απέναντι στη ΝΔ, ζητά να μην υποτιμά τους Έλληνες πανεπιστημιακούς και μεταφέρει τη συζήτηση από το θεσμικό στο κοινωνικό επίπεδο. Υπενθυμίζει τους φοιτητές που εισάγονται σε αξιόλογες σχολές εκτός Αθηνών αλλά δεν μπορούν να σπουδάσουν λόγω κόστους διαβίωσης, θέτοντας το ερώτημα αν η συνταγματική αναθεώρηση θα προστατεύσει αυτή την «κοινωνική ύλη» ή θα ενισχύσει την εμπορευματοποίηση.
Τι σημαίνει για εσάς ως πολίτης
Για τον πολίτη, η συζήτηση για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δεν είναι αφηρημένη θεσμική διαμάχη, αλλά αφορά άμεσα το αν η πρόσβαση στις σπουδές θα εξαρτάται περισσότερο από το οικογενειακό εισόδημα. Αν η ανώτατη εκπαίδευση αντιμετωπιστεί ως εμπόρευμα, το βάρος μεταφέρεται στις οικογένειες, είτε μέσω διδάκτρων είτε μέσω αυξημένου κόστους διαβίωσης χωρίς επαρκή στήριξη.
Αντίστροφα, η εμμονή στη δημόσια, δωρεάν ανώτατη εκπαίδευση ως θεσμική αρχή σημαίνει ότι η πολιτεία οφείλει να επανεξετάσει υποτροφίες, φοιτητική μέριμνα και περιφερειακά ιδρύματα, ώστε η γεωγραφία και το εισόδημα να μην αποκλείουν νέους από τις σπουδές. Η επιλογή κατεύθυνσης στην αναθεώρηση του άρθρου 16 θα καθορίσει αν η ανώτατη εκπαίδευση θα παραμείνει εργαλείο κοινωνικής κινητικότητας ή θα γίνει ακόμη ένα πεδίο ανισοτήτων.
Σχόλιο 
: Η παρέμβαση Αναγνωστοπούλου φωτίζει ότι η αντιπαράθεση για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δεν είναι μόνο ιδεολογική, αλλά αγγίζει τον πυρήνα της συνταγματικής αρχιτεκτονικής του κοινωνικού κράτους. Η ελληνική πολιτική σκηνή καλείται να τοποθετηθεί καθαρά αν η ανώτατη εκπαίδευση θα παραμείνει θεμελιωμένο δημόσιο αγαθό ή θα ενταχθεί, με θεσμική σφραγίδα, στη λογική της αγοράς.
#ΣίαΑναγνωστοπούλου #ΝέαΔημοκρατία #ΠΑΣΟΚ #ιδιωτικάπανεπιστήμια #άρθρο16
