Η Τουρκία βγήκε μίλια μπροστά από τον υπόλοιπο κόσμο σε μια ετήσια κατάταξη του παγκόσμιου πλούτου – σε ένα αποτέλεσμα που μπορεί να εκπλήξει, δεδομένων των υψηλών επιπέδων πληθωρισμού της χώρας.
«Η Τουρκία ξεχωρίζει με μια εκπληκτική αύξηση άνω του 157% στον πλούτο ανά ενήλικα μεταξύ 2022 και 2023, αφήνοντας όλα τα άλλα έθνη πολύ πίσω», έγραψε η ελβετική τράπεζα UBS στην Έκθεση Παγκόσμιας Πλούτου 2024, χρησιμοποιώντας την τοπική ορθογραφία για το όνομα της χώρας.
Οι επόμενες υψηλότερες χώρες όσον αφορά τη μέση αύξηση του πλούτου ανά ενήλικα ήταν η Ρωσία και το Κατάρ με σχεδόν 20% και η Νότια Αφρική με λίγο περισσότερο από 16%. Στις ΗΠΑ, ο μέσος πλούτος ανά ενήλικα αυξήθηκε κατά σχεδόν 2,5%.
Ο πληθωρισμός στην Τουρκία βρίσκεται σχεδόν στο 72%, ένας εντυπωσιακός αριθμός για τα 85 εκατομμύρια κατοίκους της χώρας, πολλοί από τους οποίους έχουν δει δραματική πτώση στην αγοραστική τους δύναμη τα τελευταία αρκετά χρόνια. Τα τελευταία πέντε χρόνια η τουρκική λίρα έχει χάσει σχεδόν το 83% της αξίας του έναντι του δολαρίου και το νόμισμα διαπραγματεύεται στις 33 λίρες προς το δολάριο από τις 09:07 π.μ. ώρα Λονδίνου την Τετάρτη.
Αλλά για τους Τούρκους που διαθέτουν περιουσιακά στοιχεία όπως σπίτια, ο πλούτος έχει αυξηθεί, καθώς ο πληθωρισμός αυξάνει το κόστος αυτών των εκμεταλλεύσεων.
Η έκθεση της UBS ορίζει την καθαρή θέση ή τον «πλούτο» ως «την αξία των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων συν τα πραγματικά περιουσιακά στοιχεία (κυρίως κατοικίες) που ανήκουν σε νοικοκυριά, μείον τα χρέη τους». Σε μια κλήση με δημοσιογράφους, ορισμένοι από τους συντάκτες της έκθεσης διέλυσαν τη σχέση μεταξύ του πληθωρισμού και της αύξησης του πλούτου στην Τουρκία.
″Με ορισμένους τρόπους, ο υψηλός ρυθμός του πληθωρισμού βοηθά επίσης να εξηγηθεί γιατί ο πλούτος έχει αυξηθεί πολύ περισσότερο σε τοπικό νόμισμα, τουλάχιστον περισσότερο από ό,τι σε άλλες χώρες, επειδή αξίζει να έχουμε κατά νου ότι ο πλούτος μετριέται σε ονομαστικούς όρους,” δήλωσε στο CNBC ο Samuel Ο Adams οικονομολόγος στην UBS Global Wealth Management .
Η έκθεση σημείωσε επίσης το ”νομισματικό αποτέλεσμα”, το οποίο είναι αυτό που αλλάζει περισσότερο την αύξηση του πλούτου — τα στοιχεία για την αύξηση του πλούτου σε τοπικό νόμισμα είναι συχνά σημαντικά διαφορετικά από αυτά σε όρους δολαρίου.
″Η ήδη εξαιρετική ανάπτυξη της Τουρκίας άνω του 63% σε USD … υπερδιπλασιάζεται σε σχεδόν 158% σε τουρκικές λίρες”, ανέφερε. Άλλα παραδείγματα στην έκθεση περιελάμβαναν την Ιαπωνία, η οποία σε όρους δολαρίου έχει σημειώσει λιγότερο από 2% μέση αύξηση του πλούτου ανά ενήλικα σε όρους δολαρίων ΗΠΑ μεταξύ 2022-23, αλλά σε τοπικό νόμισμα η αύξηση αυτή ήταν 9%.
Αξιολογώντας τη μέση αύξηση του πλούτου των χωρών μεταξύ των ετών 2008 και 2023, «η πιο δραματική εξέλιξη σημειώθηκε στην Τουρκία», έγραψε η UBS, «όπου ο μέσος πλούτος ανά ενήλικα αυτή την περίοδο αυξήθηκε κατά 1708% σε τοπικό νόμισμα».
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της UBS Global Wealth Management, Paul Donovan, επεσήμανε ότι το να είσαι πλούσιος σε περιουσιακά στοιχεία δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είσαι πλούσιος σε μετρητά — στην Τουρκία, αυτό θα μπορούσε στην πραγματικότητα να είναι το αντίθετο.
″Όσον αφορά το βιοτικό επίπεδο και όχι τον πλούτο, είναι επίσης σημαντικό να θυμάστε ότι εάν έχετε ένα σπίτι, η αξία του σπιτιού σας έχει αυξηθεί, αλλά ο πραγματικός μισθός σας μπορεί να είναι αρνητικός ταυτόχρονα. Έτσι μπορείτε να είστε … πλούσιοι σε περιουσιακά στοιχεία και φτωχοί σε μετρητά», δήλωσε ο Ντόνοβαν την περασμένη εβδομάδα.
″Αυτό είναι σίγουρα μια πιθανότητα, όπου πολλές από τις πιέσεις που έχουν προκύψει στην τουρκική οικονομία τα τελευταία χρόνια έχουν προκύψει λόγω του αρνητικού πραγματικού εισοδήματος”, πρόσθεσε, ”όχι απαραίτητα αυτό που συμβαίνει στην πλευρά του ενεργητικού”.
