Ένα ζευγάρι μπλε aviator γυαλιά ηλίου του Εμανουέλ Μακρόν στο Νταβός μετατράπηκε σε διαδικτυακό meme, αλλά και σε σύμβολο της ευρωπαϊκής αυτοπεποίθησης απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ. Πίσω από την ελαφρότητα της εικόνας κρύβεται μια σκληρή αναμέτρηση για δασμούς, Γροιλανδία, ΝΑΤΟ και τον ρόλο της Ευρώπης στον κόσμο.
Στο Νταβός της Ελβετίας, εκεί όπου συνήθως κυριαρχούν οι ξηρές συζητήσεις για επιτόκια, γεωπολιτική και κλιματική κρίση, ο Εμανουέλ Μακρόν κατάφερε να μονοπωλήσει την προσοχή με έναν απρόσμενο τρόπο: με ένα ζευγάρι μπλε aviator γυαλιά ηλίου. Το αξεσουάρ, που φόρεσε για να καλύψει ένα αιμάτωμα στο μάτι, εξελίχθηκε σε viral meme και, τελικά, σε εργαλείο πολιτικής σημειολογίας απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ.
Από ιατρική ανάγκη σε viral εικόνα ισχύος
Ο Γάλλος πρόεδρος εμφανίστηκε δημόσια με αιματωμένο μάτι στα μέσα Ιανουαρίου, εξηγώντας ότι πρόκειται για ακίνδυνο σπάσιμο αγγείου. Την επόμενη ημέρα, σε συναντήσεις στο Ελιζέ, φόρεσε τα γυαλιά –σύμφωνα με δημοσιεύματα γαλλικής μάρκας, αξίας περίπου 650 ευρώ– λέγοντας ότι του τα έχουν συστήσει οι γιατροί για λίγες ημέρες.
Η επιλογή γυαλιών, αντί για επίδεσμο στο μάτι, δεν ήταν τυχαία. Το eye patch στη Γαλλία παραπέμπει ιστορικά στον Ζαν-Μαρί Λεπέν και την άκρα δεξιά, ενώ η πρόσφατη εμπειρία του Όλαφ Σολτς στη Γερμανία έδειξε πόσο εύκολα ένα ιατρικό βοήθημα μπορεί να γίνει αντικείμενο γελοιοποίησης στα κοινωνικά δίκτυα.
Στην περίπτωση Μακρόν, το διαδίκτυο αντέδρασε θετικά. Memes τον εμφάνισαν ως αρχιμαφιόζο τύπου «Νονού», επαγγελματία παλαιστή ή πιλότο μαχητικού αεροσκάφους. Η γαλλική «ψυχολογική επιχειρησιακή» ομάδα στα social media, όπως σχολίασαν αναλυτές, αξιοποίησε γρήγορα το momentum για να χτίσει εικόνα ψυχραιμίας και αυτοπεποίθησης.
Το στιλ ως εργαλείο στην αντιπαράθεση με τον Τραμπ
Ακόμη και ο ίδιος ο Τραμπ, από το βήμα του Νταβός, σχολίασε τα γυαλιά με το μισοειρωνικό «Beautiful. But what the hell happened?». Πίσω από το χαλαρό ύφος, όμως, βρίσκεται μια σκληρή σύγκρουση. Ο Μακρόν πιέζει την ΕΕ να ενεργοποιήσει το νέο «Anti-Coercion Instrument» ως απάντηση στις αμερικανικές απειλές για δασμούς, ιδίως μετά τις εντάσεις γύρω από τα σχέδια της Ουάσιγκτον για τη Γροιλανδία.
Παράλληλα, το Παρίσι απέρριψε πρόσκληση συμμετοχής στο λεγόμενο «Gaza Board of Peace» του Τραμπ, επικαλούμενο υπερβολικές αρμοδιότητες, προκαλώντας την απειλή για δασμούς 200% σε γαλλικό κρασί και σαμπάνια. Λίγο πριν την άφιξη του Αμερικανού προέδρου στο Νταβός, η Γαλλία κάλεσε το ΝΑΤΟ να οργανώσει άσκηση στη Γροιλανδία, στέλνοντας μήνυμα ότι δεν προτίθεται να υποχωρήσει.
Η γαλλική παράδοση του «μικρού που αντιστέκεται»
Ο Μακρόν επιχειρεί να ενσαρκώσει έναν παραδοσιακό γαλλικό ρόλο: τη μικρότερη δύναμη που αντιστέκεται στις αυτοκρατορίες, από τον Σαρλ ντε Γκωλ μέχρι τον Αστερίξ. Μιλώντας σε Γάλλους επιχειρηματίες, κάλεσε να βρουν το «Eye of the Tiger» τους, παραπέμποντας στην ταινία Rocky III και παρουσιάζοντας τα γυαλιά ως σύμβολο αντοχής και επιστροφής στην «εκπαίδευση».
Ωστόσο, ο ίδιος βρίσκεται σε φάση πολιτικής φθοράς, χωρίς δυνατότητα επανεκλογής και με αυξανόμενη εσωτερική αμφισβήτηση. Η ικανότητά του να μετατρέψει την επικοινωνιακή υπεροχή –τα memes, το στιλ, την ειρωνεία απέναντι στους «bullies», όπως αποκάλεσε εμμέσως τον Τραμπ– σε πραγματική ευρωπαϊκή στρατηγική ισχύ παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η υπόθεση με τα γυαλιά του Μακρόν δείχνει πόσο η σύγχρονη γεωπολιτική παίζεται πλέον και στο επίπεδο της εικόνας: όποιος κερδίζει το meme, δεν κερδίζει αυτόματα και τη μάχη ισχύος. Για την Ευρώπη, το διακύβευμα δεν είναι αν θα δείχνει «cool» απέναντι στον Τραμπ, αλλά αν μπορεί να στηρίξει τα σύμβολα αυτοπεποίθησης με ενιαία, δεσμευτική στρατηγική σε εμπόριο, άμυνα και τεχνολογία.







